D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda ABD ile ilgili olumlu olumsuz bir\u00e7ok \u015fey s\u00f6ylenmekte, yaz\u0131lmakta ve eylemler yap\u0131lmaktad\u0131r. Ben ki\u015fisel olarak bu yap\u0131lanlar\u0131n-edilenlerin \u00e7o\u011funun bilin\u00e7 ve bilgiden yoksun oldu\u011funa inanmaktay\u0131m. Uluslararas\u0131 geli\u015fme ve ya\u015fanan olaylar\u0131n diyalekti\u011fi iyi kavramadan g\u00f6sterilecek her tepki, tenekelerle kuru g\u00fcr\u00fclt\u00fc yaparak karga kovalamaya benzer.<\/p>\n\n\n\n
Bug\u00fcn Do\u011fu Avrupa’da, Ortado\u011fu’da, Kafkaslarda\u2026 velhas\u0131l d\u00fcnyan\u0131n her yan\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli olaylar olmakta ve ilgin\u00e7 geli\u015fmeler ya\u015fanmaktad\u0131r. Do\u011fru politikalar \u00fcretmemiz i\u00e7in bu olaylara ve geli\u015fmelere derinlemesine bakmas\u0131n\u0131 bilmeliyiz; Amerika’y\u0131 \u00e7ok iyi tan\u0131mal\u0131y\u0131z. ABD’yi iyi tan\u0131madan, dost veya d\u00fc\u015fman oldu\u011funu veya d\u00fcnyaya \u00e7eki d\u00fczen vermeye \u00e7al\u0131\u015fan k\u00f6t\u00fc bir “\u015eerif” oldu\u011funu nereden bilece\u011fiz?<\/p>\n\n\n\n
Ben, ABD’yi iyi tan\u0131ma konusunda \u00fc\u00e7 \u00f6rnek vererek, k\u0131saca olsa da, olay\u0131n derinli\u011fini sizlerle payla\u015fmak istiyorum. Laiklik, t\u00fcrban, \u0130mam Hatipliler ve Kur’an kurslar\u0131 ile u\u011fra\u015faca\u011f\u0131m\u0131za, bu \u00f6rnek ve benzeri verileri iyi incelememiz halinde ABD’nin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn nereden geldi\u011fini daha iyi anlam\u0131\u015f oluruz diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n\n\n\n
Birincisi, bundan yakla\u015f\u0131k 100 y\u0131l \u00f6nce ABD’li Cumhuriyet Partili Senat\u00f6r Albert J. Beveridge, 16 Eyl\u00fcl 1898’de yapt\u0131\u011f\u0131 bir konu\u015fmada bak\u0131n neler s\u00f6ylemektedir: “Bug\u00fcn t\u00fcketti\u011fimizden \u00e7ok \u00fcretiyoruz, i\u015ften \u00e7ok i\u015fimiz, yat\u0131r\u0131landan \u00e7ok sermayemiz var\u2026 Dolays\u0131yla \u00fcr\u00fcnlerimize, sermayemize, eme\u011fimize yeni pazarlar bulmak zorunday\u0131z. (Yeni egemenlik alanlar\u0131n\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131yla) sadece bir ticaret art\u0131\u015f\u0131 de\u011fil, Devletimizin imparatorlu\u011fu da ba\u015flam\u0131\u015f olacakt\u0131r\u2026 Ticaretimiz yay\u0131ld\u0131k\u00e7a \u00f6zg\u00fcrl\u00fck bayra\u011f\u0131 yerk\u00fcreyi ve okyanusun yollar\u0131n\u0131 ku\u015fatacak ve silahlar\u0131m\u0131z\u0131n bek\u00e7ili\u011finde b\u00fct\u00fcn insanl\u0131k bayra\u011f\u0131m\u0131z\u0131 selamlarken \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve uygarl\u0131\u011f\u0131n \u015fafa\u011f\u0131 da s\u00f6kecektir.<\/p>\n\n\n\n
Amerika halk\u0131 t\u00fcm d\u00fcnyaya hak ve \u015ferefi \u00f6\u011fretecektir. Biz d\u00fcnyadaki g\u00f6revimizden ka\u00e7amay\u0131z\u2026 Kaderin bize g\u00f6rev verdi\u011fi hi\u00e7bir yerden, oray\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve uygarl\u0131k ad\u0131na kurtarmaktan ka\u00e7\u0131nmay\u0131z. Tanr\u0131n\u0131n vaadi yerine gelecek ve bayra\u011f\u0131m\u0131z t\u00fcm insanl\u0131\u011f\u0131n sembol\u00fc olacakt\u0131r .” (Aktaran: Erdal Yavuz, Radikal -2 Mart 2003)<\/p>\n\n\n\n
\u0130kincisi, Stanford \u00dcniversitesi’nin yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir kamuoyu ara\u015ft\u0131rmas\u0131nda ise, Amerikal\u0131lar, bak\u0131n geldikleri a\u015fama ve kendilerine ili\u015fkin nas\u0131l bir de\u011ferlendirmede bulunuyorlar: “Biyolojik ve t\u0131p bilimiyle ya\u015fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 durdurmay\u0131 biliyoruz. \u0130nsan hayat\u0131n\u0131 nas\u0131l uzataca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 da \u00f6\u011frendik. \u0130nsanlar\u0131 art\u0131k kopya edebiliyoruz. \u0130nsan hayat\u0131n\u0131 yaratabiliyoruz. \u00dcst\u00fcn askeri teknolojiyle, askerlerimiz \u00f6lmeden sava\u015flar\u0131 kazanabiliyoruz. D\u00fcnya Bankas\u0131 ve IMF kanal\u0131yla d\u00fcnya ekonomisinin kontrol\u00fc elimizde bulunuyor. K\u00fcresel ekonomideki serbest ticaretin patronuyuz. K\u00fcresel demokratikle\u015fmede d\u00fcnya \u00fclkelerinin h\u00fck\u00fcmetleri art\u0131k bizim kontrol\u00fcm\u00fczde. Bug\u00fcne kadar Allah bize hep yol g\u00f6sterdi. Art\u0131k Allah’a ihtiyac\u0131m\u0131z yok .” (Aktaran: Ali \u015een, Star-13 Ocak 2003)<\/p>\n\n\n\n
Peki, bizde ve bizim gibi \u00fclkelerde neler yap\u0131lmakta?<\/p>\n\n\n\n
Bizde ise tam tersi geli\u015fmeler ya\u015fanmakta veya yap\u0131lmaktad\u0131r. \u00dcnl\u00fc \u0130slam bilgini \u0130bn Haldun, g\u00fcn\u00fcm\u00fczden yakla\u015f\u0131k 627 y\u0131l \u00f6nce kaleme ald\u0131\u011f\u0131 Mukaddime adl\u0131 eserinde sanki bug\u00fcn\u00fcn \u0130slam \u00e2lemi veya do\u011fu toplumlar\u0131n\u0131n y\u00f6neticilerini anlatmaktad\u0131r. Okuyal\u0131m: “\u2026H\u00fck\u00fcmdarl\u0131\u011f\u0131 elde ettikten sonra, h\u00fck\u00fcmdarlar zorluklara katlanmay\u0131 b\u0131rakarak rahatl\u0131k ve s\u00fck\u00fbnet i\u00e7inde dalmay\u0131 ihtiyar ederler. B\u00fcy\u00fck yap\u0131lar ve saraylar yapmaya ve g\u00fczel giyimler giymeye ba\u015flarlar, b\u00f6ylece onlar devlet ve onun servetlerinin meyvelerinden faydalan\u0131rlar, kurduklar\u0131 saraylar\u0131na sular ak\u0131t\u0131rlar, bah\u00e7eler ve havuzlar v\u00fccuda getirirler. Bu suretle d\u00fcnya rahatlar\u0131na dalarlar, rahatl\u0131\u011f\u0131 zahmet me\u015fakkatlere tercih ederler. \u0130ktidarlar\u0131 d\u00e2hilinde giyimlerinin incelik ve nef\u00eesli\u011fine, yemeklerinin g\u00fczelli\u011fine, tabak, \u00e7anak yataklar\u0131n\u0131n ho\u015flu\u011funa \u00f6nem verirler. Bunlara al\u0131\u015f\u0131rlar, nesilleri, o\u011ful ve torunlar\u0131 ata ve babalar\u0131ndan bunlar\u0131 tevar\u00fcs ederler, Tanr\u0131 bunlar\u0131n h\u00e2kimiyet ve devletlerinin sonra ermesini ve y\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131 takdir edinceye kadar onlar bu ya\u015fay\u0131\u015flar\u0131na devam ederler. ” (Mukaddime-I, MEB Yay\u0131nlar\u0131, s.425\u2013426)<\/p>\n\n\n\n
627 y\u0131l \u00f6nce, bu \u015fekilde “\u00e7al\u0131\u015fma” ve “y\u00f6netme” ilke edinilmi\u015fse, bug\u00fcn neler yapmaktad\u0131r var\u0131n siz d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn? Ha, iktidarda olanlar b\u00f6yle de, muhalefette olanlar ve daha \u00e7ok da K\u00fcrt yurtseverlerinin, sosyal demokratlar\u0131n, sosyalist ve kom\u00fcnistlerin durumu \u00e7ok mu farkl\u0131? Hay\u0131r. Az geli\u015fmi\u015f veya geli\u015fmekte olan, daha do\u011frusu t\u00fcketimle \u00fcretimin denk olmad\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerde muhalefet, yap\u0131 ve davran\u0131\u015flar\u0131yla iktidarlar\u0131n simetri\u011fidir.<\/p>\n\n\n\n
Son, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00f6rne\u011fimiz \u0130stanbul’dan. 10\u201317 A\u011fustos 2003 tarihleri aras\u0131nda \u0130stanbul’da D\u00fcnya Felsefe Dernekleri Birli\u011fi (FISP)’in d\u00fczenlemi\u015f oldu\u011fu 21. D\u00fcnya Felsefe Kongresi’nde g\u00fcnde 40 oturumun yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, 1.600 felsefecinin bir araya geldi\u011fi ve kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n \u00e7o\u011funu ABD’li felsefecilerin olu\u015fturdu\u011funu; kongrede din felsefesi, sosyal bilimler ve felsefe, bioetik gibi konu ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131, tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve en fazla ilgiyi k\u00fcreselle\u015fme, insan haklar\u0131, ter\u00f6rizm gibi konular\u0131n g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bas\u0131ndan izledik.<\/p>\n\n\n\n
Peki, M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkelerin felsefecileri nerede?<\/p>\n\n\n\n
\u015eeyhlerinin veya parti liderlerinin dizinin dibinde keramet beklemede mi? Ne dersiniz?
***
Bizim gibi \u00fclkelerin \u015fa\u015faal\u0131 ya\u015famla, devleti soyup so\u011fana \u00e7evirmeyi marifet edinmi\u015f siyas\u00ee ve asker\u00ee se\u00e7kinleriyle, “B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu Projesi” diye sunulan BOP’u veya daha geli\u015ftirilmi\u015f ismiyle “Geni\u015fletilmi\u015f Ortado\u011fu ve Kuzey Afrika Projesi” GOP’u anlama ve bu projeyle ilgili politikalar geli\u015ftirmesi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? H\u00e2\u015f\u00e2! Oysa “\u00f6nleyici vuru\u015f” doktrini, s\u0131n\u0131r ve rejim de\u011fi\u015fiklikleri, yeni tehdit alg\u0131lamas\u0131 ve daha bir\u00e7ok yeni politik ve g\u00fcvenlik kavram\u0131, ABD i\u00e7in yeni hamlelerin stratejik zeminini olu\u015fturmaktad\u0131r. Afganistan ve Irak’\u0131 da i\u00e7eren Avrasya co\u011frafyas\u0131 bu yeni hamlelerin satran\u00e7 tahtas\u0131d\u0131r. Bu ba\u011flamda, T\u00fcrkiye’nin “model \u00fclke” ve askeri a\u00e7\u0131dan da “m\u0131zrak ucu \u00fclke” olma durumu tart\u0131\u015fmalar\u0131n oda\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
9 Eyl\u00fcl 2005 D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda ABD ile ilgili olumlu olumsuz bir\u00e7ok \u015fey s\u00f6ylenmekte, yaz\u0131lmakta ve eylemler yap\u0131lmaktad\u0131r. Ben ki\u015fisel olarak bu yap\u0131lanlar\u0131n-edilenlerin \u00e7o\u011funun bilin\u00e7 ve bilgiden yoksun oldu\u011funa inanmaktay\u0131m. Uluslararas\u0131 geli\u015fme ve ya\u015fanan olaylar\u0131n diyalekti\u011fi iyi kavramadan g\u00f6sterilecek her tepki, tenekelerle kuru g\u00fcr\u00fclt\u00fc yaparak karga kovalamaya benzer. Bug\u00fcn Do\u011fu Avrupa’da, Ortado\u011fu’da, Kafkaslarda\u2026 velhas\u0131l d\u00fcnyan\u0131n her yan\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli olaylar olmakta ve ilgin\u00e7 geli\u015fmeler ya\u015fanmaktad\u0131r. Do\u011fru politikalar \u00fcretmemiz i\u00e7in bu olaylara ve geli\u015fmelere derinlemesine bakmas\u0131n\u0131 bilmeliyiz; Amerika’y\u0131 \u00e7ok iyi tan\u0131mal\u0131y\u0131z. ABD’yi iyi tan\u0131madan, dost veya d\u00fc\u015fman oldu\u011funu veya d\u00fcnyaya \u00e7eki d\u00fczen vermeye \u00e7al\u0131\u015fan k\u00f6t\u00fc bir “\u015eerif” oldu\u011funu nereden bilece\u011fiz? Ben, ABD’yi iyi<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[449,97],"tags":[3805,3807,3804,3808,3806,3803],"class_list":["post-5953","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-inceleme","category-politika","tag-abdyi-iyi-anlamak","tag-dunya-felsefe-dernekleri-birligi","tag-dunya-felsefe-kongresi","tag-gop","tag-ibn-haldun-2","tag-stanford-universitesinin-arastirmasi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5953","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5953"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5953\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5954,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5953\/revisions\/5954"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5953"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5953"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5953"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Ergani Haber Gazetesi<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n