{"id":5069,"date":"2011-01-25T14:31:00","date_gmt":"2011-01-25T14:31:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5069"},"modified":"2023-09-30T19:20:54","modified_gmt":"2023-09-30T19:20:54","slug":"cungusteki-kilise-kurtarilamaz-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=5069","title":{"rendered":"\u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019teki Kilise Kurtar\u0131lamaz m\u0131?"},"content":{"rendered":"\n<p>4 Kas\u0131m 2010 tarihinde \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019e (Diyarbak\u0131r) gittim. \u00c7ar\u015f\u0131da, \u00e7ay kenar\u0131nda, tarihi k\u00f6pr\u00fc civar\u0131nda ve kilisenin bulundu\u011fu tepede gezindim. Bol bol foto\u011fraf \u00e7ektim. Gezi s\u0131ras\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm kilise harabesi i\u00e7imi burktu. \u00dcz\u00fcld\u00fcm. Bir kutsal mek\u00e2n, bir tarihi yap\u0131 bu durumda olmamal\u0131yd\u0131. Yak\u0131\u015fm\u0131yor. Hele kilisenin i\u00e7inde bir e\u015fe\u011fin ba\u011fl\u0131 bulunmas\u0131, hi\u00e7 ho\u015f de\u011fildi. K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde cami, kilise ve havralar kutsal mek\u00e2nd\u0131r, tanr\u0131n\u0131n evleridir. B\u00f6yle olmamal\u0131. G\u00fcnaht\u0131r. Bu ay\u0131ptan bir an \u00f6nce kurtulmal\u0131y\u0131z. Diyarbak\u0131r \u0130l \u00d6zel \u0130daresi, \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Kaymakaml\u0131\u011f\u0131, \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Belediyesi, \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019\u00fcn ileri gelenleri ve esnaf kurulu\u015flar\u0131 bu tarihi yap\u0131y\u0131 restore edip bir k\u00fclt\u00fcr merkezi veya daha de\u011fi\u015fik hizmet verecek bir ama\u00e7 i\u00e7in kurtarmal\u0131d\u0131r mutlaka. Kollar \u015fimdiden s\u0131vanmal\u0131, yar\u0131n ge\u00e7 olabilir. Kilise, t\u00fcm olumsuzluklara kar\u015f\u0131n \u015fu an dimdik ayakta. Bak\u0131ms\u0131z ve harabe olsa bile tavan\u0131, ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 kolonlar\u0131 ve duvarlar\u0131n\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131yla \u201cben burday\u0131m\u201d diyor. Kilisenin restorasyonu ile \u00f6ncelikle kilisenin daha fazla harap olmas\u0131 \u00f6nlenir. Ayr\u0131ca, ay\u0131b\u0131m\u0131z\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndan kurtulmu\u015f, tarihi ve insani g\u00f6revimizi yerine getirmi\u015f oluruz.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-50.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5070\" width=\"834\" height=\"469\" srcset=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-50.png 359w, https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-50-300x169.png 300w\" sizes=\"(max-width: 834px) 100vw, 834px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcng\u00fc\u015f gezim s\u0131ras\u0131nda baz\u0131 \u00e7ar\u015f\u0131 esnaf\u0131ndan kilise ile ilgili bilgiler edinmek istedim, ama ne yaz\u0131k ki kilisenin ismi de d\u00e2hil olmak \u00fczere hi\u00e7bir bilgi edinemedim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130stanbul\u2019a d\u00f6nd\u00fckten sonra k\u00fct\u00fcphanemdeki kitaplar\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rd\u0131m ve kar\u015f\u0131ma tam da arad\u0131\u011f\u0131m bir eser \u00e7\u0131kt\u0131. Arsen Yarman\u2019n\u0131n yay\u0131na haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Palu- Harput 1878 \u2013<em>\u00c7<\/em><strong><em>arsancak, \u00c7emi\u015fgezek, \u00c7apak\u00e7ur, Erzincan, Hizan ve Civar B\u00f6lgeler 1877\u20131878 <\/em>II.<\/strong> Cilt\/Raporlar ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan kitapta \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019teki kiliseye dair esasl\u0131 bilgiler buldum.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-51.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5071\" width=\"381\" height=\"652\" srcset=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-51.png 215w, https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-51-175x300.png 175w\" sizes=\"(max-width: 381px) 100vw, 381px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>1877\u20131878 Osmanl\u0131-Rus Sava\u015f\u0131 (93 Harbi) sonras\u0131, 1879&#8217;da, Tanzimat&#8217;la vaat edilen reformlar\u0131n ne \u00f6l\u00e7\u00fcde uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek ve mevcut durumu yerinde tespit etmek i\u00e7in \u0130stanbul Ermeni Patrikhanesi Ermenilerin yo\u011fun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerle\u015fim yerlerine 3 Ermeni rahibi g\u00f6revli g\u00f6nderir. Kitap, bu rahiplerin gezdikleri yerler ile ilgili kaleme ald\u0131klar\u0131 raporlardan olu\u015fmakta.<\/p>\n\n\n\n<p>Palu- Harput 1878 kitab\u0131nda yer alan \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019le ilgili k\u0131sm\u0131 oldu\u011fu gibi a\u015fa\u011f\u0131da bilgilerinize sunuyorum:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201c\u00c7\u0131nku\u015f [\u00c7\u00fcng\u00fc\u015f]<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ermuk\u2019tan alt\u0131 saat uzakl\u0131kta, da\u011flar aras\u0131nda kayal\u0131k bir tepeye in\u015fa edilmi\u015f, etraf\u0131 yine kayal\u0131klarla kapl\u0131 ve <strong>Maden<\/strong>\u2019e ba\u011fl\u0131 olan <strong>\u00c7\u0131nku\u015f<\/strong>\u2019a ula\u015ft\u0131k. Tepenin etraf\u0131 ve etekleri g\u00fczel binalar ve a\u011fa\u00e7larla dolu. \u00d6n\u00fcnde bir ova var ve bir su kasabay\u0131 bu ovadan ay\u0131r\u0131yor. Yolu ta\u015fl\u0131 ve korkutucu. \u00d6zellikle de <strong>Sakal Tutan<\/strong> denilen mevki. Buna kar\u015f\u0131n pek \u00e7ok yeri de e\u011flenceli. Yolumuz iki saatten daha uzun bir s\u00fcredir lezzetli \u00fcz\u00fcmlerin bulundu\u011fu ba\u011flar aras\u0131nda ilerliyor. Ovan\u0131n giri\u015fine in\u015fa edilmi\u015f olan manast\u0131r kasabadan yar\u0131m saatlik uzakl\u0131kta. Do\u011fruca manast\u0131ra gittik. <strong>S\u0131rahayyats Surp Asdvadzadzin<\/strong> diye adland\u0131r\u0131lmakta olan manast\u0131r, ba\u011flar ve a\u011fa\u00e7lar aras\u0131nda derli toplu ve sevimli bir bina. \u00d6n\u00fcndeki tarlalar ona ait. Kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde \u00c7\u0131nku\u015flular\u0131n mezarl\u0131\u011f\u0131 bulunuyor. Manast\u0131r ba\u015frahibi <strong>Malatyal\u0131 Minas<\/strong>\u2019\u0131n sa\u011fl\u0131k durumu pek de iyi de\u011fil, y\u00fcksek ate\u015fle bo\u011fu\u015fuyor. Zavall\u0131 adam iki seneden beri iki g\u00fcnde bir n\u00f6bet ge\u00e7iriyormu\u015f. G\u00fcnd\u00fcz manast\u0131r\u0131n kap\u0131lar\u0131 kapal\u0131yd\u0131. Bizi, as\u0131k suratl\u0131 \u00e7oban k\u00f6pekleri kar\u015f\u0131lad\u0131. Onlar\u0131n \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 g\u00fcr\u00fclt\u00fcden dama \u00e7\u0131kt\u0131lar, bizi g\u00f6r\u00fcnce de kap\u0131lar\u0131 a\u00e7t\u0131lar. Manast\u0131r binalar\u0131 gibi y\u00f6netimi de g\u00fczel. Geliri, iki de\u011firmenden, tarlalardan ve ba\u011flardan al\u0131nan \u00fcr\u00fcnden sa\u011flan\u0131yor. <strong>\u00c7\u0131nku\u015f<\/strong> ve <strong>Ati\u015f K\u00f6y<\/strong> bu marhasal\u0131k b\u00f6lgesine dahil.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir \u00f6nceki manast\u0131r ba\u015frahibi <strong>Diyarbak\u0131rl\u0131 Ba\u011fdasar<\/strong> 40 y\u0131l g\u00f6rev yapm\u0131\u015f. Manast\u0131r kilisesi ve di\u011fer binalar onun zaman\u0131nda in\u015fa edilmi\u015f. <strong>\u00c7\u0131nku\u015f<\/strong> ve <strong>Ati\u015f<\/strong>\u2019teki k\u00e2gir ve g\u00f6steri\u015fli kiliseler kendisine minnettarlar. Yapt\u0131\u011f\u0131 iyilikler ve g\u00fczel i\u015flerle \u015eeyhlerin, T\u00fcrklerin, K\u00fcrtlerin ve Ermenilerin sevgilisi olmu\u015f. Kendisini <strong>B\u00fcy\u00fck Dede<\/strong> diye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorlarm\u0131\u015f. Ermeniler her badarak ayininde \u201ckilise yapanlar\u0131n ruhuna\u201d okunan duada onun da ad\u0131n\u0131 zikrediyorlar. Mezar\u0131 da ziyaretg\u00e2h haline gelmi\u015f. Manast\u0131r tarlalar\u0131 ve de\u011firmenler <strong>Rahip Ba\u011fdasar<\/strong>\u2019\u0131n ad\u0131na tapulu oldu\u011fundan \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra el koymu\u015flar. Dava a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f, uzun s\u00fcre \u00e7aba sarfedilip masraf yap\u0131lm\u0131\u015f. Patrikhane de bu i\u015f i\u00e7in b\u00fcy\u00fck gayret g\u00f6stermi\u015f.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-52.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5072\" width=\"436\" height=\"342\" srcset=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-52.png 315w, https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-52-300x235.png 300w\" sizes=\"(max-width: 436px) 100vw, 436px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Manast\u0131r ba\u015frahibi ayn\u0131 zamanda ruhani \u00f6nderlik vazifesi de yap\u0131yordu. Ancak ne halk ondan ne de o halktan memnundu. \u0130yi niyetli, ancak zay\u0131ft\u0131. Ger\u00e7i gayretli ve y\u00fcrek olarak \u00e7ok iyi. Manast\u0131rda bir okul a\u00e7maya gayret ediyor, kendi g\u00f6rev d\u00f6neminde baya\u011f\u0131 da bina in\u015fa etmi\u015f. Burada da ihtimamla saklanm\u0131\u015f pek \u00e7ok elyazmas\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n<p>Kilise kap\u0131s\u0131n\u0131n \u00fcst k\u0131sm\u0131nda, \u201cKilise etraf\u0131ndaki t\u00fcm binalarla beraber, padi\u015fah Sultan Abd\u00fclmecid\u2019in izni, ruhani \u00f6nder Diyarbak\u0131rl\u0131 Ba\u011fdasar\u2019\u0131n \u00e7abalar\u0131, \u00c7\u0131nku\u015flu ve Ati\u015f\u2019li halk\u0131n, kad\u0131n-erkek, \u00e7oluk-\u00e7ocuk, kire\u00e7, kum tahta ta\u015f\u0131yarak \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 sonucu Ermeni tarihiyle 1290\u2019da miladi tarihle 1841\u2019de onar\u0131ld\u0131\u201d \u015feklinde bir kay\u0131t bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00c7\u0131nku\u015f<\/strong> halk\u0131 asla \u00e7ift\u00e7ilik yapm\u0131yor. Sadece yerel zanaatlar ve ba\u011fc\u0131l\u0131kla me\u015fgul oluyorlar. Hemen hemen her bahar \u00e7e\u015fitli \u015fehir ve k\u00f6ylere da\u011f\u0131larak deri, ayakkab\u0131 vs \u015feylerin ticaretini yap\u0131yor, k\u0131\u015f\u0131n ise evlerinde oturuyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Burada da t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc su\u00e7lar i\u015fleniyor, anlatmaya dil yetmez.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ati\u015f<\/strong> Ermenilerinin \u00e7o\u011fu \u0130stanbul\u2019a gurbete gidiyor ve \u00e7o\u011funlukla f\u0131r\u0131nc\u0131l\u0131k yap\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00c7\u0131nku\u015f<\/strong>\u2019ta Ermenilere ait <strong>Surp Garabed<\/strong> adl\u0131 bir kilise, 125 talebesi olan bir okul ve 500 hane var.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ati\u015f<\/strong>\u2019te ise <strong>Surp Garabed<\/strong> adl\u0131 bir kilise bulunuyor. Kilisenin \u0130stanbul Hask\u00f6y\u2019de bir d\u00fckk\u00e2n\u0131 ve k\u00f6yde de bir de\u011firmeni var.<\/p>\n\n\n\n<p>Manast\u0131r mallar\u0131 <strong>Harutyun B\u0131\u011fdoynets<\/strong> ad\u0131na kay\u0131tl\u0131. 100 talebeli bir okulu ve 300 hanesi var. Harap bir kilise daha bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00fcfus kar\u0131\u015f\u0131k; T\u00fcrk, K\u00fcrt, Ermeniler aras\u0131nda Katolik ve Protestan olanlar da var. <strong>Avedaper<\/strong> gazetesi ne yazarsa onu biliyorlar. Ya\u015fl\u0131 ba\u015fl\u0131 erkeklerin kula\u011f\u0131nda k\u00fcpe var. Kad\u0131nlar ise \u00f6lecekleri g\u00fcne kadar y\u00fczlerini pe\u00e7e ile \u00f6rt\u00fcyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Sevarag<\/strong> ve <strong>\u00c7\u0131nku\u015f<\/strong> <strong>Ar\u011f\u0131n<\/strong>\u2019a eklenerek, <strong>\u00c7ermuk<\/strong> ve <strong>Agil <\/strong>ile beraber bir marhasal\u0131k b\u00f6lgesi say\u0131lmal\u0131, merkez de mutasarr\u0131f\u0131n ikamet etti\u011fi <strong>Ar\u011f\u0131n Maden<\/strong> olmal\u0131. B\u00f6ylece ikinci bir ruhani \u00f6ndere sahip olabilir ve i\u015flerini daha d\u00fczg\u00fcn y\u00fcr\u00fctebilirler. Bunu \u00f6nerdik ve Patrikhaneye tekrar hat\u0131rlat\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-53.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5073\" width=\"499\" height=\"353\" srcset=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-53.png 325w, https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/resim-53-300x212.png 300w\" sizes=\"(max-width: 499px) 100vw, 499px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Ad\u0131 ge\u00e7en yerlerin da\u011fl\u0131k b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc <strong>Ar\u011f\u0131n Maden<\/strong>, <strong>\u00c7ermuk<\/strong>, <strong>Agil<\/strong>, <strong>G\u00f6lc\u00fck<\/strong> ve <strong>\u00c7\u0131nku\u015f <\/strong>olu\u015fturuyor. Da\u011flar\u0131n isimleri ise <strong>Mehrap<\/strong>, <strong>Hazar Baba<\/strong>, <strong>Siyah Davut<\/strong>, <strong>Abd\u0131lmeseh Da\u011f\u0131<\/strong> (burada azizin ad\u0131yla bir ziyaretg\u00e2h bulunuyor), <strong>Harput<\/strong> Da\u011flar\u0131n\u0131n devam\u0131 olan <strong>Gomayi<\/strong> da\u011flar\u0131. <strong>Ar\u011f\u0131n<\/strong>\u2019a yak\u0131n da\u011flar ise <strong>Garmir Kar Ler<\/strong>, <strong>Sak\u0131zl\u0131 Da\u011f<\/strong>, <strong>Eli Da\u011f<\/strong> vs. Ovalar\u0131; <strong>Ar\u011f\u0131n Maden<\/strong>\u2019\u0131n yan\u0131nda <strong>Permas Ovas\u0131<\/strong>, <strong>Ar\u011f\u0131n<\/strong>\u2019\u0131n \u00f6n\u00fcnde <strong>Gevre<\/strong>, <strong>\u011e\u0131li\u015f<\/strong> ve <strong>Elyan Ovalar\u0131<\/strong> (B\u00fcy\u00fck Diyarbak\u0131r Ovas\u0131\u2019n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 te\u015fkil ederler). <strong>Agil<\/strong> topraklar\u0131n\u0131n ve k\u00f6ylerinin sahibi yerel beyler. Halk ad\u0131na tapulanm\u0131\u015f \u00e7ok az toprak var. Di\u011fer yerler ise beyler ad\u0131na tapulu.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck derecikler d\u0131\u015f\u0131nda <strong>Ar\u011f\u0131n Maden Deresi<\/strong> ve <strong>Agil<\/strong> nehri <strong>Diyarbak\u0131r<\/strong>\u2019daki <strong>\u015ead<\/strong>\u2019a kar\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Harput<\/strong>\u2019un b\u00fcy\u00fck yolu <strong>Maden<\/strong> ve <strong>Ar\u011f\u0131n<\/strong>\u2019\u0131n \u00f6n\u00fcnden ge\u00e7iyor. <strong>Maden<\/strong> ve <strong>\u00c7ermuk<\/strong>\u2019un havas\u0131 genelde sa\u011fl\u0131ks\u0131z.\u201d <\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Kaynak<\/em><\/strong><em>: V.Bardizaktsi-B. Natanyan-K. S\u0131rvantsdyants, <strong>Palu-Harput 1878<\/strong>, II. Cilt\/Raporlar, Yay\u0131na Haz\u0131rlayan Arsen Yarman, Derlem Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul-2010, s. 519-523.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size\"><em>25 Ocak 2011 tarihinde http:\/\/www.gelawej.net\/modules.php?name=Content&amp;pa=showpage&amp;pid=3386 da,<br>25 Ocak 2011 tarihinde http:\/\/www.sivildusunce.com\/2011\/01\/cungusteki-kilise-kurtarilamaz-mi\/ de,<br>26 Ocak 2001 tarihinde http:\/\/www.kurdek.com\/?part=haberdetay&amp;id=88540&amp;sid=844143920 de,<br>26 Ocak 2001 tarihinde http:\/\/www.erganisoz.com da,<br>27 Ocak 2011 tarihinde http:\/\/www.kritize.net\/yazarlar\/konuk-yazar\/501-cungus-teki-kilise-kurtarilamaz-mi de,<br>27 Ocak 2011 tarihinde http:\/\/www.ergani.gen.tr\/<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size\"><em>Ve<\/em><br><em>Temmuz 2023&#8217;te <strong>Renkli Vagonlar <\/strong>adl\u0131 fanzinde<\/em><br><em>yay\u0131mland\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n<div class=\"taxonomy-post_tag wp-block-post-terms\"><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=argin-maden\" rel=\"tag\">Ar\u011f\u0131n Maden<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=arsen-yarman\" rel=\"tag\">Arsen Yarman<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=atis-koy\" rel=\"tag\">Ati\u015f K\u00f6y<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=badarak-ayini\" rel=\"tag\">Badarak ayini<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=cermuk\" rel=\"tag\">\u00e7ermuk<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=cinkus\" rel=\"tag\">\u00c7\u0131nku\u015f<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=cungus\" rel=\"tag\">\u00e7\u00fcng\u00fc\u015f<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=diyarbakirli-bagdasar\" rel=\"tag\">Diyarbak\u0131rl\u0131 Ba\u011fdasar<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=ermeniler\" rel=\"tag\">ermeniler<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=harutyun-bigdoynets\" rel=\"tag\">Harutyun B\u0131\u011fdoynets<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=kilise\" rel=\"tag\">kilise<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=maden\" rel=\"tag\">maden<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=malatyali-minas\" rel=\"tag\">Malatyal\u0131 Minas<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=palu-harput-1878-2\" rel=\"tag\">Palu- Harput 1878<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=sirahayyats-surp-asdvadzadzin\" rel=\"tag\">S\u0131rahayyats Surp Asdvadzadzin<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=surp-garabed-kilisesi\" rel=\"tag\">Surp Garabed Kilisesi<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>4 Kas\u0131m 2010 tarihinde \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019e (Diyarbak\u0131r) gittim. \u00c7ar\u015f\u0131da, \u00e7ay kenar\u0131nda, tarihi k\u00f6pr\u00fc civar\u0131nda ve kilisenin bulundu\u011fu tepede gezindim. Bol bol foto\u011fraf \u00e7ektim. Gezi s\u0131ras\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm kilise harabesi i\u00e7imi burktu. \u00dcz\u00fcld\u00fcm. Bir kutsal mek\u00e2n, bir tarihi yap\u0131 bu durumda olmamal\u0131yd\u0131. Yak\u0131\u015fm\u0131yor. Hele kilisenin i\u00e7inde bir e\u015fe\u011fin ba\u011fl\u0131 bulunmas\u0131, hi\u00e7 ho\u015f de\u011fildi. K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde cami, kilise ve havralar kutsal mek\u00e2nd\u0131r, tanr\u0131n\u0131n evleridir. B\u00f6yle olmamal\u0131. G\u00fcnaht\u0131r. Bu ay\u0131ptan bir an \u00f6nce kurtulmal\u0131y\u0131z. Diyarbak\u0131r \u0130l \u00d6zel \u0130daresi, \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Kaymakaml\u0131\u011f\u0131, \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f Belediyesi, \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f\u2019\u00fcn ileri gelenleri ve esnaf kurulu\u015flar\u0131 bu tarihi yap\u0131y\u0131 restore edip bir k\u00fclt\u00fcr merkezi veya daha de\u011fi\u015fik hizmet verecek bir ama\u00e7 i\u00e7in kurtarmal\u0131d\u0131r mutlaka.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[449,1064],"tags":[2403,2399,2406,2401,2128,2397,2375,2402,393,2404,231,895,2400,2398,2396,2405],"class_list":["post-5069","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-inceleme","category-tarih","tag-argin-maden","tag-arsen-yarman","tag-atis-koy","tag-badarak-ayini","tag-cermuk","tag-cinkus","tag-cungus","tag-diyarbakirli-bagdasar","tag-ermeniler","tag-harutyun-bigdoynets","tag-kilise","tag-maden","tag-malatyali-minas","tag-palu-harput-1878-2","tag-sirahayyats-surp-asdvadzadzin","tag-surp-garabed-kilisesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5069","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5069"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5069\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7067,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5069\/revisions\/7067"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5069"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5069"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5069"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}