{"id":5491,"date":"2009-06-13T15:27:00","date_gmt":"2009-06-13T15:27:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5491"},"modified":"2023-06-04T16:42:29","modified_gmt":"2023-06-04T16:42:29","slug":"10-bin-yillik-tarihin-tanigi-hilar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5491","title":{"rendered":"10 Bin Y\u0131ll\u0131k Tarihin Tan\u0131\u011f\u0131: Hilar"},"content":{"rendered":"\n

M. \u015eehmus G\u00fczel<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Arkeoloji ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131 genel olarak ara\u015ft\u0131rma ve kaz\u0131 yapm\u0131\u015f \u00fcnl\u00fc akedemisyenlerin ve iyi tarih\u00e7ilerin yap\u0131tlar\u0131n\u0131 yay\u0131nlanmas\u0131yla tan\u0131n\u0131yor. Bu kez bu kural bir par\u00e7a bozulmu\u015f. \u0130yi de olmu\u015f. \u0130lk defa arkeolog veya tarih\u00e7i olmayan birinin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 okuyuculara sunuluyor. De\u011ferli hem\u015fehrimiz M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez’in ‘On Bin Y\u0131ll\u0131k Tarihin Tan\u0131\u011f\u0131: Hilar’<\/strong> adl\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli bir kitab\u0131 Arkeoloji ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlad\u0131. Kitab\u0131n sunu yaz\u0131s\u0131n\u0131 ise Hilar’\u0131 a’dan z’ye bilen Z\u00fclk\u00fcf G\u00fcneli yazm\u0131\u015f. \u00dcz\u00fclmez’in kitab\u0131na sunu yazmas\u0131 ise hem \u00e7ok iyi fikir, hem de ge\u00e7mi\u015fin bize g\u00f6z k\u0131rpmas\u0131d\u0131r. Hilarl\u0131 olana da bu yak\u0131\u015f\u0131r zaten. \u0130yi eser yerini b\u00f6ylece buluyor. \u0130yi eser \u00e7\u00fcnk\u00fc yerel tarih alan\u0131ndaki en iyilerden biri. Mutlaka \u00f6rnek al\u0131nacak, \u00f6rnek verilecek bir yap\u0131t.<\/p>\n\n\n\n

Tarih yazmak, tarih yazmak i\u00e7in kaynak bulmak ve benzeri kimi zorluklar g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131n\u0131rsa ve hele bu i\u015fin kimi durumlarda yoktan var etmek gibi bir gayret gerektirdi\u011fi de bilinirse sevgili hem\u015fehrimizi M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez’in \u00e7abas\u0131 daha iyi anla\u015f\u0131labilir. Hilar \u00fczerine bir kitap haz\u0131rlamak, yazmak ve yay\u0131nlamak \u00f6yle kolay i\u015f de\u011fil \u00e7\u00fcnk\u00fc. Kaynaklar\u0131 bulmak, onlar\u0131 taramak, s\u0131k\u0131 bir elekte elemek, yeni kaynaklar yaratmak, Hilar’\u0131 bilen ve orada ya\u015fayan insanlarla s\u00f6yle\u015filer yap\u0131p bunu eserine ekme\u011fe peynir gibi kat\u0131k yaparcas\u0131na katmak, h\u00fcner ister. M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez bu konuda usta oldu\u011funu, ak\u0131l almaz, \u00f6yle her babayi\u011fidin yapamayaca\u011f\u0131 bir i\u015fi ger\u00e7ekle\u015ftirerek daha \u00f6nce g\u00f6sterdi: ‘\u00c7ay\u00f6n\u00fc’nden Ergani’ye Uzun Bir Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f’<\/strong> isimli dev eserini kendi olanaklar\u0131yla yay\u0131nlay\u0131p sunarak. Emin olun bu \u00f6ylesine yap\u0131lm\u0131\u015f kolay \u00f6vg\u00fc de\u011fil, bilenler biliyor, bilmeyenler ise ad\u0131n\u0131 and\u0131\u011f\u0131m kitab\u0131 ellerine al\u0131p \u015f\u00f6yle bir ‘tartmal\u0131’, sonra i\u00e7ine bir g\u00f6z atmal\u0131. <\/p>\n\n\n\n

Yerel tarih yaz\u0131m\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ergani’ye ve hem\u015fehrilerine M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez kadar katk\u0131 sunan insan da az bulunur. Her kentin, her kasaban\u0131n her k\u00f6y\u00fcn mutlaka bir M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez’e ihtiyac\u0131 vard\u0131r diyorum. Yerel tarihin yaz\u0131m\u0131, yerel ve b\u00f6lgesel zenginliklerin tan\u0131t\u0131m\u0131 i\u00e7in. Ancak o zaman yerelden evrensele do\u011fru yol almak m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Yazar tarih yazmaktaki zorluklara bizzat de\u011finiyor. Tarihin ne anlama geldi\u011fine ve nas\u0131l iyi bir tarih kitab\u0131 yaz\u0131laca\u011f\u0131na da. Buraya birka\u00e7 sat\u0131r\u0131n\u0131 aynen almak istiyorum: “Bizler i\u00e7in \u00fcz\u00fcc\u00fc ve ac\u0131 olan, Hilar’\u0131n yaz\u0131n\u0131n hen\u00fcz bilinmedi\u011fi d\u00f6nemini, yaz\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neme oranla daha fazla bilmemizdir. Di\u011fer bir \u00f6nemli olay da, ancak yaz\u0131l\u0131 kan\u0131t varsa tarihten s\u00f6z edilebilece\u011fi yan\u0131lg\u0131s\u0131 i\u00e7erisinde olmam\u0131zd\u0131r. Collingwood’un dedi\u011fi gibi; ‘Tarih\u00e7ilerin kan\u0131t olarak kullanabilece\u011fi her \u015fey kan\u0131tt\u0131r.’ Ma\u011faralar\u0131n, kalelerin, surlar\u0131n, kitabelerin, kabartmalar\u0131n, \u015fecerelerin, tapu kay\u0131tlar\u0131n\u0131n, heykellerin de tarihin birer tan\u0131\u011f\u0131, daha do\u011frusu bunlar\u0131n tarihin kendisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnemememizdir. ‘Tarihsel tan\u0131klar\u0131n \u00e7e\u015fitlili\u011fi hemen hemen sonsuzdur. \u0130nsan\u0131n s\u00f6yledi\u011fi veya yazd\u0131\u011f\u0131 her \u015fey, imal ettiklerinin t\u00fcm\u00fc, elinin de\u011fdi\u011fi her \u015fey onun hakk\u0131nda bilgi verebilir ve vermelidir.’ Tarih yazar\u0131 an\u0131tlar\u0131, tap\u0131naklar\u0131, ma\u011faralar\u0131, kayalar\u0131, yani uzun s\u00f6z\u00fcn k\u0131sas\u0131 ta\u015f\u0131 ve topra\u011f\u0131 ‘konu\u015fturmas\u0131n\u0131’ bilmeli. Nitekim yazar Hilar’\u0131n insanlar\u0131 yan\u0131nda, ma\u011faralar\u0131n\u0131, mahzenlerini ve kayal\u0131klar\u0131n\u0131 da ‘konu\u015fturuyor’… Ve tarihin \u00f6nemini \u015fu sat\u0131rlarla vurguluyor: ‘\u0130nsan\u0131n ne yapt\u0131\u011f\u0131 ve insan\u0131n ne oldu\u011fu tarihle \u00f6\u011frenilir. S\u0131rlar\u0131n\u0131 gizleyen Hilar’\u0131n s\u0131rlar\u0131n\u0131 g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kartt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda tarihimiz biraz daha ayd\u0131nlanacakt\u0131r. Her halk ancak yalandan ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir tarihle yol al\u0131r.’<\/p>\n\n\n\n

‘Hilar’\u0131n anlam\u0131 nedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131nca bu konuda mutlaka bir\u00e7ok \u015fey daha eklenebilir. Yazar\u0131n konu olarak se\u00e7ti\u011fi Hilar ne anlama geliyor? Tarihi \u00f6nemi nedir? B\u00f6yle bir \u00e7al\u0131\u015fmaya konu olmas\u0131n\u0131 hakl\u0131 k\u0131lacak nedenler var m\u0131yd\u0131? \u0130\u015fte bir yazar\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya iten ilk sorular bunlar olabilir. Nitekim de \u00f6yle olmu\u015f. M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez yap\u0131t\u0131nda, ‘Hilar’\u0131n Ad\u0131n\u0131n K\u00f6keni ve Anlam\u0131’ ba\u015fl\u0131kl\u0131 b\u00f6l\u00fcmde, ba\u015f vurdu\u011fu kaynaklarda bu meseleye ili\u015fkin bilgileri ince eleyip s\u0131k dokuyarak titiz bir ara\u015ft\u0131rma sonucunda elde ettiklerini okuyucuya aktararak bu konuyu ayd\u0131nlat\u0131yor. K\u0131sa bir al\u0131nt\u0131yla durumu dikkatinize, bu vesileyle yazar\u0131n metodunu da ilginize sunmak istiyorum: ‘Tarihin \u015fafa\u011f\u0131nda Hilar vard\u0131r. (…) Hilar, hem kayal\u0131klar\u0131n, hem ma\u011faralar\u0131n, hem \u00c7ay\u00f6n\u00fc’n\u00fc de i\u00e7ine alan bug\u00fcnk\u00fc k\u00f6y\u00fcn ortak ad\u0131d\u0131r. Hilar’\u0131n bir tepesi olan \u00c7ay\u00f6n\u00fc, kaz\u0131lar\u0131yla d\u00fcnya k\u00fclt\u00fcr tarihine ad\u0131n\u0131 yazd\u0131rm\u0131\u015f, ama Hilar’\u0131n kendisi, ma\u011fara ve kabartmalar\u0131 \u00c7ay\u00f6n\u00fc’n\u00fcn g\u00f6lgesinde kalm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eimdi ma\u011fara, mahzen ve kabartmalar\u0131yla tarihini oldu\u011fu kadar, ad\u0131n\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131n\u0131 da beklemektedir.<\/p>\n\n\n\n

Bundan sonra yazar Hilar ad\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamaya ba\u015fl\u0131yor. De\u011fi\u015fik kaynaklardakileri tek tek s\u0131ralad\u0131ktan sonra \u015funu yaz\u0131yor ve kan\u0131mca do\u011frusu da bu olmal\u0131: ‘Hil-ar, Hil-um’dan geliyor. Hil-um ise, tah\u0131l tanesinin filiz verilen u\u00e7 k\u0131sm\u0131 demek. H\u0130L k\u00f6k\u00fc -UM eki yerine -AR eki ald\u0131\u011f\u0131nda H\u0130L-AR olmakta.’ B\u00f6ylece yazar \u015fu sonuca ula\u015f\u0131yor: ‘Bu verilerden hareket edersek; Bu\u011fday, ekmek ve tar\u0131m Hilarl\u0131lar\u0131n ya\u015fam\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011fundan; tah\u0131l tanelerinin ucuna H\u0130L-UM denilmesi ve sonradan -UM eki yerine -AR ekinin H\u0130L’e eklenerek H\u0130LAR’a d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesinden daha do\u011fal ne olabilir diye d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. \u00c7ay\u00f6n\u00fc kaz\u0131lar\u0131ndan biliyoruz: Bu\u011fday\u0131n ilk ekildi\u011fi, ekme\u011fin f\u0131r\u0131nda ilk pi\u015firildi\u011fi yer Hilar’d\u0131r. Tar\u0131m bol olunca, alt\u0131n taneli bu\u011fday ba\u015faklar\u0131 \u0131\u015f\u0131lt\u0131yla sal\u0131n\u0131nca, neslin devam\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc olmak i\u00e7in nur topu gibi bir erkek \u00e7ocuk do\u011fmu\u015fsa \u015fenlik d\u00fczenlenmez mi, insanlar ne\u015feli olmaz m\u0131?’<\/p>\n\n\n\n

Hillaria 1 Nisan’d\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Yazar ‘Hillaria’ (Ne\u015fe) s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcne de at\u0131fta bulunuyor ve ‘Hillaria’ (Ne\u015fe) adl\u0131 g\u00fcn ise 1 Nisan’d\u0131r. Bug\u00fcn ‘1 Nisan \u015fakas\u0131’ olarak bildi\u011fimiz g\u00fcn\u00fcn k\u00f6keninde Hillaria vard\u0131r’ diyor. Burada akl\u0131ma hemen Frans\u0131zca’ya Latince ‘hilaris’den miras ‘hilare’ (hilar olarak okunur) ve ‘hilarite’ (Latince hilaritas’den. Hilarite bi\u00e7iminde okunur) s\u00f6z\u00e7\u00fckleri geliyor. \u015een\u015fakrak, \u00e7ok ne\u015feli olmak anlamlar\u0131nda… M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez bu konuda \u015fu bilgileri de ekliyor: ‘Edindi\u011fim bilgilere g\u00f6re, Hilar Ermenice’de Khigar \u015feklinde yaz\u0131l\u0131yor ve T\u00fcrk\u00e7e Hi\u011fhar, K\u00fcrt\u00e7e Hixar okunuyor. S\u00f6zc\u00fck olarak ak\u0131ll\u0131, bilge anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor, ama bu ak\u0131ll\u0131 olmada, bu bilgelikte biraz kurnazl\u0131k var. Ermeni edebiyat\u0131n\u0131n mizah ustas\u0131 Hagop Baronyan, Hilar (Bilge) adl\u0131 gazetede de yaz\u0131lar yazm\u0131\u015ft\u0131r.’ Peki Hilar ismi bug\u00fcn ne ifade ediyor? Gelin e\u011flenceli bir al\u0131nt\u0131yla bu i\u015fi ba\u011flayal\u0131m: ‘Hilar’\u0131n yeni ad\u0131: Sesveren P\u0131nar’d\u0131r. Bu ad resm\u00ee evraklar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda pek kullan\u0131lmaz; m\u00fclki idarenin haricinde kimsenin i\u00e7ine sinmemi\u015ftir. Hi\u00e7bir Hilarl\u0131 ve Erganili, resm\u00ee olmayan bir yerde ‘Sesveren P\u0131nar’ ad\u0131n\u0131 a\u011fz\u0131na almaz!..’ Evet bizde bu i\u015fler b\u00f6yledir karde\u015flerim: \u0130dari veya t\u00fczel bir d\u00fczenlemeyle on bin y\u0131ll\u0131k tarihi silmek arzusu \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilemez bir arzudur ‘yukar\u0131larda.’ Ama y\u00fcr\u00fcm\u00fcyor i\u015fte!.. Tamam da bunu herkes anl\u0131yor mu? Duyuyor mu? Me\u00e7hul. Ama Hilar ve tarihi art\u0131k me\u00e7hul de\u011fil. Ve bu bo\u015flu\u011fu doldurmak i\u00e7in g\u00f6z nuru d\u00f6ken, al\u0131n terini ak\u0131tan, dirsek \u00e7\u00fcr\u00fcten de\u011ferli Erganili M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez’e borcumuz biraz daha artm\u0131\u015ft\u0131r. Herkese, en ba\u015fta tarih ve yerel tarih merakl\u0131lar\u0131na ve bilhassa \u00f6ncelikle Hilarl\u0131lara ve Erganililere duyurulur.<\/p>\n\n\n\n

***<\/p>\n\n\n\n

\u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n ilk yerle\u015fim yeri<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dicle Nehri’ne 10 kilometre uzakl\u0131ktaki Z\u00fclk\u00fcf Da\u011f\u0131’n\u0131n ete\u011fine kurulmu\u015f Diyarbak\u0131r’\u0131n en \u00f6nemli il\u00e7elerinden biri olan Ergani yak\u0131nlar\u0131ndaki Hilar harabeleri ve \u00c7ay\u00f6n\u00fc insanl\u0131\u011f\u0131n yerle\u015fik hayata ge\u00e7ti\u011fi ilk yerlerden biri. Tarihi, Neolitik \u00c7a\u011f’a kadar uzanan Hilar ve \u00c7ay\u00f6n\u00fc’nde 1964’ten beri yap\u0131lan kaz\u0131larda, Mezopotamya’n\u0131n en eski k\u00f6y yerle\u015fimi ortaya \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. \u00c7ay\u00f6n\u00fc tepesinde ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lan yerle\u015fim yerleri ve buluntular Ergani’nin tarihinin 10 bin y\u0131l \u00f6ncesine kadar uzand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Buradaki buluntular\u0131n M.\u00d6. 7500 ile 6250 y\u0131llar\u0131 aras\u0131na ait oldu\u011fu ve y\u00f6renin ilk insanlar\u0131nca kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymakla beraber Ta\u015f ve Tun\u00e7 devrini i\u00e7eren \u00fc\u00e7 k\u00fclt\u00fcr evresi ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7ay\u00f6n\u00fc’n\u00fcn en bilinen yap\u0131s\u0131 ‘kafatas\u0131 binas\u0131d\u0131r’ (Skull Buildingi).<\/p>\n\n\n\n

Polonyal\u0131 gezgin Simeon bu binadan mucize yaratan eski bir mabet diye bahseder. Tarih boyunca Akanya, Erkenin, Erkanikana, Yanari, Z\u00fclkerneyn, Arsenia, Urhana ve A\u015fot adlar\u0131yla bilinen Ergani’nin ad\u0131 Wermeni’nin eserlerinde Arg\u0131n\u0131, \u00e7ivi yaz\u0131l\u0131 kaynaklarda Arsinia, Peutinger tabletlerinde Arsenia olarak ge\u00e7mektedir. Mezopotamya k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn halen izlerinin bulundu\u011fu b\u00f6lgede \u00e7ok say\u0131da eser ise bug\u00fcnlere g\u00fc\u00e7l\u00fckle ula\u015fabilmi\u015ftir. Ergani yak\u0131n\u0131nda Kolat Da\u011f\u0131 yamac\u0131ndaki bug\u00fcn y\u0131k\u0131nt\u0131 halinde bulunan Ergani kalesi bunlardan sadece biridir.<\/p>\n\n\n\n

13 Haziran 2009
http:\/\/dengegel.com\/file.php?f=3005# de
Ve
http:\/\/www.gundem-online.com da ve sonras\u0131nda ba\u015fta bir\u00e7ok sitede yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n

10 bin y\u0131ll\u0131k tarih<\/a>, <\/span>arkeoloji ve sanat yay\u0131nlar\u0131<\/a>, <\/span>Collingwood<\/a>, <\/span>dengegel.com<\/a>, <\/span>diyarbak\u0131r<\/a>, <\/span>ergani<\/a>, <\/span>Hagop Baronyan<\/a>, <\/span>hilar<\/a>, <\/span>Khigar<\/a>, <\/span>Kolat Da\u011f\u0131<\/a>, <\/span>m. \u015fehmus g\u00fczel<\/a>, <\/span>Neolitik \u00c7a\u011f<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

M. \u015eehmus G\u00fczel Arkeoloji ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131 genel olarak ara\u015ft\u0131rma ve kaz\u0131 yapm\u0131\u015f \u00fcnl\u00fc akedemisyenlerin ve iyi tarih\u00e7ilerin yap\u0131tlar\u0131n\u0131 yay\u0131nlanmas\u0131yla tan\u0131n\u0131yor. Bu kez bu kural bir par\u00e7a bozulmu\u015f. \u0130yi de olmu\u015f. \u0130lk defa arkeolog veya tarih\u00e7i olmayan birinin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 okuyuculara sunuluyor. De\u011ferli hem\u015fehrimiz M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez’in ‘On Bin Y\u0131ll\u0131k Tarihin Tan\u0131\u011f\u0131: Hilar’ adl\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli bir kitab\u0131 Arkeoloji ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131mlad\u0131. Kitab\u0131n sunu yaz\u0131s\u0131n\u0131 ise Hilar’\u0131 a’dan z’ye bilen Z\u00fclk\u00fcf G\u00fcneli yazm\u0131\u015f. \u00dcz\u00fclmez’in kitab\u0131na sunu yazmas\u0131 ise hem \u00e7ok iyi fikir, hem de ge\u00e7mi\u015fin bize g\u00f6z k\u0131rpmas\u0131d\u0131r. Hilarl\u0131 olana da bu yak\u0131\u015f\u0131r zaten. \u0130yi eser yerini b\u00f6ylece buluyor. \u0130yi<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1321],"tags":[3250,625,3252,3253,115,129,3255,892,3251,3254,1619,2747],"class_list":["post-5491","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-basinda","tag-10-bin-yillik-tarih","tag-arkeoloji-ve-sanat-yayinlari","tag-collingwood","tag-dengegel-com","tag-diyarbakir","tag-ergani","tag-hagop-baronyan","tag-hilar","tag-khigar","tag-kolat-dagi","tag-m-sehmus-guzel-2","tag-neolitik-cag"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5491","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5491"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5491\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5505,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5491\/revisions\/5505"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5491"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5491"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5491"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}