{"id":5601,"date":"2005-09-02T05:42:00","date_gmt":"2005-09-02T05:42:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5601"},"modified":"2023-06-06T05:47:43","modified_gmt":"2023-06-06T05:47:43","slug":"erganiden-cayonune-uzun-bir-yuruyus-kitabina-dair","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5601","title":{"rendered":"“Ergani’den \u00c7ay\u00f6n\u00fc’ne: Uzun Bir Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f” Kitab\u0131na Dair"},"content":{"rendered":"\n

E\u015fref \u00dcz\u00fclmez
Tarih \u00d6\u011fretmeni<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sn. M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez,
“Ergani’den \u00c7ay\u00f6n\u00fc’ne: Uzun Bir Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f” kitab\u0131n\u0131z\u0131 ald\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnden beri heyecanla okuyorum. \u00c7ok be\u011fendim, sizi tebrik eder ve kutlar\u0131m.
Kitab\u0131 yazma nedenlerinizi g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurursak her \u015fey \u00e7ok g\u00fczel ve m\u00fckemmel tasarlanm\u0131\u015f. \u00d6ncelikle i\u00e7indeki bilgiler, bana g\u00f6re, biz Erganililer i\u00e7in m\u00fckemmel bilgiler. Benim duymad\u0131\u011f\u0131m, bilmedi\u011fim bir\u00e7ok olay anlat\u0131lm\u0131\u015f. Bunlara nas\u0131l ula\u015ft\u0131n\u0131z! Bilmiyorum. G\u00fczel kaynaklar ve \u00f6nemli baz\u0131 de\u011ferlendirmeleriniz var. G\u00f6r\u00fc\u015flerinizin hepsine, tarihle ilgili b\u00f6l\u00fcmlerdekilere, kat\u0131lmam m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil: Tarafl\u0131 davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131zdan dolay\u0131. Zaten bunu kitab\u0131n \u00f6ns\u00f6z\u00fcnde belirtti\u011finizden, sizi yine de hakl\u0131 buluyorum. Duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerinize, \u00f6zlemlerinize kat\u0131lmamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bazen geceleri yast\u0131\u011fa ba\u015f\u0131m\u0131 koydu\u011fumda, ayn\u0131 duygular\u0131 ben de ya\u015f\u0131yorum. Belki memleket \u00f6zlemi \u00e7eken herkes bunlar\u0131 ya\u015f\u0131yordur.
Kitab\u0131n\u0131z\u0131 d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f olarak inceledi\u011fimde, kitab\u0131n\u0131z\u0131n kapa\u011f\u0131 ve resimleri \u00e7ok ho\u015fuma gitti. \u0130\u00e7indeki resimler de \u00f6yle. Ke\u015fke renkli bas\u0131labilseydi. Hangi imk\u00e2nlar\u0131n\u0131z\u0131 zorlayarak bu kitab\u0131 bast\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 biliyorum. Bu konuda yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z fedak\u00e2rl\u0131k ve bizlere b\u00f6yle bir kitab\u0131 haz\u0131rlaman\u0131zdan dolay\u0131 minnettar\u0131m. Size \u00e7ok te\u015fekk\u00fcr etti\u011fimi biliniz.
Bibliyografik olarak tarihle ilgili b\u00f6l\u00fcmlerde fazla hataya rastlayamad\u0131m. Ama baz\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck hatalar\u0131n oldu\u011funun da biliyorum. \u00d6rnek vermek istersem, y\u00fcksek lisans ta daha detayl\u0131 okudu\u011fum Orta\u00e7a\u011f ve Anadolu Sel\u00e7uklular\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki isimlerle ilgilidir. Bu b\u00f6l\u00fcmleri biraz daha detayl\u0131 bildi\u011fim i\u00e7in hemen g\u00f6z\u00fcme \u00e7arpt\u0131. Yani asl\u0131nda tarih hatas\u0131 bulabilirim veya bulamam diye olaya bakmad\u0131m. Kitab\u0131n\u0131zda sayfa 71′ de B\u00fcy\u00fck Sel\u00e7uklular d\u00f6nemi anlat\u0131l\u0131rken, Urfa \u015fehri d\u00fck\u00fcn\u00fcn, Bulgar kral\u0131 Al\u00fcsan’\u0131n O\u011flu Vasil’idi denmekte ve tarih 1070’li y\u0131llar i\u015fret edilerek konuya destek aranmaktad\u0131r. Bura da tarihsel a\u00e7\u0131dan 26 y\u0131l\u0131k bir hata yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Bulgar kral\u0131n\u0131n o\u011flu Vasil ancak I. Ha\u00e7l\u0131 seferiyle Urfa’ya ula\u015fabilmi\u015ftir. 1070’li y\u0131llar de\u011fil, 1092\u20131096 y\u0131llar\u0131 aras\u0131 ve sonras\u0131 olmas\u0131 gerekir.
Bende bilgisayarda yaz\u0131 yazarken bazen yaz\u0131m hatalar\u0131 yapar\u0131m. Yazan ki\u015finin o yaz\u0131y\u0131 okurken fark etmesi zordur. Kitapta yaz\u0131m yanl\u0131\u015flar\u0131na da \u00e7ok rastlad\u0131m. \u0130kinci bas\u0131mda d\u00fczeltilmesi umudu ile size yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in birka\u00e7 tanesini sayg\u0131yla yazmak istedim.
1-Sayfa 85 de, “\u0130nebatl\u0131” yaz\u0131lm\u0131\u015f, yaz\u0131m hatas\u0131-do\u011frusu: \u0130nebaht\u0131 olacak. Bir k\u00f6rfez ad\u0131d\u0131r. Haritalardan ara\u015ft\u0131r\u0131labilir.
2-Sayfa 88 de, “Yavuz Sultan S\u00fcleyman” yaz\u0131lm\u0131\u015f.
3-Sayfa 96 de, “b\u00f6le ” yaz\u0131lm\u0131\u015f, zannedersem “b\u00f6lge” olacak.
4-Sayfa 98 de, 207. dip notla ilgili a\u00e7\u0131klama yanl\u0131\u015f. Benim bildi\u011fim kadar\u0131yla belgelerde \u0130stanbol veya \u0130slambol olarak ge\u00e7er. Fatih, \u00f6zellikle \u0130sl\u00e2m \u00fclkesi anlam\u0131nda bu \u015fekilde de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. Daha sonra \u0130stanbul olmu\u015ftur. Vs.
Seyahatnameler ile ilgili baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmler gereksiz ve fazla bence. K\u00e2tip \u00c7elebi’nin Seyahatname’sinin olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyorum. Yaln\u0131z Cihann\u00fcma’s\u0131n\u0131n \u00f6nemli co\u011frafya ve etnik topluluklar\u0131 anlatan bir kitap oldu\u011funu biliyorum.
Zekeriya Amcayla ilgili anlat\u0131mlar\u0131n baz\u0131lar\u0131nda eksiklik var. Abdurrahman’\u0131n mektubunu ve de\u011ferlendirmesini e-mail yolu ile okudum. Bu konudaki d\u00fc\u015f\u00fcncelerimi size kitab\u0131n elime ilk ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlerde e-mail yoluyla ula\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Bir sayfa de\u011ferlendirme yazd\u0131m, ancak bu yaz\u0131y\u0131 elektronik ortamda kaybettim. Size zannedersem ula\u015fmad\u0131. “H\u00fcrriyetim com”daki de\u011ferlendirmeyi ve te\u015fekk\u00fcr yaz\u0131s\u0131n\u0131 yazd\u0131m ve bu \u015fekilde ula\u015fmay\u0131 denedim. Size daha detayl\u0131 bir mektup yazmaya karar vererek bu mektubu yazd\u0131m. Ben k\u00fc\u00e7\u00fck iken sizler lise y\u0131llar\u0131n\u0131z\u0131 ve 12 Eyl\u00fcl d\u00f6nemlerini ya\u015f\u0131yordunuz. Devrimci \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7inde iken, sizi ve duvara yaz\u0131 yazan guruplar\u0131 i\u015faret ederek, hatta bastonu ile g\u00f6stererek, bana devlete ve isyan edenler konulu hik\u00e2yeler anlatm\u0131\u015ft\u0131. Genelde \u015eeyh Sait ve \u00e7evresini anlat\u0131rd\u0131. Abdurrahman’\u0131n bahsetti\u011fi gibi korkular\u0131n\u0131n yersiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmemiz gerekiyor. Kur\u015funa dizilmek \u00fczere olan bir ki\u015finin sonraki hayat\u0131nda devlete kar\u015f\u0131 nas\u0131l davranmas\u0131 gerekti\u011fini hepimiz tahmin edebiliriz herhalde. D\u00fc\u015f\u00fcnceniz size g\u00f6re do\u011frudur. Bana anlatt\u0131\u011f\u0131 hik\u00e2yelerde ise, devleti tilkiye de\u011fil, deveye benzetirdi. Bana anlatt\u0131\u011f\u0131 hik\u00e2yede genelde “H\u00f6k Deve” terimini de kullan\u0131rd\u0131. Kurnazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131nda, g\u00fc\u00e7, kuvvet, ne yapaca\u011f\u0131 belli olmayan, korkulacak bir canavar gibi bahsederdi. “Zaman\u0131 gelince H\u00f6k deve gibi \u00fczerinize \u00e7\u00f6ker, devletin alt\u0131nda kal\u0131rs\u0131n\u0131z” derdi. Sonu\u00e7ta bir cezadan bahsederdi. Yani \u00f6nceden bahsetti\u011fim gibi bilgi eksikli\u011fi, anlay\u0131\u015f fark\u0131, bak\u0131\u015f fark\u0131 var. Devleti bask\u0131n g\u00fc\u00e7, zaman\u0131 kollayan, \u00e7izmesi ile ezen, yok eden bir varl\u0131k olarak g\u00f6r\u00fcrd\u00fc. Zaten bu konu ve Zekeriya Amca (dede) ile ilgili hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m hik\u00e2yeleri yazmaya ba\u015flad\u0131m. Daha do\u011frusu Abdurrahman bu bilgileri toparlamam\u0131 istedi. Ben de i\u015fe ba\u015flad\u0131m ve ba\u015fl\u0131klar\u0131 olu\u015fturdum. Size daha sonra g\u00f6nderip g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcz\u00fc almay\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.
Kitab\u0131 yaz\u0131\u015f \u00fcslubunuza bay\u0131ld\u0131m. \u00c7ok iyi buldum. Kendi hat\u0131ralar\u0131n\u0131z\u0131 anlat\u0131rken kullan\u0131lan c\u00fcmlelere bay\u0131ld\u0131m. Akrabalar\u0131mla ilgili, hem\u015ferilerimle, \u00f6nemli insanlar\u0131m\u0131zla ilgili verdi\u011finiz doyurucu bilgilerden dolay\u0131 sizi kutlar ve te\u015fekk\u00fcr ederim. Bu konuda da size minnettar\u0131m.
Sofi Bekir’in babas\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 bilmiyordum. Benim hesaplar\u0131ma g\u00f6re 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir ihtimaldir. Torunu Cuma dedenin 1861 de do\u011fumlu oldu\u011funu biliyorum. Elimiz de bulunan baz\u0131 Osmanl\u0131ca belgelere g\u00f6re Sofi Bekir’in 1893’te ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da \u00f6\u011frendim. Bu bilgiler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda kesin olmamakla beraber Sofi Bekir 1830 ila 1900 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleye biliriz.
Yine Kavas Mehmed’in Halep’ten geldi\u011fini yazm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z. Benim dinledi\u011fim hik\u00e2yelerde hep \u015eam ve Halep birlikte kullan\u0131l\u0131rd\u0131. Ama hangisi daha do\u011fru emin de\u011filim. T\u00fcrkler genelde \u0130slamiyet’i kabul ettikten sonra a\u015fa\u011f\u0131 yoldan Anadolu ya g\u00f6\u00e7 etmi\u015flerdir. Yani T\u00fcrkmenler Arabistan’dan Anadolu’ya girerken, genelde Diyarbak\u0131r ve \u00e7evresi konaklama yeri olmu\u015ftur. \u00d6rnek Osmanl\u0131o\u011fullar\u0131. \u00d6nce Diyarbak\u0131r Karacada\u011f’a yerle\u015fmi\u015f daha sonra Ankara ve \u00e7evresine g\u00f6\u00e7 etmi\u015flerdir. Yine Mente\u015feo\u011fullar\u0131, Ayd\u0131no\u011fullar\u0131, Karamano\u011fullr\u0131 da ayn\u0131 yolu takip etmi\u015flerdir. Yani tarihte ge\u00e7i\u015f alan\u0131 ve Avas\u0131m (bu bir tarihsel co\u011frafya terimidir, Arap\u00e7a tampon b\u00f6lge anlam\u0131ndad\u0131r-M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez) b\u00f6lgesi olmu\u015ftur. Bu nedenle, Ergani \u00e7ok karag\u00fcn g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sava\u015flar\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 yeri, ka\u00e7\u0131\u015flar\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 yer, halk\u0131n k\u0131l\u0131\u00e7tan ge\u00e7irildi\u011fi, devletlerin maden ve g\u00fc\u00e7 i\u00e7in y\u0131kt\u0131klar\u0131 yer olmu\u015ftur.
Abi, kitab\u0131n baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerini okurken kendimi Ergani’yi gezmi\u015f gibi hissettim. Ge\u00e7enlerde Ergani’ye gittim. \u015eahin abi beni Makam’a \u00e7\u0131kard\u0131. G\u00f6zlerim doldu. 26 senedir oralar\u0131 g\u00f6rmemi\u015ftim. Hatun D\u00fcz\u00fc’ne bir daha bakt\u0131m, bir daha bakt\u0131m. Eski \u015fehre ve yeni \u015fehre tepeden yine bakt\u0131m. Abdullah dedeyi Hatun D\u00fcz\u00fc’nde \u00f6k\u00fczlerin ba\u015f\u0131nda yine g\u00f6rd\u00fcm: Her \u015fey orda ayn\u0131. A\u015fa\u011f\u0131da (Ergani’de) hi\u00e7bir \u015fey ayn\u0131 de\u011fil. \u00c7a\u011fr\u0131\u015f\u0131m bile yapm\u0131yor. Kitapta eksik kalan yer veya al\u0131nmas\u0131 gereken bir konu hakk\u0131n da size tavsiyem yoktur. Ben bu haliyle Mezopotamya’n\u0131n g\u00f6z bebe\u011fini sevdim.
Ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n devam\u0131n\u0131 bekler, sayg\u0131lar\u0131m\u0131 sunar\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

Ergani Haber
Haftal\u0131k Siyasi Gazete<\/strong>
2 Eyl\u00fcl 2005<\/p>\n\n\n

Ergani Haber<\/a>, <\/span>ergani'den \u00e7ay\u00f6n\u00fc'ne<\/a>, <\/span>e\u015fref \u00fcz\u00fclmez<\/a>, <\/span>uzun bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

E\u015fref \u00dcz\u00fclmezTarih \u00d6\u011fretmeni Sn. M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez,“Ergani’den \u00c7ay\u00f6n\u00fc’ne: Uzun Bir Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f” kitab\u0131n\u0131z\u0131 ald\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnden beri heyecanla okuyorum. \u00c7ok be\u011fendim, sizi tebrik eder ve kutlar\u0131m.Kitab\u0131 yazma nedenlerinizi g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurursak her \u015fey \u00e7ok g\u00fczel ve m\u00fckemmel tasarlanm\u0131\u015f. \u00d6ncelikle i\u00e7indeki bilgiler, bana g\u00f6re, biz Erganililer i\u00e7in m\u00fckemmel bilgiler. Benim duymad\u0131\u011f\u0131m, bilmedi\u011fim bir\u00e7ok olay anlat\u0131lm\u0131\u015f. Bunlara nas\u0131l ula\u015ft\u0131n\u0131z! Bilmiyorum. G\u00fczel kaynaklar ve \u00f6nemli baz\u0131 de\u011ferlendirmeleriniz var. G\u00f6r\u00fc\u015flerinizin hepsine, tarihle ilgili b\u00f6l\u00fcmlerdekilere, kat\u0131lmam m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil: Tarafl\u0131 davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131zdan dolay\u0131. Zaten bunu kitab\u0131n \u00f6ns\u00f6z\u00fcnde belirtti\u011finizden, sizi yine de hakl\u0131 buluyorum. Duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerinize, \u00f6zlemlerinize kat\u0131lmamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bazen geceleri yast\u0131\u011fa ba\u015f\u0131m\u0131 koydu\u011fumda, ayn\u0131 duygular\u0131 ben de ya\u015f\u0131yorum.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1321],"tags":[3029,3321,3322,3315],"class_list":["post-5601","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-basinda","tag-ergani-haber","tag-erganiden-cayonune","tag-esref-uzulmez-2","tag-uzun-bir-yuruyus"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5601","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5601"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5601\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5602,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5601\/revisions\/5602"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5601"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5601"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5601"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}