{"id":4996,"date":"2012-11-01T19:21:00","date_gmt":"2012-11-01T19:21:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4996"},"modified":"2025-07-19T15:14:45","modified_gmt":"2025-07-19T15:14:45","slug":"yazili-kaynaklarda-cermik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4996","title":{"rendered":"Yaz\u0131l\u0131 Kaynaklarda \u00c7ermik"},"content":{"rendered":"\n

Kent I\u015f\u0131klar\u0131, Kas\u0131m 2012, \u0130stanbul, 228 sayfa<\/strong><\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Onuru, al\u0131nterini ve ekme\u011fi kutsayan;
\u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 erdem, tembelli\u011fi ay\u0131playan
ve hi\u00e7 kimseye minnet etmemeyi
kendine ilke edinen rahmetli dedem
Fahri De\u011firmenci\u2019ye ithaf ediyorum<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

SUNU<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00c7ermik\/\u00c7ermuk\/Aberna tarih\u00ee bir yerle\u015fim yeridir. \u0130l\u00e7e olarak Diyarbak\u0131r\u2019a ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130smini 3 km do\u011fusunda bulunan kapl\u0131cadan almaktad\u0131r. Diyarbak\u0131r iline 90 km. uzakl\u0131kta olup, ula\u015f\u0131m Ergani \u00fczerinden karayoluyla sa\u011flanmaktad\u0131r. G\u00fcneyinde Siverek, kuzeyinde \u00c7\u00fcng\u00fc\u015f, do\u011fusunda Ergani ve bat\u0131s\u0131nda F\u0131rat nehri yer almaktad\u0131r. Y\u00fcz\u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc 1.032 km2, denizden y\u00fcksekli\u011fi yakla\u015f\u0131k 710 m\u2019dir. 2011 verilerine g\u00f6re n\u00fcfusu il\u00e7e merkezinde 18.286, k\u00f6ylerde 32.164; toplam 50.450 ki\u015fidir. \u00c7ukur, Kale, Saray ve Tepe adl\u0131 4 mahallesi, 77 k\u00f6y\u00fc ve yakla\u015f\u0131k 38 mezras\u0131 vard\u0131r. Etraf\u0131 da\u011f ve tepelerle \u00e7evrilidir. \u00c7evresinde \u00e7ok say\u0131da akarsu ve dere olmas\u0131 nedeniyle ye\u015fillikler i\u00e7indedir; meyve ve sebzesi boldur. Haburman K\u00f6pr\u00fcs\u00fc, Ulu Cami, Beyler Saray\u0131, Saray Hamam\u0131, Sinagog, Surp Abt\u0131lmesih Ermeni Kilisesi, \u00c7eteci Abdullah Pa\u015fa Medresesi, \u015eeyhandede \u015eelalesi, Sinek \u00c7ay\u0131 Kaya Ma\u011faralar\u0131 Kabartmalar\u0131, Su Sarn\u0131\u00e7lar\u0131 ve Antik Ta\u015f Oca\u011f\u0131, Gelincik Da\u011f\u0131, \u00c7ermik Kalesi, Belkis Kapl\u0131calar\u0131 gibi tarih\u00ee ve turistik mek\u00e2nlar\u0131 ilgi beklemektedir.<\/p>\n\n\n\n

Huriler, Mittanniler, Asurlular, Urartular, \u0130skitler, Medler, Persler, Makedonlar, Selevkoslar, Partlar, Ermeniler, Romal\u0131lar, Bizansl\u0131lar, Araplar, Emev\u00eeler, Abbasiler, \u015eeyh-O\u011fullar\u0131, Hamdan\u00eeler, Merv\u00e2n\u00eeler, Sel\u00e7uklular, \u0130nano\u011fullar\u0131, Nisano\u011fullar\u0131, Anadolu Sel\u00e7uklular\u0131, Artuklular, Osmanl\u0131lar belli d\u00f6nemlerde s\u0131ras\u0131yla \u00c7ermik\u2019e egemen olmu\u015flard\u0131r. \u00c7ermik\u2019te eskiden bir\u00e7ok inan\u00e7 ve etnik gruba mensup insanlar birlikte ya\u015fard\u0131. Ama bu inan\u00e7, etnik grup ve uygarl\u0131klardan geriye kalan bilgiler elimizde \u00e7ok azd\u0131r. \u00c7ermikle ilgili g\u00fcn\u00fcm\u00fczde yay\u0131nlanm\u0131\u015f eser hemen hemen yok gibi. Kaymakaml\u0131\u011f\u0131n yay\u0131nlam\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda, bildi\u011fim kadar\u0131yla Nurettin De\u011firmenci\u2019nin an\u0131lar\u0131n\u0131 i\u00e7eren 1960\u2019l\u0131 Y\u0131llardan Bir Kesit \u00c7ERM\u0130K<\/strong> adl\u0131 eserinden ba\u015fka bas\u0131l\u0131 bir eser yoktur.<\/p>\n\n\n\n

Mezopotamya \u201ckendi halk\u0131n\u0131 yiyenlerin topra\u011f\u0131\u201d olman\u0131n yan\u0131nda, bilgi ve belgelerin de yok edildi\u011fi politik bir mek\u00e2nd\u0131r. Ama ben yine de \u00c7ermik\u2019te h\u00fck\u00fcm s\u00fcren devlet veya uygarl\u0131klardan, ya\u015fayan halklardan az da olsa baz\u0131 bilgi ve belgelerin bir yerlerde var oldu\u011funu, sakl\u0131 durdu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu belgeleri bir bir bulup ortaya \u00e7\u0131kartmal\u0131y\u0131z; ge\u00e7mi\u015fimizi bilmek istiyorsak \u00f6n\u00fcm\u00fczde duran bu g\u00f6revin \u00fcstesinden gelmeliyiz. Cumhuriyet d\u00f6nemi ve \u00f6ncesine ait ne kadar \u00e7ok bilgi ve belgeyi g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kartabilirsek tarih o oranda yalandan ar\u0131nacak ve tarih\u00ee zenginli\u011fimiz bir anlam kazanacakt\u0131r. Bu anlay\u0131\u015fla, yar\u0131 bir \u00c7ermikli olarak, elime ge\u00e7en bilgi ve belgeleri bir arada yay\u0131nlaman\u0131n yararl\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek bu kitab\u0131 yay\u0131nlamaya karar verdim. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00c7ermik\u2019in ya\u015fam\u0131mda \u00f6nemli, an\u0131lar\u0131mda anlaml\u0131 bir yeri vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Birincisi; Annemin \u00c7ermikli olmas\u0131 nedeniyle s\u0131k s\u0131k \u00c7ermik\u2019e dedemlere giderdim. En b\u00fcy\u00fck torun olmam, erkek \u00e7ocu\u011fu olmam ve Ergani\u2019den misafir olarak gitti\u011fim i\u00e7in el \u00fcst\u00fcnde tutulurdum. T\u00fcm akrabalar\u0131m taraf\u0131ndan sevilirdim. Sevilmem, el \u00fcst\u00fcnde tutulmam ve farkl\u0131 bir yerde olmam bende \u00c7ermik ve \u00c7ermiklilerle kar\u015f\u0131 g\u00fczel duygular\u0131n olu\u015fmas\u0131na neden olmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kincisi; Gen\u00e7li\u011fe ilk ad\u0131m at\u0131\u015f d\u00f6nemlerimde \u00c7ermik\u2019e gitmelerimle day\u0131m Nurettin De\u011firmenci ve yak\u0131n akrabam Osman Bardak\u00e7\u0131\u2019dan kitap okuma sevgisini edindim. Kitaplar\u0131 sevdim, kitaplar\u0131n d\u00fcnyas\u0131na girdim. Bir\u00e7ok kez Haburman K\u00f6pr\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn alt\u0131nda ve G\u00f6ze\u2019de geceleri parlak y\u0131ld\u0131zlar\u0131n alt\u0131nda ye\u015fil kurba\u011falar\u0131n ve c\u0131rc\u0131r b\u00f6ceklerinin \u015fark\u0131lar\u0131 e\u015fli\u011finde arkada\u015flarla harefene yaparak sabahlay\u0131p onlarla birlikte gelecek g\u00fczel g\u00fcnleri d\u00fc\u015fledik. Bunlar an\u0131lar\u0131mda silinmez yer edinmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc; Ankara\u2019da 1971-1976 y\u0131llar\u0131nda y\u00fcksekokulu okurken Faho dedemin (Fahri De\u011firmenci\u2019nin) yan\u0131nda kalmam\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 olumlu etkidir. Dedem ve \u00c7ermikliler o d\u00f6nem Alt\u0131nda\u011f il\u00e7esinde Ulus\u2019un kuzey k\u0131sm\u0131nda Sular \u0130daresi ile \u0130skitler aras\u0131nda kalan ve Kaz\u0131ki\u00e7ibostanlar\u0131 olarak diye an\u0131lan b\u00f6lgedeki gecekondularda kal\u0131yorlard\u0131. Kaz\u0131ki\u00e7ibostanlar\u0131\u2019nda 4-5 tane \u00c7ermiklinin kahvesi vard\u0131. Day\u0131m Veyis\u2019in, Tingolar\u2019\u0131n, Ulus R\u00fczgarl\u0131 sokakta Neco\u2019nun vs. Ben genellikle Day\u0131m Veyis\u2019in ve birde Erganililer gitti\u011fi i\u00e7in Neco\u2019nun kahvesine tak\u0131l\u0131rd\u0131m. Kahvede oyun oynamazd\u0131m, genellikle \u00c7ermikli ve Erganililerle \u00e7ay i\u00e7ip sohbet ederdim. Kahveye gelen \u00c7ermiklilerin hemen hemen hepsi dedemden, day\u0131lar\u0131mdan ve de babamdan dolay\u0131 beni tan\u0131rlard\u0131. Hi\u00e7 biri sevgide kusur etmezdi. An\u0131lar\u0131mda bunlar\u0131n da \u00e7ok \u00f6zel ve farkl\u0131 bir yeri vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Velh\u00e2s\u0131l kel\u00e2m \u00c7ermiklilerin \u00e7ok ekme\u011fini yedim, suyunu ve \u00e7ay\u0131n\u0131 i\u00e7tim; \u00e7ok nasihatlerini dinledim. Faho dedem; \u201c\u0130nsan\u0131n en hay\u0131rs\u0131z\u0131 nank\u00f6r olan\u0131d\u0131r\u201d derdi. Ve insan\u0131n, \u201canaya, babaya, do\u011fdu\u011fu ve ekme\u011fini yedi\u011fi yere, kendisine yard\u0131m edene bir borcu oldu\u011funu\u201d s\u00f6ylerdi hep. \u201c\u0130nsan borcunu \u00f6demeli ki, hem bu d\u00fcnyada, hem de \u00f6b\u00fcr d\u00fcnyada y\u00fcz\u00fc kara olmas\u0131n, ak olsun\u201d deyi\u015fini ise hi\u00e7 unutmad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

Ben, dedemin \u00f6\u011f\u00fcd\u00fcne uyarak haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fum Yaz\u0131l\u0131 Kaynaklarda \u00c7ERM\u0130K<\/strong> kitab\u0131mla \u00c7ermik ve \u00c7ermiklilere olan borcumu \u00f6demek istedim.<\/p>\n\n\n\n

Kitapta yer alan yaz\u0131lar kitap format\u0131nda yaz\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Birinci, ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcmde yer alan yaz\u0131lar\u0131n \u00e7o\u011fu de\u011fi\u015fik tarihlerde, de\u011fi\u015fik yay\u0131n organlar\u0131nda yay\u0131nlanmak \u00fczere kaleme al\u0131nm\u0131\u015f yaz\u0131lard\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcmde ise \u00c7ermikle ilgili baz\u0131 Osmanl\u0131 Ar\u015fiv Belgelerinin orijinalleri ve Latin harflerine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmleri yer almaktad\u0131r. Kitab\u0131n sonuna ise ek olarak \u00c7ermikle ilgili 11 yaz\u0131 ekledim. Kitab\u0131n k\u00fclt\u00fcrel ya\u015fam\u0131m\u0131za bir zenginlik kataca\u011f\u0131n\u0131; ve \u201ctarihin h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, zaman\u0131n durdu\u011fu, tabiat\u0131n konu\u015ftu\u011fu<\/em>\u201d \u00c7ermikle ilgili g\u00fczel eserlerin yaz\u0131l\u0131\u015f\u0131na vesile olaca\u011f\u0131n\u0131 umuyorum. Yaz\u0131m ve bas\u0131m a\u015famas\u0131nda yard\u0131mlar\u0131n\u0131 esirgemeyen herkese en i\u00e7ten bor\u00e7luluk duygular\u0131mla te\u015fekk\u00fcr ediyorum. Sayg\u0131lar\u0131mla…<\/p>\n\n\n\n

M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\u00d6NS\u00d6Z<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n ve de uluslar\u0131n kaderlerinde Tarih Bilinci <\/em>\u00f6nemli bir yer tutar. Tarih bilincine sahip uluslar genelde ayakta kalm\u0131\u015flar. Bu bilincin \u00f6nemini farketmeyenler ya kaybolmu\u015f ya da yap\u0131lar\u0131 dejenere olmu\u015ftur. Tarihleri ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan yaz\u0131lan uluslar ise ya ger\u00e7ek tarihleri sapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ya da \u00f6nemsizle\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Tarih bilinci nedir sorusuna k\u0131saca \u015fu cevab\u0131 vermek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Tarih bilinci, ortak bir dili konu\u015fan ve ortak k\u00fclt\u00fcrel \u00f6zellikler g\u00f6steren, ayn\u0131 topraklar \u00fcst\u00fcnde ya\u015fayan topluluklar\u0131n tarih sahnesine \u00e7\u0131k\u0131p ulusla\u015farak g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar gelen ya\u015famlar\u0131n\u0131 bilmek, ara\u015ft\u0131rmak ve gelecek nesillere bunu yaz\u0131l\u0131, \u00e7izili ve di\u011fer ara\u00e7larla iletmektir. Bunu ba\u015faran topluluklar, uluslar tarih sahnesinde hep varolmu\u015flard\u0131r. Ba\u015faramayanlar ya tarih sahnesini terketmi\u015fler ya ba\u015fka topluluklara-uluslara kat\u0131l\u0131p benliklerini yitirmi\u015fler ya da dejenere olan bir yap\u0131yla a\u011f\u0131r-aksak g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar gelebilmi\u015flerdir. Uluslar\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc k\u0131lan, birlik ve beraberlikleri g\u00fc\u00e7l\u00fc ba\u011flara sahip olan uluslarda en \u00f6nemli \u015fey tarih bilincidir.<\/p>\n\n\n\n

Kendi ulusumuz olan K\u00fcrtlere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, tarih bilincimizin kom\u015fu oldu\u011fumuz di\u011fer toplumlardan, uluslardan daha zay\u0131f oldu\u011funu g\u00f6rmekteyiz. Baz\u0131 kom\u015fu uluslar, tarihlerini 2000-3000 y\u0131l geriye g\u00f6t\u00fcrebilirlerken, biz K\u00fcrtler ise tarihimizle ilgili \u00f6nemli ve kal\u0131c\u0131 belgeleri kendi kaynaklar\u0131m\u0131zda bulmakta zorlanmaktay\u0131z. Ayn\u0131 topraklarda birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve de kom\u015fu oldu\u011fumuz Ermeni, Rum ve Asuri-S\u00fcryanilerin tarih bilincine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, 2000 y\u0131l \u00f6nceden kendi yaz\u0131l\u0131 alfabelerine sahip olup kendi tarihlerini yazmaya ba\u015flam\u0131\u015flar, biz K\u00fcrtlerde ise yaz\u0131l\u0131 kaynaklar\u0131m\u0131z ve kendimize \u00f6zg\u00fc bir alfabemiz bulunmamaktayd\u0131. Eski \u015fehir kal\u0131nt\u0131lar\u0131, ma\u011faralardaki \u00e7izim, \u00e7anak-\u00e7\u00f6mlek ve heykelciklerin d\u0131\u015f\u0131nda yaz\u0131l\u0131 hi\u00e7 bir belge-kitab\u0131m\u0131z maalesef kendi tarih\u00e7ilerimizden bulunmamakta. Ba\u015fka uluslar\u0131n tarih\u00e7ilerinden kendi tarihimizi \u00f6\u011frenmekteyiz. 1500\u2019l\u00fc y\u0131llarda \u015eerefname<\/strong> adl\u0131 kitapla K\u00fcrtler bildi\u011fim kadar\u0131yla ilk kez kendi tarihlerini kendi tarih\u00e7isi eliyle yazm\u0131\u015flar.<\/p>\n\n\n\n

Bulundu\u011fumuz co\u011frafyan\u0131n tarihte en \u00e7ok sava\u015f ve y\u0131k\u0131mlar\u0131n oldu\u011fu, b\u00fcy\u00fck istilac\u0131lar\u0131n ge\u00e7i\u015f yeri olmas\u0131, bu topraklar\u0131n s\u0131k s\u0131k i\u015fgale u\u011fray\u0131p tahrip edilmesi, ulusal-k\u00fclt\u00fcrel imhalar\u0131n olmas\u0131 bir neden olabilir. Ama her \u015feyi d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7lerin y\u0131k\u0131m\u0131na ba\u011flamak da, K\u00fcrtlerin kendi tarih bilinci kar\u015f\u0131s\u0131ndaki zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131na temel neden olarak g\u00f6sterilemez. Temel nedenleri kendi i\u00e7imizde aramal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Y\u00fczy\u0131llar s\u00fcren bir ulusal direni\u015fimizin olmas\u0131na ve hala devam etmesine ra\u011fmen, kendi yaz\u0131l\u0131 tarihimizi, dil ve edebiyat\u0131m\u0131z\u0131 geli\u015ftirecek tarihi donan\u0131m ve bilgiye sahip de\u011filiz. Binlerce y\u0131l \u00f6nceden kalan tarihi belgeleri, heykelleri, mabet, saray ve evleri tahribatlar kar\u015f\u0131s\u0131nda korumakta da fazla duyarl\u0131 de\u011filiz.<\/p>\n\n\n\n

Bu zay\u0131f tarih bilincinden kurtulmak zorunday\u0131z ve tarihimize kendimiz sahip \u00e7\u0131kmal\u0131y\u0131z. Eski tarihimizi ba\u015fka topluluklar\u0131n ve ba\u015fka tarih\u00e7ilerin eserlerinden bir\u00e7ok \u00f6nemli olaylar\u0131 sapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f haliyle \u00f6\u011freniyoruz. Kendi tarih\u00e7ilerimizi ortaya \u00e7\u0131karmal\u0131y\u0131z. Var olan tarih\u00e7ilerimizin bin bir zorluklarla yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalara maddi-manevi destek \u00e7\u0131kmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Bir\u00e7ok insan\u0131m\u0131z Avrupa\u00b4da ya\u015famakta, onlar\u0131n nas\u0131l bir tarih bilincine sahip olduklar\u0131n\u0131, k\u00f6ylerinde bile m\u00fczeler kurup eski d\u00f6nemi ya\u015fatan festivaller d\u00fczenlediklerini, eski ve tarihi olan her \u015feyi g\u00f6zleri gibi koruduklar\u0131n\u0131 g\u00f6rmekteyiz.<\/p>\n\n\n\n

Eski ve tarihi olan her \u015feyi koruma bilincini edinmeli ve \u00e7ocuklar\u0131m\u0131za \u00f6\u011fretmeliyiz. M\u00fcze, k\u00fct\u00fcphane, sergi anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131 geli\u015ftirip bunlar\u0131 kurumla\u015ft\u0131rmay\u0131 desteklemeliyiz. Tarihi olan her \u015feyi m\u00fczelerde ve do\u011fal yap\u0131s\u0131nda korumal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Tarihsel yap\u0131lar\u0131n onar\u0131m\u0131 ise \u00e7ok \u00f6nemlidir. Diyarbak\u0131r surlar\u0131n\u0131n baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerinin onar\u0131m\u0131n\u0131 1990\u2019l\u0131 y\u0131llarda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde; \u201cKe\u015fke eski haliyle b\u0131rak\u0131lsalard\u0131\u201d demekten kendimi alamam\u0131\u015ft\u0131m. Sadece m\u00fcteahhit zengin etmekten, delik ve y\u0131k\u0131k yerlere eski yap\u0131s\u0131ndan farkl\u0131 ta\u015flar dizerek tarihi yap\u0131lar onar\u0131lmaz.<\/p>\n\n\n\n

Egemen devletler tarihimizi unutturmak i\u00e7in \u00fclkemizin yerle\u015fim ve co\u011frafik orijinal-tarihi adlar\u0131 yerine bir s\u00fcr\u00fc uyduruk isim takm\u0131\u015flar. Bu isimleri kullanmamal\u0131, eski tarihi adlar konusunda, hem \u0131srarc\u0131 olmal\u0131y\u0131z, hem de yazd\u0131\u011f\u0131m\u0131z yaz\u0131 ve kitaplarda orijinal isimleri \u00f6zellikle kullanmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Bir ka\u00e7 y\u0131l \u00f6nce G\u00fcney \u0130sve\u00e7\u00b4te tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m \u00c7ermi\u011fin k\u00f6ylerinden gelen birine; hangi k\u00f6yden oldu\u011funu sordu\u011fumda, bana uyduruk T\u00fcrk\u00e7e ismini s\u00f6yledi. Bu ismi hi\u00e7 duymam\u0131\u015ft\u0131m. \u2018\u2018Bana k\u00f6y\u00fcn uyduruk ismini de\u011fil, ger\u00e7ek ismini s\u00f6yle\u201d deyince, k\u00f6y\u00fcn as\u0131l ad\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. O zaman k\u00f6y\u00fc hat\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131m. Bu \u00f6rnek bile tarihi de\u011ferlerimize sahip \u00e7\u0131kma bilincimizin ne kadar zay\u0131f oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

Bizler tarih bilimini, kendi tarihimizi, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fehir, il\u00e7e ve k\u00f6y\u00fcn ge\u00e7mi\u015fini bilmek i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6stermeliyiz. \u0130lk \u00f6nce kendi aile k\u00f6klerimizi ara\u015ft\u0131rmakla i\u015fe ba\u015flamal\u0131y\u0131z. \u00dclkemizde ge\u00e7mi\u015fte birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, egemen devletin \u0131rk\u00e7\u0131 politikalar\u0131 sonucu yok edilen, g\u00f6\u00e7e zorlanan Ermeni, Yahudi, Asuri-S\u00fcryani topluluklar\u0131n yaz\u0131l\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131 bulup incelemeliyiz. Tarihimizle ilgili canl\u0131 tan\u0131klar bulup konu\u015fmal\u0131y\u0131z. Konu\u015ftuklar\u0131m\u0131z\u0131 kay\u0131t alt\u0131na almal\u0131y\u0131z. S\u00f6zl\u00fc anlat\u0131mlar\u0131, s\u00f6zl\u00fc halk hik\u00e2yelerini yaz\u0131ya d\u00f6kmeliyiz. E\u011fer yaz\u0131ya d\u00f6k\u00fclmez ise g\u00fcn gelir bunlar bir bir kaybolup giderler.<\/p>\n\n\n\n

M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez tarih bilincine sahip olan yazarlar\u0131m\u0131zdan biridir. Onun i\u011fne ile kuyu kazar gibi \u00c7ermik\u2019in tarihi ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 bu kitapla elimize ula\u015f\u0131yor. B\u00fcy\u00fck bir \u00f6zveri ile tarihi belgelerde \u00c7ermik ile ilgili ne bulduysa bizlere sunmaktad\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131yla O bizlere yol g\u00f6stermektedir. M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez uzun s\u00fcre ve sab\u0131rla ba\u015fta Osmanl\u0131, Ermeni, S\u00fcryani ve Frans\u0131z olmak \u00fczere yaz\u0131l\u0131 kaynaklardan titizlikle \u00c7ermik\u2019le ilgili olan tarihi a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ay\u0131klayarak bizlere sunuyor. Anlat\u0131m\u0131n net olmas\u0131, Osmanl\u0131ca orijinal belgelerin sunulmas\u0131 titiz ve ciddi bir tarih\u00e7inin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 sergiliyor. Ayr\u0131ca \u00e7ok say\u0131da foto\u011fraflarla \u00c7ermik\u2019in tarihi ve ye\u015fil do\u011fas\u0131n\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermesi kitab\u0131 daha da g\u00fczelle\u015ftirmektedir.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7ermik ve b\u00f6lge hakk\u0131nda bilgi edinmek isteyenlere, ara\u015ft\u0131rma yapacak olanlara, \u00c7ermik\u2019i merak edenlere, tarihe ilgi duyanlara ve kitap okumay\u0131 sevenlere bu eser g\u00fczel bir arma\u011fand\u0131r. De\u011ferli arkada\u015f\u0131m M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez Ergani ve Hilar ile ilgili yazd\u0131\u011f\u0131 tarihi eserlere bir yenisini eklemi\u015f oluyor. Yaz\u0131l\u0131 Kaynaklarda \u00c7ERM\u0130K<\/strong> kitab\u0131 ile Tarih Bilinci<\/strong>\u2019ne nas\u0131l sahip olunur anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 bizlere g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n

Eline sa\u011fl\u0131k M\u00fcsl\u00fcm, t\u00fcm \u00c7ermik\u2019lilerin sana bir te\u015fekk\u00fcr borcu var.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

K\u00e2mil S\u00fcmb\u00fcl<\/strong>
Kalmar\/\u0130sve\u00e7<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\u0130\u00c7\u0130NDEK\u0130LER<\/strong>
Sunu
\u00d6ns\u00f6z
Birinci B\u00f6l\u00fcm: T\u00fcrk\u00e7e Yaz\u0131l\u0131 Kaynaklarda \u00c7ermik<\/strong>
I. Osmanl\u0131 Kanunn\u00e2melerinde \u00c7ermik Sanca\u011f\u0131 Kanunn\u00e2meleri
II. Tahrir Defterleri\u2019nde \u00c7ermik
III. 16. Y\u00fczy\u0131lda \u00c7ermik\u2019te Bulunan Vak\u0131flar
IV. \u0130drisi Bitl\u00ees\u00ee\u2019nin Selimn\u00e2me\u2019sinde \u00c7ermik
V. \u015eerefname\u2019de \u00c7ermik Beyleri
VI. Evliya \u00c7elebi\u2019nin Seyahatnamesi\u2019nde \u00c7ermik
VII. Arif\u00ee Pa\u015fa\u2019n\u0131n Seyahatnamesi\u2019nde \u00c7ermik
VIII. Kamus-u A’l\u00e2m\u2019de \u00c7ermik
IX. Pars Tu\u011flac\u0131\u2019n\u0131n \u201cOsmanl\u0131 \u015eehirleri\u201dnde \u00c7ermik
X. Salnamelerde (Y\u0131ll\u0131klarda) \u00c7ermik
XI. 1927 ve 1935 Tarihli N\u00fcfus Say\u0131mlar\u0131nda \u00c7ermik
XII. Son Te\u015fkilat-\u0131 M\u00fclkiyede \u00c7ermik K\u00f6ylerinin Adlar\u0131
XIII. Basri Konyar\u2019\u0131n Kaleminden \u00c7ermik
XIV. Karacada\u011f Dergisi ve \u00c7ermik
XV. K\u0131rz\u0131o\u011flu\u2019ndan \u201c\u00c7ermik Kasabas\u0131 \u00dczerine Notlar\u201d
XVI. Rahmi H\u00fcseyin \u00dcnal\u2019\u0131n \u0130ncelemesi Ve \u00c7ermik Hanlar\u0131
XVII. Sinek \u00c7ay\u0131 Kayaalt\u0131 S\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131 Resimleri<\/p>\n\n\n\n

\u0130kinci B\u00f6l\u00fcm: Ermeni, Yahudi, S\u00fcryani, Frans\u0131z Kaynaklar\u0131nda \u00c7ermik<\/strong>
I. Rahip \u011eugas \u0130nciciyan’\u0131n D\u00fcnya Co\u011frafiyas\u0131 Kitab\u0131nda \u00c7ermik
II. Armen\u0131ans In Turkey 100 Years Ago\u2019da \u00c7ermik
III. Ermeni Raporlar\u0131nda \u00c7ermik
IV. Yahudi Kaynaklar\u0131nda \u00c7ermik
V. S\u00fcryani Kaynaklar\u0131nda \u00c7ermik
VI. V\u0131tal Cu\u0131net\u2019in Kitab\u0131nda \u00c7ermik
\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc B\u00f6l\u00fcm: Osmanl\u0131 Ar\u015fiv Belgelerinde \u00c7ermik
\u00c7ermikle \u0130lgili Baz\u0131 Osmanl\u0131 Ar\u015fiv Belgeleri ve \u00c7evrileri<\/p>\n\n\n\n

Ekler: \u00c7ermikle \u0130lgili Yaz\u0131lar<\/strong>
I. Haburman K\u00f6pr\u00fcs\u00fc\u2013M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
II. \u00c7eteci Abdullah Pa\u015fa Medresesi\u2013M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
III. \u00c7ermik\u2019te Culfac\u0131l\u0131k ve Culfac\u0131lar \u2013M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
IV. \u0130ki Kapl\u0131ca Hakk\u0131nda D\u00fc\u015f\u00fcncelerim \u2013M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
V. \u00c7ermik De\u011ferli Bir Evlad\u0131n\u0131 Kaybetti \u2013Kamil S\u00fcmb\u00fcl
VI. \u00c7ermikle \u0130lgili Baz\u0131 Bilgiler \u2013Nurettin De\u011firmenci
VII. Uzun Hasan ve \u00c7ermik-M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
VIII. Tarihimize Sahip \u00c7\u0131kal\u0131m-Hamdullah I\u015f\u0131k
IX. Sinagogla \u0130lgili Bir \u015eey Yapamaz m\u0131y\u0131z? \u2013M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
X. Tarihin H\u00fck\u00fcm S\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc Mek\u00e2n: \u00c7ermik\u2019ten \u0130zlenimler-M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
XI. Dedem Fahri De\u011firmenci \u2013M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Kitap metninin tamam\u0131, ilgi duyan okuyucular i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131da PDF olarak bulunmaktad\u0131r:<\/strong><\/p>\n\n\n\n