{"id":5132,"date":"1998-06-05T13:32:00","date_gmt":"1998-06-05T13:32:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5132"},"modified":"2023-07-02T11:39:35","modified_gmt":"2023-07-02T11:39:35","slug":"ulusal-gundem-21-ikinci-taslagina-iliskin-toplu-bir-bakis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5132","title":{"rendered":"Ulusal G\u00fcndem 21 \u0130kinci Tasla\u011f\u0131&#8217;na \u0130li\u015fkin Toplu Bir Bak\u0131\u015f"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>HAZIRLAYAN<\/strong>:<br><strong>Kim. M\u00fch.<br>M\u00fcsl\u00fcm \u00dcZ\u00dcLMEZ<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>\u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi<br>\u00c7evre Koruma ve Geli\u015ftirme Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131<br>\u00c7evre Koruma ve Kontrol M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130\u00c7\u0130NDEK\u0130LER<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u00dcRD\u00dcR\u00dcLEB\u0130L\u0130R KALKINMA VE \u00c7EVRE Y\u00d6NET\u0130M\u0130NDE<\/strong>:<br>\u00c7EVRE<br>KADIN<br>GEN\u00c7L\u0130K<br>G\u00d6N\u00dcLL\u00dc KURULU\u015eLAR<br>YEREL Y\u00d6NET\u0130MLER<br>\u00dcRET\u0130M<br>T\u00dcKET\u0130M KALIPLARININ DE\u011e\u0130\u015eMES\u0130<br>YOKSULLUKLA M\u00dcCADELE<br>TASLA\u011eA \u0130L\u0130\u015eK\u0130N \u00d6NER\u0130LER<br>YEREL G\u00dcNDEM 21 VE BELED\u0130YELER\u0130M\u0130Z<\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u0130R\u0130\u015e<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131nca haz\u0131rlanan &#8216;<strong><em>Ulusal G\u00fcndem 21 \u0130kinci Tasla\u011f\u0131<\/em><\/strong> \u2019; titiz bir \u00e7al\u0131\u015fma, bilimsel bir yakla\u015f\u0131m, somut ko\u015fullar ger\u00e7ek\u00e7i de\u011ferlendirilerek ve gelece\u011fi hedefleyen yakla\u015f\u0131mla, \u00e7ok iyi bir \u015fekilde haz\u0131rlanm\u0131\u015f nitelikli bir proje \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eimdi yap\u0131lmas\u0131 gereken, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir kalk\u0131nma i\u00e7in, Ulusal G\u00fcndem 21 \u0130kinci Tasla\u011f\u0131\u2019nda \u00e7ok iyi saptanan somut gerek\u00e7elere dayan\u0131larak ama\u00e7lanan hedef uygulamalar\u0131 s\u0131ras\u0131yla ya\u015fama ge\u00e7irmektir. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma sabit bir uyum de\u011fil, daha \u00e7ok bir de\u011fi\u015fimdir ve bu de\u011fi\u015fim i\u00e7inde kaynaklar\u0131n de\u011ferlendirilmesi, yat\u0131r\u0131mlar\u0131n y\u00f6nlendirilmesi, teknik geli\u015fmelerin izlenerek y\u00f6nlendirilmesi ve kurumsal de\u011fi\u015fme hem bug\u00fcn\u00fcn hem de gelece\u011fin ihtiya\u00e7lar\u0131yla tutarl\u0131 olmay\u0131 ama\u00e7lamal\u0131d\u0131r. Son analizde, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nman\u0131n siyas\u00ee iradeye ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>A\u015fa\u011f\u0131da \u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fu &#8216;Ulusal G\u00fcndem 21\u2019 Tasla\u011f\u0131 ile ilgili a\u00e7\u0131klanan g\u00f6r\u00fc\u015flere ve genel olarak &#8216;k\u00fcreselle\u015fen \u2019 d\u00fcnyada Avrupa ile ekonomik ve politik b\u00fct\u00fcnle\u015fme s\u00fcrecine girmi\u015f \u00fclkemizin ulusal g\u00fcndemine az da olsa bir katk\u0131da bulunma ve Taslakta yer almas\u0131n\u0131 istedi\u011fim hususlar\u0131 i\u00e7ermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>KARAR ALMA S\u00dcRE\u00c7LER\u0130NDE \u00c7EVRE VE GEL\u0130\u015e\u0130M\u0130N ENTEGRASYONU<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Do\u011fayla \u00e7eki\u015fme yerine, ona bir has\u0131m olmayan, husumete yer vermeyen bir ili\u015fki i\u00e7inde olmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekoloji sadece \u00e7evre kirlili\u011fiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Do\u011fal kaynaklar\u0131n dikkatli kullan\u0131m\u0131, enerji politikalar\u0131, sanayi ve tar\u0131m politikalar\u0131, \u00e7evre kirlenmesi, t\u00fcketim mallar\u0131n\u0131n ekolojik kriterlere g\u00f6re yeniden d\u00fczenlenmesi, insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenlik gibi bir\u00e7ok konu ekolojinin alan\u0131na girmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7evre, ekonomik ve toplumsal kararlarda dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken ya\u015famsal bir hayat ve insan haklar\u0131n\u0131n ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7evre politikalar\u0131nda, bug\u00fcn\u00fcn insan\u0131n\u0131n ya\u015fama ko\u015fullar\u0131n\u0131 iyile\u015ftiren, ayn\u0131 zamanda gelece\u011fini tehlikeye atmayan, canl\u0131lar\u0131n ya\u015fam ortamlar\u0131n\u0131 ve \u00e7e\u015fitlili\u011fini bozmayan s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir kalk\u0131nma kabul edilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7evre politikalar\u0131 olu\u015fturulurken, do\u011fal afet (17 A\u011fustos depremi hepimize ders olmal\u0131. T\u00fcpra\u015f yang\u0131n\u0131, AKSA\u2019daki s\u0131z\u0131nt\u0131, enkaz d\u00f6k\u00fcm sorunu vs.) olas\u0131 kazalar (Bo\u011fazlardaki tanker yang\u0131nlar\u0131, K\u00fc\u00e7\u00fck\u00e7ekmece \u0130l\u00e7esindeki radyoaktifli i\u00e7erikli hurdalar\u0131n sat\u0131\u015fa sunulmas\u0131 sonucu meydana gelen kirlilik, veya kimyasal \u00fcr\u00fcn \u00fcreten ya da depolayan patlamalar, yang\u0131nlar vs.) gibi risk fakt\u00f6rleri dikkate al\u0131narak olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Kamu otoritesi, bir yandan koordinasyon sa\u011flayan bir yandan da y\u00f6nlendiren ve y\u00f6netecek politikalar\u0131 dikkatle s\u00fcrd\u00fcrmesi gerekmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Belediyemiz, bu amaca ulusal, b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel sorumluluk bilinciyle ve etkili sivil toplum \u00f6rg\u00fctlenmeleri ile ula\u015fabilece\u011fine inanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u00dcRD\u00dcR\u00dcLEB\u0130L\u0130R KALKINMA VE \u00c7EVRE Y\u00d6NET\u0130M\u0130NDE KADINLARIN ROL\u00dcN\u00dcN G\u00dc\u00c7LEND\u0130R\u0130LMES\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda, i\u015f hayat\u0131nda ve politikada kad\u0131nlar\u0131n y\u00f6netimdeki etkinlikleri artacakt\u0131r. Bu ba\u011flamda;<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131nlar\u0131n toplumsal ya\u015fama oldu\u011fu kadar politikaya da e\u015fit d\u00fczeyde kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 savunmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131n\u0131n sosyal ve siyasal ya\u015famdaki e\u015fitli\u011finin hukuk d\u00fczlemine ta\u015f\u0131nmas\u0131 i\u00e7in gerekli yasal d\u00fczenlemeler zaman yitirilmeden yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131nlar, &#8216;\u00fccretsiz aile i\u015f\u00e7isi \u2019 konumundan \u00e7\u0131kmal\u0131, \u00fcretime kat\u0131lan kad\u0131nlar\u0131n sorunlar\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fma saatlerinin esnekli\u011fi, kre\u015f, e\u015fit i\u015fe e\u015fit \u00fccret gibi \u00e7\u00f6z\u00fcmleri birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Taslakta da belirtildi\u011fi gibi, &#8220;kad\u0131n\u0131n \u00e7evre y\u00f6netimi ve geli\u015fme konular\u0131nda hayati bir rol\u00fc vard\u0131r. Bu nedenle s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nman\u0131n sa\u011flanabilmesi i\u00e7in onlar\u0131n tam kat\u0131l\u0131m\u0131 gereklidir.&#8221; &#8220;S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir kalk\u0131nma ve \u00e7evre y\u00f6netiminde kad\u0131nlar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ve bu alanlarda geli\u015fme kaydedilebilmesi i\u00e7in kad\u0131nlar\u0131n y\u00f6netimin her kademesinde yer alabilmeleri ve karar alma mekanizmalar\u0131nda s\u00f6z sahibi olmalar\u0131 do\u011frultusunda, parl\u00e2mento, kamu y\u00f6netimi, siyasi partiler, akademik ya\u015fam ve \u00f6zel sekt\u00f6rde kat\u0131l\u0131mlar\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00fcst kademelerde g\u00f6rev almalar\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131r.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131n\u0131n toplumdaki rol\u00fcn\u00fcn artmas\u0131, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131m\u0131za, politikaya, i\u015f hayat\u0131na, \u00e7al\u0131\u015fma ya\u015fam\u0131na, \u00e7evre sorunlar\u0131 ve \u00e7evre y\u00f6netimine yeni bir bak\u0131\u015f, yeni bir ses, yeni bir soluk, insanc\u0131l-sevecen yumu\u015fak bir yakla\u015f\u0131m getirecektir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u00dcRD\u00dcR\u00dcLEB\u0130L\u0130R KALKINMA VE \u00c7EVRE Y\u00d6NET\u0130M\u0130NDE GEN\u00c7LER<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00dclke n\u00fcfusu gen\u00e7 ve dinamiktir. Bu gen\u00e7 ve dinamik kesime, yani gen\u00e7li\u011fe kaliteli e\u011fitim, geli\u015fmesini sa\u011flayacak rekabet\u00e7i bir ortam, sosyal g\u00fcvenlik ve \u00f6zg\u00fcr bir fikir platformu sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7li\u011fin s\u0131n\u0131rs\u0131z dinamizmi, k\u00fclt\u00fcrel birikimi ve enerjisi ile toplumu ileriye ta\u015f\u0131yacak bir g\u00fc\u00e7 olarak toplumsal ya\u015fama kat\u0131l\u0131m\u0131 \u00f6zendirilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7lik gelecektir. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve \u00e7evre y\u00f6netiminde gen\u00e7lere s\u00f6z ve karar \u015fans\u0131 tan\u0131nmal\u0131d\u0131r. G\u00fczel bir gelecek, ya\u015fanabilir bir \u00e7evre i\u00e7in bug\u00fcn\u00fcn \u00e7ocuk ve gen\u00e7lerinin e\u011fitim, sa\u011fl\u0131k, istihdam konular\u0131nda sorunlar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesi, yasal haklardan e\u015fit olarak yararlanabilmeleri, kendilerini her y\u00f6nden geli\u015ftirebilmelerine olanak tan\u0131yacak ortamlar yarat\u0131lmas\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ile \u00e7evre y\u00f6netimi konular\u0131nda bilin\u00e7lendirilerek fikirleriyle aktif kat\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7lerin, ucuz i\u015fg\u00fcc\u00fcnden dolay\u0131 &#8217;emek yo\u011fun sanayi \u2019nin istihdam\u0131nda de\u011ferlendirilerek hem kendi \u00f6z ya\u015famlar\u0131 iyile\u015fmemekte hem de &#8217;emek yo\u011fun sanayi \u2019nin kendisi ve \u00fcretti\u011fi mallar s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nmay\u0131 olumsuz etkilemekte, \u00e7evreye zarar vermektedir. Bu nedenle &#8217;emek yo\u011fun sanayi \u2019 yerine &#8216;teknoloji yo\u011funluklu sanayi \u2019ye yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmal\u0131, \u00f6ncelik verilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7lerin, &#8220;s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve \u00e7evre konular\u0131na duyars\u0131z kalmay\u0131p bu konularda bilgilenmeleri, bir araya geldikleri ortamlarda ilgili sorunlara de\u011finerek \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri \u00fcretmeleri ve fikirlerini ulusal ve uluslararas\u0131 platformlarda duyurma \u015fans\u0131 elde ederek karar alama mekanizmalar\u0131nda yer almalar\u0131, \u00e7evre ve kalk\u0131nma konular\u0131nda ba\u015far\u0131l\u0131 ad\u0131mlar at\u0131lmas\u0131 ad\u0131na \u015fartt\u0131r.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u00dcRD\u00dcR\u00dcLEB\u0130L\u0130R KALKINMADA VE \u00c7EVREN\u0130N KORUNMASINDA G\u00d6N\u00dcLL\u00dc KURULU\u015eLAR<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6n\u00fcll\u00fc kurulu\u015f, k\u0131saca, g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck esas\u0131 ile kurulmu\u015f te\u015fkilat olarak tan\u0131mlaya biliriz. Sivil Toplum \u00d6rg\u00fctlerini ise \u00fcye veya temsil ettikleri kesimlerin menfaat ve \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 korumak ve geli\u015ftirmek i\u00e7in kurulmu\u015f te\u015fkilat olarak anlayabiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir geli\u015fme ve \u00e7evre y\u00f6netiminde ba\u015far\u0131 i\u00e7in toplumun ayr\u0131ms\u0131z t\u00fcm kesimlerinin kat\u0131l\u0131m\u0131 \u015fartt\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de 60 binin \u00fczerinde g\u00f6n\u00fcll\u00fc kurulu\u015f\/sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fc bulundu\u011fu s\u00f6ylenmektedir. Bu kurulu\u015flar\u0131n ileri bir demokrasinin, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nman\u0131n ve \u00e7evre koruma konular\u0131nda ya\u015famsal bir rol\u00fc oldu\u011funa ve ya\u015fan\u0131r, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve g\u00fcvenli bir \u00e7evrenin; geli\u015fmi\u015f ve derinle\u015fmi\u015f ileri bir demokrasinin \u00f6rg\u00fctlenmesinde yads\u0131nmaz bir a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 olaca\u011f\u0131na inanmaktay\u0131z. Bu kat\u0131l\u0131m ve toplumsal destekle belirlenen s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve \u00e7evre politikalar\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131 \u00e7ok daha kolay olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6n\u00fcll\u00fc kurulu\u015flar\u0131n \u00e7evre koruma, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve demokratik s\u00fcrece etkin kat\u0131l\u0131m\u0131 demokrasi deneyimini zenginle\u015ftirecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7o\u011fulcu ve kat\u0131l\u0131mc\u0131 demokrasi, de\u011fi\u015fik ama\u00e7larla toplumdaki bireyler taraf\u0131ndan olu\u015fturulan vak\u0131f, dernek, meslek \u00f6rg\u00fctleri gibi b\u00fct\u00fcn sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin, toplumu ilgilendiren (kalk\u0131nma, \u00e7evre vs. ) b\u00fct\u00fcn kararlarda s\u00f6z sahibi olmas\u0131 demektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ulusal G\u00fcndem 21 ve Yerel G\u00fcndem 21 bu s\u00fcreci h\u0131zland\u0131racak, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin ba\u015fta siyasi karar alma s\u00fcreci olmak \u00fczere b\u00fct\u00fcn karar alma mekanizmalar\u0131nda hak ettikleri yeri almalar\u0131n\u0131 merkezi ve yerel y\u00f6netimlerin icraatlar\u0131 hakk\u0131nda temsil ettikleri kitleler ad\u0131na denetimlerini sa\u011flama olana\u011f\u0131n\u0131 getirecektir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u00dcRD\u00dcR\u00dcLEB\u0130L\u0130R KALKINMA VE \u00c7EVREN\u0130N KORUNMASINDA YEREL Y\u00d6NET\u0130MLER<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsan onurunun temelini olu\u015fturan insan haklar\u0131yla aras\u0131nda \u00f6nemli ba\u011flar bulunan yerel y\u00f6netimler; \u00e7e\u015fitli ihtiya\u00e7 ve beklentileri olan ayr\u0131 ayr\u0131 toplumsal ve ekonomik k\u00f6kenlerden ve farkl\u0131 geleneklerden insanlar\u0131n her g\u00fcn birlikte ya\u015fad\u0131klar\u0131, bir birlileriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 d\u00fczeydeki haklar\u0131 olarak niteleyece\u011fimiz yerel d\u00fczeydeki haklar\u0131n\u0131 koruyacak ve geli\u015ftirecek olan yerel y\u00f6netimlerdir. Daha a\u00e7\u0131k bir deyimle belediyelerdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Kentle\u015fme ekonomik kalk\u0131nman\u0131n temel \u015fartlar\u0131ndan biridir. Kentle\u015fme hi\u00e7bir zaman sak\u0131ncal\u0131 g\u00f6r\u00fclmemeli, ancak \u00e7arp\u0131k kentle\u015fmenin b\u00fcy\u00fck sosyal sorunlarla, ekonomik ve \u00e7evre sorunlar\u0131 yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 da unutmamal\u0131y\u0131z. Do\u011fru d\u00fcr\u00fcst ve insanca bir ya\u015fam sa\u011flamaya yetecek temiz suyu, sa\u011fl\u0131k hizmetlerini, okullar\u0131 ve ula\u015f\u0131m\u0131 sa\u011flayacak g\u00fc\u00e7, kaynaklar ve e\u011fitilmi\u015f personel temininde b\u00fcy\u00fck zorluklar yaratmaktad\u0131r. B\u00f6ylesi kentlerde sonu\u00e7 olarak ortaya mantar gibi illegal isk\u00e2n (gecekondu, varo\u015f&#8230;) b\u00f6lgeleri ve ilkel ya\u015fam bi\u00e7imleri ortaya \u00e7\u0131kmakta, sa\u011fl\u0131ks\u0131z \u00e7evre sebebiyle hastal\u0131klar yay\u0131lmakta ve kentsel krizle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131nmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, 17 A\u011fustos depremi n\u00fcfusun, sanayinin, ticaretin, turizmin, e\u011fitimin vs. bir tek kentte ve\/veye b\u00f6lgeye y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131, yerle\u015ftirilmesi ya da yerle\u015fmesi sonucu nelere mal oldu\u011fu ve nelere mal olaca\u011f\u0131n\u0131 bizlere a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermi\u015ftir. Bu ba\u011flamda, \u00e7\u00f6z\u00fcmlerimiz sorunun \u00e7ap\u0131yla ba\u011fda\u015f\u0131r olmal\u0131, yoksa do\u011fa insanlardan korkun\u00e7 bir intikam al\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla, yerel y\u00f6netimler, merkezi y\u00f6netimden baz\u0131 hizmet ve kazan\u00e7lar\u0131 devralarak kent ya\u015fam\u0131n\u0131n kalitesini y\u00fckseltebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131rsal alandaki g\u00f6\u00e7 ve istihdam sorunlar\u0131n\u0131 yerinde \u00e7\u00f6zmek, k\u00f6y\u00fc ya\u015fanabilir k\u0131lmak i\u00e7in, tar\u0131ma dayal\u0131 ve tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 faaliyetleri yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmak, b\u00fct\u00fcnle\u015ftirmek ve giri\u015fimcili\u011fi desteklemek yoluna gidilmeli, k\u0131rsal kesimdeki hazine arazileri bu ama\u00e7la de\u011ferlendirilmeli; kentlerdeki kamu arazileri ise sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir kent olu\u015fumu i\u00e7in planlanmal\u0131 ve sat\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Habitat kararlar\u0131 ya\u015fama ge\u00e7irilmeli; \u00e7evrenin korunmas\u0131 ve geli\u015ftirilmesi, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve g\u00fcvenli bir kentte insanlar\u0131n daha rahat ya\u015famalar\u0131 i\u00e7in Yerel G\u00fcndem 21\u2019ler ile Yerel Habitat olu\u015fumlar\u0131 i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerel d\u00fczeyde &#8216;toplumsal i\u015fbirli\u011finin nimetlerini ve k\u00fclfetini &#8216; adilce da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak olan yerel y\u00f6netimlerin g\u00fc\u00e7lendirilmesi, \u00fclkede demokrasinin g\u00fc\u00e7lenmesine katk\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Eli kolu ba\u011fl\u0131, yetkileri k\u0131s\u0131tlanm\u0131\u015f yerel y\u00f6netimlerin oldu\u011fu yerde ne demokrasiden nede s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve \u00e7evreden s\u00f6z edilebilir. \u0130yi bir kent y\u00f6netiminin ademi merkeziyete ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Gerek fonlar konusunda, gerek siyasal g\u00fc\u00e7te, gerekse personel konusunda yetkilerin mahalli idarelere verilmesi gerekmektedir; \u00e7\u00fcnk\u00fc, mahalli y\u00f6netimler y\u00f6resel ihtiya\u00e7lar\u0131 g\u00f6zlemleyebilecek, y\u00f6netebilecek en uygun yerlerde bulunmaktad\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerel y\u00f6netimlerin, demokrasinin ana okulu oldu\u011funu unutmayal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00dcRET\u0130M<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6zel sekt\u00f6r, \u00fcretim faaliyetlerinden \u00f6t\u00fcr\u00fc kendi i\u015fyerlerinde kirletici kaynaklardan olu\u015fan kirlili\u011fi en aza indirmek i\u00e7in bir g\u00f6rev ve sorumluluk ta\u015f\u0131rken, ayn\u0131 zamanda etkin \u00fcretim y\u00f6ntemlerini ve teknolojik seviyenin yakalanmas\u0131nda da \u00f6nemli bir rol oynamaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, bir i\u015f sahas\u0131 olarak \u00e7evre teknolojilerinin uygulanmas\u0131nda, \u00e7evre ar\u0131t\u0131m tesislerinin yap\u0131m\u0131nda ve bunlarla ilgili ara\u00e7-gere\u00e7lerin ihracat ve \u00fcretiminde de \u00f6zel sekt\u00f6r \u00f6nemli bir i\u015flev g\u00f6rmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7evre politikalar\u0131n\u0131n ekonomi politikalar\u0131yla kesi\u015fmesi ve \u00f6rt\u00fc\u015fmesi sonucu, \u00e7evre sorunlar\u0131yla kalk\u0131nma ve b\u00fcy\u00fcme sorunlar\u0131n\u0131 bir arada ele alabilecek sistematik bir yakla\u015f\u0131ma art\u0131k bir gereksinim vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fcnya iktisad\u00ee-ticari d\u00fczeyinde ortaya \u00e7\u0131kan k\u00fcreselle\u015fme (globalle\u015fme) sonucu, d\u00fcnya ekonomisini olu\u015fturan \u00fclkeler giderek daha \u00e7ok birbirine ba\u011f\u0131ml\u0131 hale gelmi\u015ftir. Bu durum firmalar\u0131n ise daha rahat, daha serbest ve daha etkili davranabilmelerini do\u011furmu\u015ftur. Geli\u015fmekte olan pek \u00e7ok \u00fclkede &#8216;ihracata dayal\u0131 sanayile\u015fme \u2019 stratejilerinin g\u00fc\u00e7 kazanmas\u0131 ve uluslararas\u0131 sermaye hareketlerinin al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k boyutlarda b\u00fcy\u00fcmesi bu e\u011filimi daha belirgin hale getirmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma i\u00e7in sanayi ve enerji denilince ekonomide temel hedefin T\u00fcrkiye\u2019yi istikrarl\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve d\u00fcnyayla b\u00fct\u00fcnle\u015febilecek bir konuma ta\u015f\u0131ma olmal\u0131d\u0131r. Bu ama\u00e7la piyasa ekonomisinin d\u0131\u015fa a\u00e7\u0131k, rekabet\u00e7i, \u00fcretken ve verimli bir bi\u00e7imde \u00e7al\u0131\u015fabilmesinin \u00f6n\u00fcndeki b\u00fct\u00fcn engeller kald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Piyasa ekonomisinin hukuki altyap\u0131s\u0131 kurulmal\u0131, haks\u0131z kazan\u00e7 ve tekelle\u015fme \u00f6nlenmeli, t\u00fcketici korunmal\u0131, akit \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in gerekli yasal d\u00fczenlemeler ger\u00e7ekle\u015ftirilmelidir. Sermaye ve finans piyasalar\u0131n\u0131n h\u0131zla geli\u015fmesi ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 i\u015flemesi i\u00e7in gerekli \u00f6nlemler al\u0131nmal\u0131, denetim ve g\u00fcvence sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Devlet i\u015fletmecilikten ve ticari bankac\u0131l\u0131ktan tamamen \u00e7ekilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcretimde teknolojik seviye yakalanarak sanayi ve tar\u0131m sekt\u00f6r\u00fcndeki i\u015fletmelerin d\u00fcnyadaki benzerleriyle tam rekabet\u00e7i ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak ortam olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r. &#8216;Temiz teknolojilerin ve enerji kaynaklar\u0131n\u0131n te\u015fviki \u2019 sa\u011flanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131rken di\u011fer yandan da &#8216;daha az enerji yo\u011fun teknolojiler te\u015fvik \u2019 edilmeli, \u00fcretim veya &#8216;i\u015fin sonunda bacadan ya da borudan \u00e7\u0131kan\u0131 ar\u0131tmak yerine daha ba\u015ftan temiz \u00fcretim \u2019 sa\u011flanarak, \u00fcretim s\u00fcre\u00e7leri iyile\u015ftirilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015f ve \u00e7al\u0131\u015fma kesimleriyle diyalog i\u00e7inde stratejileri belirleyerek, bu do\u011frultudaki giri\u015fimleri ve ara\u015ft\u0131rma-geli\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 te\u015fvik etmeli; bilgi \u00fcretimi, toplanmas\u0131 ve da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 i\u00e7in kurulacak en yeni teknolojiler desteklenmelidir. T\u00fcrkiye\u2019nin her y\u00f6resinde geli\u015fmekte olan k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli i\u015fletmelerin d\u00fcnyaya a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak, teknolojilerini ve pazar ko\u015fullar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmek ama\u00e7lanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekonomik b\u00fct\u00fcnle\u015fmeleri, bu ba\u011flamda g\u00fcmr\u00fck birli\u011fini T\u00fcrkiye\u2019nin ekonomik ortam\u0131n\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131n\u0131 iyile\u015ftirecek, \u00e7evrenin korunmas\u0131n\u0131, s\u00fcrd\u00fcrebilir kalk\u0131nmay\u0131 ve rekabeti geli\u015ftirecek \u00e7ok yararl\u0131 bir ortakl\u0131k olarak de\u011ferlendirilmeli, \u00fclke ekonomisinin, d\u0131\u015f ekonomilerle uyumla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in altyap\u0131 eksikliklerinin h\u0131zla tamamlanmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Yukar\u0131da a\u00e7\u0131klanan hedeflerin ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in ekonomi yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayr\u0131ca, bug\u00fcn d\u00fcnyada gittik\u00e7e daha \u00e7ok insan kabul ediyor ki, ilerleme ya da ya\u015fama standartlardaki maddi \u00f6\u011felerle \u00f6l\u00e7\u00fclmez. Moral, estetik, politik ve \u00e7evre bak\u0131m\u0131ndan k\u00f6t\u00fc duruma itilmi\u015f, yozla\u015fm\u0131\u015f toplumlar, ne kadar geli\u015fmi\u015f olursa olsunlar, ileri bir toplum say\u0131lmazlar. K\u0131sacas\u0131, daha geni\u015f kapsaml\u0131 bir ilerleme kavram\u0131na do\u011fru ilerlemeliyiz. Art\u0131k ilerleme maddi \u00f6l\u00e7\u00fclerle de\u011ferlendirilmiyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u00dcKET\u0130M KALIPLARININ DE\u011e\u0130\u015eMES\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nerede &#8216;\u00fcretim \u2019 ve &#8216;t\u00fcketim \u2019 var ise, orada, &#8216;\u00e7evre kirlili\u011fi \u2019 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcketim, toplum hayat\u0131n\u0131n, bunun yan\u0131nda, iktisad\u00ee faaliyet alan\u0131n\u0131n en kapsaml\u0131 ve karma\u015f\u0131k yanlar\u0131ndan birini olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Her ne kadar Einstein, &#8220;\u00c7a\u011f\u0131m\u0131zda bir \u00f6nyarg\u0131y\u0131 ortadan kald\u0131rmak, bir atomu par\u00e7alamaktan daha zordur&#8221; diyorsa da, ekonomik ve sosyal ilerleme, geli\u015fen teknoloji, artan n\u00fcfus, insanlar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitlenmesi ve artmas\u0131; moda-\u00f6zenti, promosyon, taksitli sat\u0131\u015flar ve reklam gibi etkenlerle olu\u015fturulan sun\u00ee ihtiya\u00e7lar\u0131n geni\u015flemesi yerle\u015fik t\u00fcketim kal\u0131plar\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131, k\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ve de\u011fi\u015fmesini getirmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu geli\u015fmeler, do\u011frudur diye bellenmi\u015f, benimsenmi\u015f oldu\u011fumuz b\u00fct\u00fcn eski g\u00f6r\u00fc\u015flerimizi zorlamaktad\u0131r. Eski d\u00fc\u015f\u00fcnce tarzlar\u0131, eski \u00f6\u011fretiler, eski ya\u015fama bi\u00e7imleri, eski t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 ge\u00e7mi\u015fte ne kadar etkili olursa olsunlar, art\u0131k bug\u00fcn\u00fcn ger\u00e7eklerine uymuyorlar. Yeni de\u011ferler ve teknolojilerin, yeni jeopolitik ili\u015fkilerin, yeni ya\u015fama bi\u00e7imleri ve haberle\u015fme y\u00f6ntemlerinin etkisiyle ortaya \u00e7\u0131kan bu d\u00fcnya, yeni fikirleri, yeni al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, yeni ya\u015fama bi\u00e7imlerini dayatmakta, art\u0131k yar\u0131n\u0131n d\u00fcnyas\u0131n\u0131, d\u00fcn\u00fcn kal\u0131plar\u0131 i\u00e7ine s\u0131k\u0131\u015ft\u0131ram\u0131yoruz. \u00d6rne\u011fin, &#8216;Yeni, modern ve teknolojik olarak ileri \u2019 \u00fcr\u00fcnlerin piyasaya sunulmas\u0131 ve toplumda bunlara olan talebin artmas\u0131, geli\u015fen kitle haberle\u015fme ara\u00e7lar\u0131 (Radyo-TV\u2019ler, kablolu TV\u2019ler, al\u0131c\u0131-verici telsizler, telefon ve mobil telefonlar, gazete-dergi-kitap ve bro\u015f\u00fcrler, bilgisayar ve bilgisayar teknolojisi, internet kullan\u0131m a\u011f\u0131 vs.) b\u00fcy\u00fck bir hoparl\u00f6r gibi yay\u0131n yaparak \u00fclke, b\u00f6lge, \u0131rk, a\u015firet, dil fark\u0131 gibi engelleri a\u015f\u0131p toplumda ge\u00e7erli ve yayg\u0131n olan imajlar\u0131n standartla\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 yetmezmi\u015f gibi, ayr\u0131ca g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in gereksindi\u011fimiz bilginin yap\u0131s\u0131n\u0131 da de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. \u0130nsanlar\u0131n gelir d\u00fczeyleri y\u00fckseldik\u00e7e, \u00f6zellikle g\u0131da harcamalar\u0131 azal\u0131rken, ula\u015ft\u0131rma- haberle\u015fme, ev ve bak\u0131m (deterjan ve benzeri vs.) harcamalar\u0131n pay\u0131 h\u0131zla y\u00fckselmektedir. Anadolu insan\u0131ndaki t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 olmas\u0131na kar\u015f\u0131n, sanayinin geli\u015fmesiyle olu\u015fan veya olu\u015fturulan t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir olmaktan \u00e7ok uzakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in \u00fcretim ve t\u00fcketim olaca\u011f\u0131na g\u00f6re, o halde geli\u015ftirece\u011fimiz \u00e7evre politikalar\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nmayla bu kirlenmeyi en aza indirmenin yolunu da bulmam\u0131z gerekir. Bu nedenle, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir ya\u015fam\u0131 destekleyen, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7evreye zarar vermeyen ve bireysel isteklerimizin ifadesi olan ihtiya\u00e7lara dair bir anlay\u0131\u015f geli\u015ftirilmelidir. Bu ba\u011flamda, s\u00fcrekli ve dengeli bir t\u00fcketim i\u00e7in, t\u00fcketicilerin bilin\u00e7lendirilmesi i\u00e7in e\u011fitici programlara a\u011f\u0131rl\u0131k verilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Taslakta da belirtildi\u011fi gibi, &#8220;bilin\u00e7li ve ayd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015f t\u00fcketici toplum refah\u0131n\u0131n artmas\u0131na ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma s\u00fcrecine katk\u0131da bulunacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcketim ve \u00fcretim kal\u0131plar\u0131n\u0131n, olu\u015fma ve de\u011fi\u015fme e\u011filimlerinin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma ve \u00e7evrenin korunmas\u0131 ilkesi ile uyumlu hale getirilmesi i\u00e7in istenen ve beklenen politikalar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 ve politikalar\u0131n, programlar\u0131n, projelerin uygulanmas\u0131 s\u00fcre\u00e7lerinde ba\u015far\u0131l\u0131 olman\u0131n \u00f6n ko\u015fullar\u0131ndan bir tanesi gerek yerel y\u00f6netimlerin gerekse g\u00f6n\u00fcll\u00fc kurulu\u015flar\u0131n ve medyan\u0131n bu s\u00fcre\u00e7lerin hepsine aktif bir bi\u00e7imde kat\u0131l\u0131mlar\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>YOKSULLUKLA M\u00dcCADELE<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8220;\u0130yi y\u00f6netilen bir \u00fclkede, fakirlik utan\u0131lacak bir \u015feydir.<br>K\u00f6t\u00fc y\u00f6netilen bir toplumda, utan\u00e7 verici olan zenginliktir.&#8221;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u00dclkelerin \u00f6nemli toplumsal sorunlar\u0131ndan biri de yoksulluktur.<\/p>\n\n\n\n<p>Yoksul ve a\u00e7 olanlar \u00e7o\u011fu zaman sa\u011f kalabilmek i\u00e7in yak\u0131n \u00e7evrelerini mahveder; ormanlar\u0131 keser, hayvanlar\u0131, meralar\u0131 talan eder, marjinal topra\u011f\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 kullan\u0131r, bo\u011fulma durumuna gelmi\u015f kentlere ak\u0131p oralar\u0131 daha kalabal\u0131kla\u015ft\u0131r\u0131r. Bu de\u011fi\u015fikliklerin k\u00fcm\u00fclatif etkisi \u00f6yle \u00e7ok \u015feyi de\u011fi\u015ftirir ki, yoksullu\u011fu ba\u015fta gelen global tehlikelerden biri haline getirir.<\/p>\n\n\n\n<p>A\u00e7l\u0131k genellikle yiyecek bulunmamas\u0131ndan de\u011fil, sat\u0131n alma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn olmay\u0131\u015f\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsan\u0131 insandan, insanl\u0131\u011f\u0131 do\u011fadan, bireyi toplumdan, kenti \u00fclkeden, zihinsel etkinli\u011fi fiziksel etkinlikten, ak\u0131l\u0131 duygudan ve ku\u015faklar\u0131 ku\u015faklardan ay\u0131ran b\u00fcy\u00fck u\u00e7urumlar a\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bir k\u0131tl\u0131k d\u00fcnyas\u0131nda s\u00fcren ya\u015fam ve maddi g\u00fcvenlik aray\u0131\u015f\u0131n\u0131n sona ermesi, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ve eksiksiz bir insan ya\u015fam\u0131n\u0131n \u00f6n ko\u015fulu olarak g\u00f6r\u00fclmelidir. Bir bilge insan\u0131n &#8220;\u00d6nce insanlar\u0131n karn\u0131 doymal\u0131, sonra ahlakl\u0131 olmalar\u0131 istenmeli&#8221; dedi\u011fi gibi.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma herkesin temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamay\u0131, herkesin daha iyi bir hayata ili\u015fkin beklentilerini ger\u00e7ekle\u015ftirme f\u0131rsat\u0131na kavu\u015fturulmas\u0131n\u0131 gerektirmektedir. Yoksullu\u011fun i\u00e7ine i\u015fledi\u011fi bir d\u00fcnya, ekolojik ve di\u011fer t\u00fcm facialara her zaman e\u011filimli kalacakt\u0131r. Yoksulla\u015fan \u00e7evre ise onlar\u0131 daha yoksulla\u015ft\u0131rmakta, geleceklerini daha g\u00fc\u00e7 ve daha ku\u015fkulu hale getirecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de olduk\u00e7a e\u015fitsiz bir gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 oldu\u011fu (bug\u00fcn n\u00fcfusun en varl\u0131kl\u0131 be\u015fte birlik kesimi ulusal gelirin yar\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131rken, en yoksul be\u015fte birlik kesimin ulusal gelirden ald\u0131\u011f\u0131 pay %5\u2019te kalmaktad\u0131r. T\u00fcrkiye Ulusal \u00c7evre Stratejisi ve Eylem Plan\u0131. DPT \u015eubat-1999), hane ya da ki\u015fi ba\u015f\u0131na mutlak gelirler a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda gerek kent gerek k\u0131r kesiminde \u00f6nemli bir yoksulluk d\u00fczeyinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131nda ki adil olmayan yap\u0131, \u00fcretim yetersizli\u011fi ve d\u00fc\u015f\u00fck verimlilik yoksullu\u011fun nedenlerini olu\u015fturmaktad\u0131r. 5 y\u0131ll\u0131k planlarda, \u00e7\u0131kar\u0131lan b\u00fct\u00e7elerde, gelmi\u015f-ge\u00e7mi\u015f h\u00fck\u00fcmet programlar\u0131nda ki\u015fi ba\u015f\u0131na gelirin artmas\u0131, istihdam\u0131n y\u00fckseltilmesi, gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n y\u00fckseltilmesi, gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesi ve yer almas\u0131na kar\u015f\u0131n yoksullu\u011fun ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilememi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p>Yoksullukla m\u00fccadelenin, ya\u015fama hakk\u0131, sosyal adalet, adil gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131, f\u0131rsat e\u015fitli\u011fi, etkin bir sosyal g\u00fcvenlik sistemi ve g\u00fc\u00e7s\u00fczlerin korunmas\u0131 kavramlar\u0131ndan olu\u015ftu\u011fu kabul edilmeli, bu bak\u0131\u015fla toplumsal ya\u015fam yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fcy\u00fck kentlerin k\u0131y\u0131s\u0131nda ve \u00e7evresinde gecekondu b\u00f6lgeleri olarak adland\u0131r\u0131lan alanlarda d\u00fczensiz yerle\u015fim b\u00f6lgelerinde yo\u011funla\u015fan, kentin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 hizmet ve olanaklardan yararlanma paylar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck geni\u015f bu kitlenin ya\u015fama standartlar\u0131n\u0131n yukar\u0131ya \u00e7ekilerek y\u00fckseltilmesi i\u00e7in ulusal, b\u00f6lgesel ve yerel d\u00fczeylerde projeler geli\u015ftirilmelidir. (B\u00f6lgesel ve kentsek kalk\u0131nma projeleri, Beceri ve meslek edinme kurslar\u0131 gibi.)<\/p>\n\n\n\n<p>Kentsel yoksulluk ve yoksullu\u011fun ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 olumsuzluklarla m\u00fccadele etmek i\u00e7in merkezi y\u00f6netim finansal ve olu\u015fturulacak plan ve projelere katk\u0131lar\u0131yla destek olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131nda adaletin sa\u011flanmas\u0131 esas olarak serbest pazarl\u0131k ortam\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131na ve insanlar\u0131m\u0131z\u0131n bilgi ve beceri d\u00fczeylerinin y\u00fckselmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu, \u00e7al\u0131\u015fmayanlara a\u015f ve i\u015fin sa\u011flanmas\u0131, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n mesleki ve demokratik \u00f6rg\u00fctlenmelerinin \u00f6n\u00fcndeki engellerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131yla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Kamu \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na grevli ve toplu s\u00f6zle\u015fmeli sendika hakk\u0131 tan\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>F\u0131rsat e\u015fitli\u011finin ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in toplumun, t\u00fcm bireylerinin yeteneklerini sonuna kadar geli\u015ftirebilecekleri ortam\u0131 ve olanaklar\u0131 sa\u011flamak esast\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Yurtta\u015flar\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fc kapsayacak bir sosyal g\u00fcvenlik sistemi kurulmal\u0131d\u0131r. Bu sistem, devletin koydu\u011fu kurallar \u00e7er\u00e7evesinde ve g\u00f6zetimi alt\u0131nda, birey kendi sosyal g\u00fcvenlik ko\u015fullar\u0131 hakk\u0131nda karar verme \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne sahip olmal\u0131, g\u00f6zetim i\u015flemi \u00f6zel sekt\u00f6re de a\u00e7\u0131k olmal\u0131d\u0131r. B\u00f6ylece sosyal g\u00fcvenlik sisteminin bireyin daha d\u00fc\u015f\u00fck prim \u00f6deyerek, daha etkin ve kaliteli hizmet sa\u011flayaca\u011f\u0131 bir anlay\u0131\u015fla \u00f6rg\u00fctlenmesi sa\u011flanacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Devlet, ekonomik a\u00e7\u0131dan g\u00fc\u00e7s\u00fcz olan yurtta\u015flar\u0131 destekleyecek \u00f6nlemleri almal\u0131, bu ba\u011flamda i\u015fsizlik sigortas\u0131 olu\u015fturmal\u0131, emeklilerin g\u00fcvenlik kurumlar\u0131ndan elde etti\u011fi gelirin ge\u00e7inmeyi sa\u011flayacak bir miktarda olmas\u0131 esas al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6z\u00fcrl\u00fclerin toplumsal ve ekonomik hayata kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli yasal ve idari d\u00fczenlemeler yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Yukar\u0131da a\u00e7\u0131klanan hedeflerin ger\u00e7ekle\u015fmesi ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nman\u0131n sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in Ulusal G\u00fcndem 21 Program\u0131; yerel y\u00f6netimlerin idari, mali, personel ve ara\u00e7-gere\u00e7 y\u00f6n\u00fcnden desteklenmesi, yetkilerin kademeli olarak yerel y\u00f6netimlere devrini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lacak \u015fekilde olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Do\u011fru her zaman bir ama\u00e7 olacaksa, yan\u0131t da yeterince a\u00e7\u0131k olmal\u0131d\u0131r. Taslakta da belirtildi\u011fi gibi,&#8221;kentte yo\u011funla\u015fan n\u00fcfusun, bu arada geni\u015f kitlesel fakir kitlenin \u00fcretim ve t\u00fcketim s\u00fcre\u00e7lerinin d\u00fczenlenmesi, bir yandan kent olarak ihtiya\u00e7lar\u0131n d\u00fczenlenmesi, bir yandan da fakir kitlelerin kendine \u00f6zg\u00fc gereksinimlerinin kar\u015f\u0131lanmas\u0131, kentin temel i\u015flevidir. Kent y\u00f6netimi bu i\u015flerini kent y\u00f6netimi, yani Belediye arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile yerine getirir. Ancak, belediyelere ulusal gelirden ayr\u0131lan payla g\u00f6revleri ile orant\u0131l\u0131 olmamaktad\u0131r. Siyasal rejim demokratikle\u015ftik\u00e7e, yerel y\u00f6netimler daha \u00e7ok \u00f6nem kazanmakta, geleneksel i\u015flevlerinin yan\u0131 s\u0131ra sosyal iyile\u015fmenin ve demokratikle\u015fmenin bir arac\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclmektedir.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>TASLA\u011eA \u0130L\u0130\u015eK\u0130N \u00d6NER\u0130LER<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A) Tasla\u011f\u0131n 124 c\u00fc sayfas\u0131nda 19 cu s\u0131rada yer alan &#8220;S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma S\u00fcrecinde Sendikalar, \u0130\u015f D\u00fcnyas\u0131, Bilim ve Teknoloji D\u00fcnyas\u0131 ile \u00c7ift\u00e7iler&#8221; ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 bence, \u00fc\u00e7 ana ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda ayr\u0131 olarak ele al\u0131nmal\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>1. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma S\u00fcrecinde Sendikalar, \u0130\u015f D\u00fcnyas\u0131,<\/p>\n\n\n\n<p>2. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma S\u00fcrecinde Bilim ve Teknoloji D\u00fcnyas\u0131,<\/p>\n\n\n\n<p>3. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma S\u00fcrecinde \u00c7ift\u00e7iler, Bal\u0131k\u00e7\u0131lar ve Hayvanc\u0131l\u0131kla u\u011fra\u015fanlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayr\u0131ca Taslakta:<\/p>\n\n\n\n<p>a) S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma S\u00fcrecinde Bilim ve Teknoloji D\u00fcnyas\u0131 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda, bilgi \u00fcretim merkezleri olmas\u0131 gereken \u00dcniversitelerimizin de b\u00fcy\u00fck bir rol oynayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klanmal\u0131d\u0131r. Taslakta yer almamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>b) S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma S\u00fcrecinde \u00c7ift\u00e7iler ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda sadece \u00e7ift\u00e7ilere yer verilmi\u015f. Bu ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma, \u00e7evrenin korunmas\u0131 ve geli\u015ftirilmesi s\u00fcrecinde sadece \u00e7ift\u00e7ilere rol bi\u00e7mek hareket alan\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlayacakt\u0131r. Hareket alan\u0131n\u0131 geni\u015f tutmak i\u00e7in \u00e7ift\u00e7ilerin yan\u0131nda varl\u0131klar\u0131n\u0131 temiz bir \u00e7evreye bor\u00e7lu olan ve bununda en iyi k\u0131ymetini bilecek olan bal\u0131k\u00e7\u0131lar\u0131, hayvanc\u0131l\u0131kla u\u011fra\u015fanlar\u0131 da hassas ekosistemlerin ve do\u011fal kaynaklar\u0131n entegre y\u00f6netimi konular\u0131nda, do\u011fal kaynaklar\u0131n korunmas\u0131, s\u00fcrekli ve dengeli bir geli\u015fmenin sa\u011flanmas\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n i\u00e7ine \u00e7ekmek ve asl\u0131 unsurlar\u0131 oldu\u011fu vurgulanmal\u0131d\u0131r. (Bergama k\u00f6yl\u00fclerinin nas\u0131l \u00e7evre sorunlar\u0131na sahip \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 herkes\u00e7e bilinmektedir.)<\/p>\n\n\n\n<p>B) \u00c7evreyi koruma ve kollama bilincinin y\u00fckseltilmesinde b\u00fcy\u00fck bir rol oynayacak olan Askerlere Taslakta hi\u00e7 yer verilmemi\u015f. Oysa \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fck d\u00fczey y\u00fcksek olan askerler ve onlar\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc g\u00fcc\u00fc T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri bu konuda b\u00fcy\u00fck bir rol oynama kapasitesine sahiptir.<\/p>\n\n\n\n<p>Yurdun d\u00f6rt bir yan\u0131ndan askerli\u011fini yapmaya gelen gen\u00e7leri hem yurt savunmas\u0131nda, hem \u00e7evre konular\u0131nda e\u011fitmede hem de yurdun her yan\u0131nda a\u011fa\u00e7land\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, \u00e7evre afetlerinde veya kazalar\u0131nda g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flamada, insan ve malzeme kurtarmalar\u0131nda, insanlar\u0131n tahliye ve ta\u015f\u0131nmalar\u0131nda \u00f6nemli rol oynayaca\u011f\u0131 bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu nedenle, Taslakta &#8220;<em><strong>\u00c7evrenin Korunmas\u0131, ve Geli\u015ftirilmesinde Askerlerin Rol\u00fc<\/strong><\/em>&#8221; ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda Askerlerin rol\u00fc de a\u00e7\u0131klanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>EK:<br>YEREL G\u00dcNDEM 21 VE BELED\u0130YELER\u0130M\u0130Z<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fcnyam\u0131z\u0131n h\u0131zla de\u011fi\u015fti\u011fi bir d\u00f6nemde art\u0131k yerellik ger\u00e7ek\u00e7ilik, verimlilik, adalet ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc; k\u00fcresellik de s\u0131n\u0131r tan\u0131mayan dostluk ve bar\u0131\u015f anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Ba\u015fka bir ifadeyle evrensel olabilmenin do\u011fal yolu ulusal olmay\u0131, k\u00fcresellik ise \u00f6ncelikle sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir yerelli\u011fi gerektirmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Avrupa ile Asya k\u0131talar\u0131n\u0131 ay\u0131ran, Bo\u011faz\u2019\u0131n iki yakas\u0131n\u0131 bir araya getiren \u0130stanbul, do\u011fu ile bat\u0131n\u0131n, kuzey ile g\u00fcneyin bulu\u015fma noktas\u0131d\u0131r. Bir\u00e7ok farkl\u0131 imparatorluk gelene\u011finin miras\u00e7\u0131s\u0131 olan \u015fehrimiz, bir k\u00fclt\u00fcr ve tarih mozai\u011fini ve z\u0131tl\u0131klar\u0131n uyumunu nitelemektedir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde 10 milyonu a\u015fan n\u00fcfusuyla bu mega\u015fehir, ayn\u0131 zamanda bir ticaret, ileti\u015fim ve k\u00fclt\u00fcr merkezidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130stanbul, sorunlar\u0131n ve \u00e7\u00f6z\u00fcmlerin yan yana, kol kola var oldu\u011fu bir \u015fehirdir. Kentsel ve \u00e7evresel sorunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm aray\u0131\u015flar\u0131 konusunda e\u015fsiz bir laboratuvar te\u015fkil eden \u0130stanbul, Yerel G\u00fcndem 21 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in son derece elveri\u015fli bir mek\u00e2nd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Yerel G\u00fcndem 21-\u0130stanbul; evrensel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f, fakat yerel davran\u0131\u015f bi\u00e7imi ile a\u00e7\u0131klanabilecek yeni bir toplumsal \u00f6rg\u00fctlenmeyle belediyelerimiz, halka dayal\u0131 veya taban demokrasisi olma \u00f6zelliklerini daha da geli\u015ftirecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ulusal ve yerel sorunlar\u0131n devasa b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc, \u00e7o\u011fald\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde, toplumlar art\u0131k y\u00f6netim sisteminden \u00fcstlendi\u011fi hizmetleri; kaynak savurmadan, kamu yarar\u0131 do\u011frultusunda, etkinlik ve verimlilikle \u00fcretmesini istemenin yan\u0131nda toplumdaki demokratik, \u00e7o\u011fulcu ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc ya\u015fam \u00f6zlemlerinin, y\u00f6netim sistemine somut olarak yans\u0131mas\u0131n\u0131 da beklemektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fc\u00e7l\u00fc ve demokratik yerel y\u00f6netim kurumu, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerine, sosyal katmanlara (gen\u00e7lik kad\u0131n, engelliler, ayd\u0131nlar &#8230;) temsil edici organlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile, yerel hizmetler \u00fczerinde uygulanabilir kararlar alma, bunlar\u0131 uygulayabilmek i\u00e7in kaynak yaratma ve \u00f6rg\u00fctlenme yetkileri vererek kendi kendilerini \u00f6zg\u00fcrce y\u00f6netme olana\u011f\u0131 sa\u011flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Hem\u015feri bilin\u00e7lenmesi ile yak\u0131ndan ilgili olarak yerel y\u00f6netimlerimizde &#8216;halk kat\u0131l\u0131m\u0131 &#8216; \u00e7ok \u00f6nemli bir sorundur. \u00d6te yandan kat\u0131l\u0131m\u0131 \u00f6zendirecek ve etkili k\u0131lacak olan sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin \u00fclkemizde yeterince yayg\u0131nla\u015fmamas\u0131 da ayr\u0131ca \u00f6nemli bir sorun olarak \u00f6n\u00fcm\u00fczde durmaktad\u0131r. Ama bizler; yerel sivil toplulu\u011fun &#8216;dehas\u0131 &#8216; ve &#8216;dinamizmi&#8217;nden yerel y\u00f6netim olarak mutlaka yararlanman\u0131n olanaklar\u0131n\u0131 yaratmal\u0131y\u0131z. \u00c7evre sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z bu i\u015fin lokomotifi olabilir. Hatta \u00f6rg\u00fctl\u00fc olmaktan bir ad\u0131m daha ileri giderek &#8216;\u00e7ok \u00f6rg\u00fctl\u00fc-\u00e7ok akt\u00f6rl\u00fc &#8216; olmay\u0131 se\u00e7meliyiz.<\/p>\n\n\n\n<p>Farkl\u0131 \u00f6nemlere, i\u00e7eriklere ve hedeflere g\u00f6re \u00e7e\u015fitli roller alarak edinebilece\u011fimiz deneyimleri, di\u011ferlerinin deneyimleri ile etkile\u015fim i\u00e7inde yorumlayabilme \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bize hi\u00e7 bir disiplin sa\u011flam\u0131yor. Yetersiz ve k\u00f6r bilmek yerine, yeterli ve kapsaml\u0131 bilme i\u00e7in, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerine ihtiyac\u0131m\u0131z var; g\u00fc\u00e7 ve eylem alanlar\u0131n\u0131 tan\u0131madan karar vermekten do\u011fabilecek riskleri en aza indirebilmek i\u00e7in, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerine ihtiyac\u0131m\u0131z var; ama\u00e7lananlarla ger\u00e7ekle\u015fenler aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi ve sapmay\u0131 daha do\u011fru kriterlere g\u00f6re \u00f6l\u00e7ebilme becerilerimizi geli\u015ftirmek i\u00e7in, sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerine ihtiyac\u0131m\u0131z var. K\u0131saca, bizim ihtiya\u00e7lar\u0131m\u0131zdan kaynaklanan \u00f6rg\u00fctlere&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Toplumu, insanlar\u0131m\u0131z\u0131, sokaklar\u0131, havay\u0131-suyu, evimizi, i\u015fimizi, \u00fccretlerimizi, ekme\u011fi, siyaseti, ya\u015fam standartlar\u0131m\u0131z\u0131, yollar\u0131m\u0131z\u0131, \u00fcr\u00fcnlerimizi ve daha bir\u00e7ok \u015feyi ya da birka\u00e7 \u015feyi d\u00fczeltmek ve de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in &#8216;\u00e7ok \u00f6rg\u00fctl\u00fc &#8216; yap\u0131lanmalara ihtiyac\u0131m\u0131z var. Olu\u015fturulacak &#8216;Yerel G\u00fcndem 21-\u0130stanbul &#8216; olu\u015fumu bu konuda denilenleri, istenilenleri yapmada bir ba\u015flang\u0131\u00e7 olabilir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlar\u0131 de\u011fi\u015ftirmenin ve d\u00fczeltmenin yolu, onlara bir \u015feyleri de\u011fi\u015ftirebilme ve d\u00fczeltme olana\u011f\u0131 sa\u011flamakt\u0131r. \u00d6nerilerinin uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6renler, \u00f6nerileri \u00fczerinde daha iyi d\u00fc\u015f\u00fcnecektir. Uygarl\u0131k d\u00fczeyimizi kolektif bilin\u00e7 d\u00fczey ile, kat\u0131l\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n yo\u011funlu\u011fu ile, sorumluluk anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131n niteli\u011fi ile s\u0131n\u0131fland\u0131rmay\u0131, en iyi ya\u015fam\u0131n kendisi yap\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Genellikle yak\u0131\u015fan\u0131 de\u011fil, hak etti\u011fimizi ya\u015f\u0131yoruz zihniyetini k\u0131rmak i\u00e7in, \u0130stanbullumuzun bilgi birikimini ve bu birikimden olu\u015fan d\u00fc\u015f\u00fcnsel potansiyelini a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kararak, mevcut sorunlar\u0131 sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri, yazar ve akademisyen vb. t\u00fcm ki\u015fi ve kurulu\u015flar\u0131n tart\u0131\u015fmas\u0131na a\u00e7makla ve &#8216;ortak \u00e7\u00f6z\u00fcm &#8216; yollar\u0131n\u0131 bularak &#8216;demokratikle\u015fme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na &#8216; yeni bir a\u00e7\u0131l\u0131m kazand\u0131rabiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Yerel G\u00fcndem 21 s\u00fcreci ile genelde insan haklar\u0131n\u0131n ve \u00fclkede kentsel haklar\u0131n korunmas\u0131 ve geli\u015ftirilmesi aras\u0131nda ba\u011flant\u0131 kurmak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Yerel G\u00fcndem 21 s\u00fcrecini, cinsiyet, ya\u015f, k\u00f6ken, inan\u00e7, toplumsal, ekonomik veya siyasal konum, bedensel ya da zihinsel engellilik ayr\u0131m\u0131 yapmadan, t\u00fcm yerel topluluk \u00fcyelerine a\u00e7\u0131k tutmak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Kad\u0131nlar\u0131 kentsel ya\u015fam\u0131n ve karar alma s\u00fcrecinin her a\u015famas\u0131na daha etkin kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 te\u015fvik etmek i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022\u00c7ocuk haklar\u0131n\u0131 korumak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Gen\u00e7lerin &#8216;s\u00f6z\u00fcn\u00fc dinleme&nbsp; &#8216;ye haz\u0131r olmak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022\u00d6rg\u00fcts\u00fcz ya da yeterince \u00f6rg\u00fctlenememi\u015f kesimlerin seslerini dinlemek ve duyurmaya \u00e7al\u0131\u015fmak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Kat\u0131l\u0131mc\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 ba\u011flam\u0131nda, dayan\u0131\u015fma, payla\u015fma ve ortak noktalarda bulu\u015fma yoluyla al\u0131nacak kararlar\u0131n kendi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fczden farkl\u0131 olabilece\u011finden hareketle, bunlar\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 kabullenmeye haz\u0131r olmak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Yerel d\u00fczeyde; vak\u0131f, dernek, meslek odalar\u0131 gibi sivil toplum kurulu\u015flar\u0131yla mevcut \u00e7evre sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zme, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nmay\u0131 sa\u011flama ve &#8216;ortakla\u015fa \u00e7\u00f6z\u00fcm &#8216; yollar\u0131n\u0131 bulmak i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Yerel G\u00fcndem 21 s\u00fcrecinin co\u015fkuyla akan sular\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck engellerin kar\u015f\u0131s\u0131nda &#8216;k\u00f6p\u00fcrmeden &#8216;, b\u00fcy\u00fck engellerin yan\u0131ndan ise &#8216;sessizce k\u0131vr\u0131l\u0131p gitmeden &#8216; sorumluluk bilincini geli\u015ftirmek i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2022Yeni bir y\u00f6netim ahlak\u0131 i\u00e7in,<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131saca; sorunlar\u0131n \u00fcstesinden gelmek amac\u0131yla g\u00f6sterilebilecek \u00e7aba ve giri\u015fimlerde yerel y\u00f6netimlerin vazge\u00e7ilmez rol\u00fcn\u00fc kendisine yak\u0131\u015f\u0131r bir \u015fekilde yerine getirmek; geni\u015f tabanl\u0131, yapabilir k\u0131lma ve &#8216;\u00e7ok akt\u00f6rl\u00fc &#8216; y\u00f6netim yakla\u015f\u0131mlar\u0131 yoluyla yerel y\u00f6netimlerin, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kentsel geli\u015fme konusunda oynayaca\u011f\u0131 &#8216;ya\u015famsal rol\u00fc &#8216; vurgulamak i\u00e7in; temsil etti\u011fimiz beldelerde ya\u015fayan halk\u0131n refah\u0131n\u0131, ya\u015fama standartlar\u0131n\u0131 artt\u0131rma y\u00f6n\u00fcndeki kararl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bir kez daha seslendirmek i\u00e7in; h\u00fck\u00fcmetlere ve uluslararas\u0131 kurulu\u015flara sesimizi duyurmak ve hep birlikte evrensel bir mesaj vermek i\u00e7in &#8216;Yerel G\u00fcndem 21-\u0130stanbul &#8216; olu\u015fumuna bir an \u00f6nce ba\u015flamal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8216;D\u00fcnyay\u0131 daha iyi bir gelece\u011fe g\u00f6t\u00fcrecek yol, yerel y\u00f6netim yoludur! &#8216; \u015fiar\u0131n\u0131n ya\u015fama ge\u00e7mesi ve maddi bir g\u00fc\u00e7 haline gelmesi i\u00e7in &#8216;Yerel G\u00fcndem 21-\u0130stanbul &#8216; bir f\u0131rsat olabilir.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:30px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size\"><em><strong>YARARLANILAN KAYNAKLAR<\/strong>:<br>1. Rio Deklarasyonu G\u00dcNDEM 21 Orman Prensipleri, 3-14 Haziran 1992, \u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7evrisi.<br>2. Ulusal G\u00fcndem 21 (\u0130kinci Taslak), \u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131-Ekim 1999.<br>3. T\u00fcrkiye Ulusal \u00c7evre Stratejisi ve Eylem Plan\u0131, Devlet Planlama Te\u015fkilat\u0131-May\u0131s 1998.<br>4. Ortak Gelece\u011fimiz-D\u00fcnya \u00c7evre ve Kalk\u0131nma Komisyonu, T\u00fcrkiye \u00c7evre Sorunlar\u0131 Vakf\u0131 Yay\u0131nlar\u0131.<br>5. \u0130nsan Haklar\u0131 ve Demokratikle\u015fme-Yerel Y\u00f6netimlerin ve G\u00f6n\u00fcll\u00fc Kurulu\u015flar\u0131n Rolleri, Alan Duben, \u0130stanbul Wald Academy.<br>6. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Dalga, Alvin Toffler, Alt\u0131n Kitaplar Yay\u0131nevi.<br>7. Ekolojik Bir Topluma Do\u011fru, Murray Bookchin, Ayr\u0131nt\u0131 Yay\u0131nevi.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n<div class=\"taxonomy-post_tag wp-block-post-terms\"><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=cevre\" rel=\"tag\">\u00e7evre<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=cevre-yonetimi\" rel=\"tag\">\u00c7evre Y\u00f6netimi<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=genclik\" rel=\"tag\">Gen\u00e7lik<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=gonullu-kuruluslar\" rel=\"tag\">G\u00f6n\u00fcll\u00fc Kurulu\u015flar<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=kadin\" rel=\"tag\">kad\u0131n<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=surdurulebilir-kalkinma\" rel=\"tag\">S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=tuketim-kaliplarinin-degismesi\" rel=\"tag\">T\u00fcketim Kal\u0131plar\u0131n\u0131n De\u011fi\u015fmesi<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=ulusal-gundem-21\" rel=\"tag\">Ulusal G\u00fcndem 21<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=uretim\" rel=\"tag\">\u00fcretim<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=yerel-gundem-21\" rel=\"tag\">Yerel G\u00fcndem 21<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=yerel-yonetimler\" rel=\"tag\">Yerel Y\u00f6netimler<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=yoksullukla-mucadele\" rel=\"tag\">yoksullukla m\u00fccadele<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>HAZIRLAYAN:Kim. M\u00fch.M\u00fcsl\u00fcm \u00dcZ\u00dcLMEZ \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi\u00c7evre Koruma ve Geli\u015ftirme Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u00c7evre Koruma ve Kontrol M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u0130\u00c7\u0130NDEK\u0130LER S\u00dcRD\u00dcR\u00dcLEB\u0130L\u0130R KALKINMA VE \u00c7EVRE Y\u00d6NET\u0130M\u0130NDE:\u00c7EVREKADINGEN\u00c7L\u0130KG\u00d6N\u00dcLL\u00dc KURULU\u015eLARYEREL Y\u00d6NET\u0130MLER\u00dcRET\u0130MT\u00dcKET\u0130M KALIPLARININ DE\u011e\u0130\u015eMES\u0130YOKSULLUKLA M\u00dcCADELETASLA\u011eA \u0130L\u0130\u015eK\u0130N \u00d6NER\u0130LERYEREL G\u00dcNDEM 21 VE BELED\u0130YELER\u0130M\u0130Z G\u0130R\u0130\u015e \u00c7evre Bakanl\u0131\u011f\u0131nca haz\u0131rlanan &#8216;Ulusal G\u00fcndem 21 \u0130kinci Tasla\u011f\u0131 \u2019; titiz bir \u00e7al\u0131\u015fma, bilimsel bir yakla\u015f\u0131m, somut ko\u015fullar ger\u00e7ek\u00e7i de\u011ferlendirilerek ve gelece\u011fi hedefleyen yakla\u015f\u0131mla, \u00e7ok iyi bir \u015fekilde haz\u0131rlanm\u0131\u015f nitelikli bir proje \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131maktad\u0131r. \u015eimdi yap\u0131lmas\u0131 gereken, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir kalk\u0131nma i\u00e7in, Ulusal G\u00fcndem 21 \u0130kinci Tasla\u011f\u0131\u2019nda \u00e7ok iyi saptanan somut gerek\u00e7elere dayan\u0131larak ama\u00e7lanan hedef uygulamalar\u0131 s\u0131ras\u0131yla ya\u015fama ge\u00e7irmektir. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma sabit bir uyum de\u011fil, daha \u00e7ok bir de\u011fi\u015fimdir<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[928,449],"tags":[1498,2574,2570,2573,973,2572,2576,2575,1621,2588,2571,3651],"class_list":["post-5132","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-cevre","category-inceleme","tag-cevre","tag-cevre-yonetimi","tag-genclik","tag-gonullu-kuruluslar","tag-kadin","tag-surdurulebilir-kalkinma","tag-tuketim-kaliplarinin-degismesi","tag-ulusal-gundem-21","tag-uretim","tag-yerel-gundem-21","tag-yerel-yonetimler","tag-yoksullukla-mucadele"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5132","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5132"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5132\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6832,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5132\/revisions\/6832"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5132"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5132"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5132"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}