{"id":6103,"date":"2006-01-06T20:29:00","date_gmt":"2006-01-06T20:29:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=6103"},"modified":"2023-06-20T20:39:16","modified_gmt":"2023-06-20T20:39:16","slug":"ergani-kitabinin-hikayesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=6103","title":{"rendered":"Ergani Kitab\u0131n\u0131n Hik\u00e2yesi"},"content":{"rendered":"\n

Ergani alt\u0131 Hilar
G\u00fcne\u015f Makam’a do\u011far
Ge\u00e7mi\u015f sakl\u0131-karanl\u0131k
Hilar’da tarih yatar.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Her \u015fey, yukar\u0131daki d\u00f6rtl\u00fckle ba\u015flad\u0131\u2026<\/p>\n\n\n\n

2002’de yazd\u0131\u011f\u0131m ve Gecenin Isl\u0131\u011f\u0131 \u015fiir kitab\u0131mda yer alan Hilar \u015fiirim, bu i\u015fin tetikleyicisi oldu. Ard\u0131ndan, \u00c7ay\u00f6n\u00fc ve Ergani tarihi ile ilgili elime ge\u00e7enleri okumaya ve notlar tutmaya ba\u015flad\u0131m. Derken, bask\u0131dan \u00e7\u0131kan \u015fiir kitab\u0131m\u0131 day\u0131m Nurettin De\u011firmenci’ye g\u00f6nderdim. Day\u0131m, \u015fiir kitab\u0131mla ilgili g\u00f6r\u00fc\u015flerini bildiren bir yaz\u0131 g\u00f6nderdi. Yaz\u0131s\u0131nda, Ergani’nin tarihi ve sosyal ya\u015fam\u0131na e\u011filmemin iyi olaca\u011f\u0131n\u0131 ve edinece\u011fim bilgileri yazmam\u0131 \u00f6neriyordu. Tabi, daha \u00f6nce de baz\u0131 arkada\u015flar\u0131m Ergani’de \u015fu oldu, bu oldu; “Senin elin kalem tutuyor, bunlar\u0131 yazsana” t\u00fcr\u00fcnden dileklerini zaman zaman dile getiriyorlard\u0131. Bendeki ilgi ve benden beklenenler birle\u015fince olur mu, olmaz m\u0131 diye d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131m. Sonunda, yazmaya karar verdim.<\/p>\n\n\n\n

Yazacaklar\u0131m, kitab\u0131n \u00d6ns\u00f6z’\u00fcnde de belirtti\u011fim gibi “nereden nereye” geldi\u011fimizin bir belgesi olmal\u0131yd\u0131. Bu nedenle, geni\u015f ve derin ara\u015ft\u0131rmalara ba\u015flad\u0131m. \u0130stanbul’daki -Ergani k\u00fct\u00fcphanesi de bunlara d\u00e2hildir- bir\u00e7ok k\u00fct\u00fcphaneyi g\u00fcnlerce dola\u015ft\u0131m, notlar \u00e7\u0131kard\u0131m, fotokopiler \u00e7ektim. Mektupla, telefonla, e-mail’le tan\u0131d\u0131klar\u0131mdan, kitapta yazmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm ki\u015fi veya yak\u0131nlar\u0131ndan foto\u011fraf, bilgi, belge istemeye ba\u015flad\u0131m. \u0130stanbul ve Ergani’de bilgi sahibi olan tan\u0131d\u0131klar\u0131, ya\u015fl\u0131lar\u0131 bulup saatlerce onlar\u0131 dinledim. Bilgi belge toplama i\u015fini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrken, bir yandan da bilgisayar\u0131n ba\u015f\u0131nda yazmaya ba\u015flad\u0131m: Ve, d\u00f6rt y\u0131l sonra kitap: \u00c7ay\u00f6n\u00fc’nden Ergani’ye: Uzun bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f ad\u0131yla \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sonucunda \u00e7ok k\u0131ymetli bilgi, belge ve foto\u011fraflara ula\u015ft\u0131m. \u0130ki tane Frans\u0131zcadan, bir tane de Eski Ermeniceden olmak \u00fczere, T\u00fcrk\u00e7ede bulunmayan metinlerin \u00e7evrileri yap\u0131ld\u0131. Kitapla y\u00fczlerce belge ve foto\u011fraf \u00f6l\u00fcms\u00fczl\u00fc\u011fe kavu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n

Kitab\u0131n yaz\u0131m a\u015famas\u0131nda bilgi belge temininde, yaz\u0131lmas\u0131nda, bas\u0131m\u0131nda bir\u00e7ok insan\u0131n maddi ve manevi deste\u011fi, katk\u0131s\u0131 oldu. Hepsine buradan bir kez daha y\u00fcrekten te\u015fekk\u00fcr ederim. Kitap \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra, \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131 kutlayan bir\u00e7ok telefon, e-mail ve mektup ald\u0131m\/ve al\u0131yorum. Tepkiler olumlu.
Kitapla ilgili www.H\u00fcrriyetim.com.tr, www.SHOWTV.net, www.Ergani.bz.tc, www.g\u00f6n\u00fclsitesi.net gibi sitelerde ve Bilim ve Gelecek, Berfin Bahar, Evrensel K\u00fclt\u00fcr dergilerinde, g\u00fcnl\u00fck Evrensel ve Birg\u00fcn gazetelerinde, haftal\u0131k Ergani S\u00f6z ve Ergani Haber gazetelerinde tan\u0131t\u0131c\u0131 yaz\u0131lar \u00e7\u0131kt\u0131. Ayr\u0131ca Enver Yorulmaz’\u0131n Yeni \u00c7aba dergisinde, Naci G\u00fcm\u00fc\u015f’\u00fcn Yeni \u015eafak ve Ergani Haber gazetesinde, Kenan Mendekli’nin SHOWTVnet sitesinde, Abdurrahman ve E\u015fref \u00dcz\u00fclmez’in Ergani Haber gazetesinde yaz\u0131lar\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. Ergani FM ve TRT GAP radyolar\u0131nda canl\u0131 yay\u0131nlara kat\u0131ld\u0131m. En i\u00e7ten, halisane duygularla hepsine te\u015fekk\u00fcr ediyorum.<\/p>\n\n\n\n

A\u00e7\u0131ktan de\u011fil, dolayl\u0131 yollardan ald\u0131\u011f\u0131m olumsuz ele\u015ftirilerden biri, kitapta yer alan ki\u015filerle ilgili. A ki\u015fisini niye ald\u0131n da B ki\u015fisi niye almad\u0131n veya C ki\u015fisi niye yaz\u0131lmam\u0131\u015f vs\u2026 Hakl\u0131 olabilirler, ama benimde hakl\u0131 oldu\u011fum yanlar var. Birincisi, Ergani’den \u00e7\u0131kal\u0131 \u00e7ok uzun bir zaman oluyor. \u0130kincisi, Ergani’den \u00e7ok uzak bir yerdeyim, \u0130stanbul’day\u0131m. Her \u015feyi, herkesi hat\u0131rlamamam gayet normaldir, bu bir. \u0130kincisi, ben ancak tan\u0131d\u0131klar\u0131m\u0131, bildiklerimi ve haklar\u0131nda bilgi ve belge toplayabildiklerimi yazd\u0131m. Tan\u0131mad\u0131klar\u0131m, hat\u0131rlayamad\u0131klar\u0131m, haklar\u0131nda bilgi ve belge toplayamad\u0131klar\u0131m hakk\u0131nda ne yazabilirim ki? Kendimce farkl\u0131, renkli ve mesle\u011finde \u00f6nc\u00fc olanlar\u0131 se\u00e7tim. Ve bunlar\u0131 anlat\u0131rken de, bir \u015feyler anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. \u00d6rne\u011fin; Muhtar Sakine’yi anlat\u0131rken, \u0130slam’\u0131n kad\u0131na bak\u0131\u015f\u0131 ve feodal \u00fcretim ili\u015fkilerinin yer yer h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bir yerde bir K\u00fcrt kad\u0131n\u0131n\u0131n erkeklere ra\u011fmen y\u00f6netici olu\u015funu; Sinemac\u0131 Adil’i anlat\u0131rken sinema ve e\u011fitim olay\u0131n\u0131; Esweri A\u011fa’y\u0131 anlat\u0131rken a\u011fal\u0131k kurumunu ve \u00e7ok evlili\u011fi; Def\u00e7i Pembe’yi anlat\u0131rken hapishane ve tutuklulu\u011fu; Gazozcu Neco’yu anlat\u0131rken kay\u0131p olan meslekleri anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Niyetim hi\u00e7 kimseyi \u00f6vme ve yerme de\u011fil, Ergani’den ho\u015f bir \u015feyler geriye kals\u0131n istedim. Tabi, anlat\u0131lacak \u00e7ok konu ve daha \u00e7ok insanlar\u0131m\u0131z var. Bunlar birden olmaz. \u0130n\u015fallah bu bo\u015flu\u011fu ba\u015fka arkada\u015flar doldurur. \u015eu anda, bildi\u011fim kadar\u0131yla Sedat Ero\u011flu karde\u015fimiz Ergani ile ilgili yeni bir kitap \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yap\u0131yor. Ba\u015fka \u00e7al\u0131\u015fmalar var m\u0131, bilemiyorum. Bize d\u00fc\u015fen g\u00f6rev, bu konularda \u00e7al\u0131\u015fanlara yard\u0131mc\u0131 olmakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc: Yaz\u0131lanlar Ergani’nin k\u00fclt\u00fcrel zenginli\u011fi olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Yazar ve \u015fairlerimizden kitaplar\u0131 olan, ama benim haberim olmayan ve kitapta yer almayan Resul \u00dcst\u00fcn ve Hayri \u00c7akmak gibi hem\u015ferilerim de var, kitab\u0131 yazarken onlardan haberim olsayd\u0131 seve seve yer verirdim. Kitab\u0131mda yer almayan arkada\u015flar; yay\u0131nlanan kitaplar\u0131n\u0131, \u00f6zge\u00e7mi\u015flerini ve foto\u011fraflar\u0131n\u0131 g\u00f6nderirlerse kitab\u0131n ikinci bask\u0131s\u0131nda kendilerine yer verilecek, ilave edileceklerdir. Birde, \u015eeyh Sait olay\u0131n\u0131 neden geni\u015f ele almad\u0131\u011f\u0131m sorulmaktad\u0131r. Ben, \u015eeyh Sait olay\u0131nda, sadece babam\u0131n amcas\u0131 Zekeriya \u00dcz\u00fclmez’in anlat\u0131mlar\u0131n\u0131 hat\u0131rlaya bildi\u011fim kadar aktarmaya, yani s\u00f6zl\u00fc tarihe bir katk\u0131 sunmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Amac\u0131m \u015eeyh Said olay\u0131n\u0131 anlatmak de\u011fildi, \u015eeyh Said ve \u015eevki Bey yaln\u0131z ba\u015f\u0131na ele al\u0131nmas\u0131 ve yaz\u0131lmas\u0131 gereken bir konudur diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Kitaptaki eksikli\u011fim; Erganili bilim insanlar\u0131na, akademisyenlere, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lara yer veremeyi\u015fimdir. Bu konu, k\u0131smet olursa ayr\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131n konusu olacakt\u0131r. Kitapla ilgili eksikliklerin, var olan hatalar\u0131n, yan\u0131lg\u0131lar\u0131n ve yanl\u0131\u015fl\u0131klar\u0131n ho\u015f g\u00f6r\u00fclece\u011fini umar, Ergani ile ilgili daha g\u00fczle eserler dile\u011fiyle sayg\u0131lar\u0131m\u0131 sunar\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

G\u00f6nl\u00fcn\u00fczdeki g\u00fcller hi\u00e7 solmas\u0131n!<\/p>\n\n\n\n

6 Ocak 2006 tarihinde Ergani Haber gazetesinde,
28 Mart 2006’da http:\/\/www.KentHaber.com sitesinde yay\u0131mland\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\u00e7ay\u00f6n\u00fc<\/a>, <\/span>\u00e7ay\u00f6n\u00fc'nden ergani'ye<\/a>, <\/span>def\u00e7i pembe<\/a>, <\/span>ergani<\/a>, <\/span>ergani kitab\u0131n\u0131n hik\u00e2yesi<\/a>, <\/span>ergani tarihi<\/a>, <\/span>esweri a\u011fa<\/a>, <\/span>gazozcu neco<\/a>, <\/span>gecenin \u0131sl\u0131\u011f\u0131<\/a>, <\/span>hayri \u00e7akmak<\/a>, <\/span>muhtar sakine<\/a>, <\/span>nurettin de\u011firmenci<\/a>, <\/span>resul \u00fcst\u00fcn<\/a>, <\/span>sedat ero\u011flu<\/a>, <\/span>\u015feyh sait<\/a>, <\/span>sinemac\u0131 adil<\/a>, <\/span>uzun bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f<\/a>, <\/span>zekeriya \u00fcz\u00fclmez<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ergani alt\u0131 HilarG\u00fcne\u015f Makam’a do\u011farGe\u00e7mi\u015f sakl\u0131-karanl\u0131kHilar’da tarih yatar. Her \u015fey, yukar\u0131daki d\u00f6rtl\u00fckle ba\u015flad\u0131\u2026 2002’de yazd\u0131\u011f\u0131m ve Gecenin Isl\u0131\u011f\u0131 \u015fiir kitab\u0131mda yer alan Hilar \u015fiirim, bu i\u015fin tetikleyicisi oldu. Ard\u0131ndan, \u00c7ay\u00f6n\u00fc ve Ergani tarihi ile ilgili elime ge\u00e7enleri okumaya ve notlar tutmaya ba\u015flad\u0131m. Derken, bask\u0131dan \u00e7\u0131kan \u015fiir kitab\u0131m\u0131 day\u0131m Nurettin De\u011firmenci’ye g\u00f6nderdim. Day\u0131m, \u015fiir kitab\u0131mla ilgili g\u00f6r\u00fc\u015flerini bildiren bir yaz\u0131 g\u00f6nderdi. Yaz\u0131s\u0131nda, Ergani’nin tarihi ve sosyal ya\u015fam\u0131na e\u011filmemin iyi olaca\u011f\u0131n\u0131 ve edinece\u011fim bilgileri yazmam\u0131 \u00f6neriyordu. Tabi, daha \u00f6nce de baz\u0131 arkada\u015flar\u0131m Ergani’de \u015fu oldu, bu oldu; “Senin elin kalem tutuyor, bunlar\u0131 yazsana” t\u00fcr\u00fcnden dileklerini zaman zaman dile getiriyorlard\u0131. Bendeki ilgi ve<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1197],"tags":[489,3316,4087,129,4085,4086,4088,3408,1412,4091,3404,298,1459,1856,4090,4089,3315,4092],"class_list":["post-6103","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kultur","tag-cayonu","tag-cayonunden-erganiye-2","tag-defci-pembe","tag-ergani","tag-ergani-kitabinin-hikayesi","tag-ergani-tarihi","tag-esweri-aga","tag-gazozcu-neco","tag-gecenin-isligi","tag-hayri-cakmak","tag-muhtar-sakine","tag-nurettin-degirmenci","tag-resul-ustun","tag-sedat-eroglu","tag-seyh-sait","tag-sinemaci-adil","tag-uzun-bir-yuruyus","tag-zekeriya-uzulmez-2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6103","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6103"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6103\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6104,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6103\/revisions\/6104"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6103"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6103"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6103"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}