{"id":4883,"date":"2022-11-01T14:52:00","date_gmt":"2022-11-01T14:52:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4883"},"modified":"2025-07-12T14:15:34","modified_gmt":"2025-07-12T14:15:34","slug":"kavas-mehmed-ve-sofibekirler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4883","title":{"rendered":"Kavas Mehmed ve Sofibekirler"},"content":{"rendered":"\n

M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez, Ali Haydar \u00dcz\u00fclmez, E\u015fref \u00dcz\u00fclmez, Abdurrahman \u00dcz\u00fclmez,
Asmaalt\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, Kas\u0131m 2022, \u0130stanbul, 286 sayfa<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u00d6NS\u00d6Z<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

G\u00f6\u00e7ebe toplumlarda, daha do\u011frusu k\u00f6yl\u00fc anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n egemen oldu\u011fu toplumlarda tarih bilinci olmaz; bilgi, belge ve nesneler saklan\u0131p korunmaz ve aile b\u00fcy\u00fcklerinin anlat\u0131mlar\u0131 kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmaz. Bizler kasabada ya\u015fam\u0131\u015f olsak bile anlay\u0131\u015f\/zihniyet olarak k\u00f6yl\u00fc anlay\u0131\u015f\u0131na sahip olu\u015fumuzdan olacak ki ayn\u0131 davran\u0131\u015f\u0131 g\u00f6sterdik; belgeleri, nesneleri koruyamad\u0131k, anlat\u0131lanlar\u0131 kay\u0131t alt\u0131na alamad\u0131k. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131, ben ve benim ku\u015fa\u011f\u0131m ak\u0131l edip hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmedik bu gibi \u015feyleri. Ge\u00e7mi\u015fimizin yok olup gitmesine seyirci kald\u0131k. \u00d6rne\u011fin Kavas Mehmed\u2019e ait olan kalkan dedem Abdullah \u00dcz\u00fclmez\u2019de, k\u0131l\u0131c\u0131 ise dedemin a\u011fabeyi Zekeriya \u00dcz\u00fclmez\u2019deydi; Padi\u015fah taraf\u0131ndan kendisine verilmi\u015f berat ve at\u0131n\u0131n ko\u015fum tak\u0131m\u0131 Ali \u00dcz\u00fclmez\u2019deydi. \u015eimdi k\u0131l\u0131\u00e7, kalkan, berat ve benzeri \u015feylerin hi\u00e7biri yok. Bunlar eskiciye de sat\u0131lm\u0131\u015f olabilir. \u015eimdi, i\u015f i\u015ften ge\u00e7tikten sonra elimizde yeterli bilgi ve belgelerinin bulunmay\u0131\u015f\u0131ndan \u015fik\u00e2yet etmekteyiz, \u00fcz\u00fclmekteyiz. Ama \u00fcz\u00fclmek yitirilenleri geri getirmiyor.<\/p>\n\n\n\n

Bilgi ve belgelerin yok olu\u015funu h\u0131zland\u0131ran \u00f6nemli \u015feylerden biri de Osmanl\u0131\u2019dan Cumhuriyet\u2019e ge\u00e7i\u015fteki radikal uygulamalard\u0131r: 1928 de \u201cHarf Devrimi<\/em>\u201d ile Arap harflerinin yerine Latin harflerinin kabul edilmesi, okullarda Osmanl\u0131ca derslerin verilmeyi\u015fi ve Arap harfleriyle yaz\u0131l\u0131 her t\u00fcrl\u00fc evrak\u0131n\/belgenin g\u00fcnl\u00fck ya\u015famdan \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 veya \u00e7\u0131kmas\u0131yla k\u00f6k ve k\u00f6kenle ili\u015fki kesildi ya da kesilmesine neden oldu. 1915 Ermeni soyk\u0131r\u0131m\u0131, Cumhuriyetin kurulu\u015fu sonras\u0131 m\u00fcbadelelerin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi ve K\u00fcrt isyanlar\u0131 nedeniyle n\u00fcfus ve tapu kay\u0131tlar\u0131n\u0131n \u201culusal g\u00fcvenlik<\/em>\u201d kapsam\u0131na al\u0131nmas\u0131 ve benzeri bir s\u00fcr\u00fc bahaneyle gizli tutulmas\u0131 bu i\u015fin tuzu biberi oldu1<\/strong><\/sup>. Dahas\u0131, \u00fclke tarihinin yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131 s\u0131k\u0131y\u00f6netim ya da ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal alt\u0131nda ge\u00e7mesi beraberinde bir\u00e7ok olumsuzlu\u011fu getirdi. \u201cYasak yay\u0131n<\/em>\u201d kayg\u0131 ve korkusuyla \u201csak\u0131ncal\u0131<\/em>\u201d olsun olmas\u0131n bir\u00e7ok \u015fey yak\u0131ld\u0131 veya imha edildi ya da bir\u00e7ok \u015feye el konuldu2<\/sup><\/strong>. \u015eimdi ara ki bulas\u0131n? Ama bizler her \u015feye ra\u011fmen kendi ay\u0131b\u0131m\u0131zdan kurtulmak i\u00e7in ge\u00e7mi\u015fimizi, k\u00f6k ve k\u00f6kenimizi ara\u015ft\u0131rmak, bulmak, \u00f6\u011frenmek istiyoruz. \u0130stemekle kalmay\u0131p elimizdeki bilgileri siz de\u011ferli akrabalarla payla\u015f\u0131yoruz. \u00c7ok eksi\u011fimizin oldu\u011funun fark\u0131nday\u0131z. Olsun. Ne bulursak, ne kurtar\u0131rsak, ne yazarsak k\u00e2rd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Zaman dedi\u011fimiz \u015fey al\u00e7\u0131 gibi donmuyor maalesef, ak\u0131p ge\u00e7iyor su gibi. Zaman\u0131nda bizler aile b\u00fcy\u00fcklerimizden ge\u00e7mi\u015fimize, atalar\u0131m\u0131za, ya\u015fanm\u0131\u015f olaylara dair anlat\u0131lanlar\u0131 dinleyebildik. \u015eimdi ne anlat\u0131mlara uygun mek\u00e2n ve ortam, ne anlatan ve ne de dinleyen var. Oysa atalar\u0131m\u0131z\u0131n, dedelerimizin unvan ve isimleri onlardan bizlere kalan birer yadig\u00e2rd\u0131r. Ama bu gidi\u015fle yadig\u00e2r olan bu unvan ve isimler bir\u00e7ok \u015fey gibi kaybolup gidecek. Bu kitab\u0131m\u0131z\u0131n yay\u0131nlan\u0131\u015f ama\u00e7lar\u0131ndan biri sonraki neslimizin ge\u00e7mi\u015flerini, k\u00f6k ve k\u00f6kenlerini bilmelerine yard\u0131mc\u0131 olmak ise, bir di\u011feri de bizlere yadig\u00e2r kalan unvan ve isimlerin ya\u015fat\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak, gidenleri y\u00e2d etmektir.<\/p>\n\n\n\n

Ge\u00e7mi\u015fe dair anlat\u0131mlar genellikle k\u0131\u015f\u0131n olurdu. Odun sobas\u0131n\u0131n \u0131s\u0131tt\u0131\u011f\u0131 odada toplan\u0131l\u0131rd\u0131. Akrabalar, tan\u0131d\u0131klar minderlere kurulur, b\u00fcy\u00fckler sedirde otururdu. Ba\u011f bah\u00e7eden, konu kom\u015fudan, g\u00fcnl\u00fck olaylardan, ge\u00e7mi\u015ften konu\u015fulurdu. Babam Cuma \u00dcz\u00fclmez\u2019in (1931-1993) ge\u00e7mi\u015fimize, dedelerimize, \u015eeyh Said ve Ermeni soyk\u0131r\u0131m\u0131 gibi ya\u015fanm\u0131\u015f tarihi olaylara dair bir \u015fey anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlam\u0131yorum. Evde oldu\u011fu zamanlar \u00e7o\u011funlukla 1001 gece masallar\u0131na denk d\u00fc\u015fen masallar, hik\u00e2yeler ve -soran oldu\u011funda- dini konulara dair a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 \u015feyler anlat\u0131rd\u0131, ama o daha \u00e7ok kahveye gitmeyi tercih ederdi. Zelo (Zeliha) nenem (1907-1997) genellikle masal anlat\u0131rd\u0131, bazen de tarihi ya\u015fanm\u0131\u015f olaylara ve Kavas Mehmed\u2019e dair bir \u015feyler anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 az \u00e7ok hat\u0131rl\u0131yorum. Dedem Abdullah \u00dcz\u00fclmez\u2019in (1915-1979) ne masalla, ne hik\u00e2yeyle, ne Hz. Ali\u2019nin cenkleriyle bir alakas\u0131 vard\u0131. Onun tek ilgi alan\u0131 ba\u011f bah\u00e7e i\u015fleri, bu\u011fday\u0131n mercime\u011fin iyi olu\u015fu veya olmay\u0131\u015f\u0131yd\u0131; avd\u0131, tav\u015fan ve kekli\u011fin nerelerde bulunabilece\u011fi, hangi da\u011f\u0131n kekli\u011finin sesinin g\u00fczel olu\u015fuydu. Kendisinin de sesi g\u00fczeldi, ama sermayesi yoktu. Keyifli oldu\u011fu zamanlar bazen bu\u011fday bi\u00e7erken, harman d\u00f6verken, \u00e7ift s\u00fcrerken, e\u015fekle y\u00fck ta\u015f\u0131rken t\u00fcrk\u00fc s\u00f6yledi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. Ali \u00dcz\u00fclmez (1907-1979) daha \u00e7ok Hz. Ali\u2019nin cenk kitaplar\u0131n\u0131 okurdu. O cenk kitaplar\u0131n\u0131 okurken \u00e7o\u011fu kez dinleyenler a\u011flard\u0131. Bazen de o g\u00fcn\u00fcn siyasi olaylar\u0131 ve siyasi partileriyle ilgili a\u00e7\u0131klamalarda bulunurdu. Bekir \u00dcz\u00fclmez\u2019in (1909-1989) genellikle avc\u0131l\u0131k ve ta\u015f yontuculu\u011fu ile duvar ustal\u0131\u011f\u0131 \u00fczerine konu\u015ftu\u011funu hat\u0131rl\u0131yorum. Ama Zekeriya \u00dcz\u00fclmez (1903-1986) bir ba\u015fkayd\u0131. Yaz, k\u0131\u015f demez hep anlat\u0131rd\u0131. Yaz\u0131n bir a\u011fa\u00e7 g\u00f6lgesinde, k\u0131\u015f\u0131n soban\u0131n yan\u0131nda oturdu\u011fu minderin \u00fcst\u00fcnde bildiklerini ge\u00e7mi\u015ften ders \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 bab\u0131nda bir bir anlat\u0131rd\u0131. Anlatmadan b\u0131kmazd\u0131, tekrar tekrar anlat\u0131rd\u0131. \u015eimdi ge\u00e7mi\u015fimizle ilgili ne biliyorsak bu biraz da Zekeriya \u00dcz\u00fclmez\u2019in tekrarl\u0131 anlat\u0131mlar\u0131 sayesindedir diyebilirim. Bizlere bol bol atalar\u0131m\u0131z\u0131, dedelerimizi, ya\u015fanm\u0131\u015f tarihi\/olaylar\u0131 anlatt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in her bak\u0131mdan \u00f6vg\u00fcy\u00fc hak ediyor, kendisine minnettar\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Bu anlatanlar\u0131n hi\u00e7biri \u015fimdi aram\u0131zda de\u011fil, bizleri b\u0131rak\u0131p gittiler. Ya\u015fam\u0131n kural\u0131d\u0131r: \u00d6l\u00fcp gidenler bir d\u00f6nem an\u0131larda ya\u015fasa da nihayetinde unutulur. Ama gidenlerle ilgili an\u0131lar, anlat\u0131lar yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda tarihe kay\u0131t d\u00fc\u015f\u00fclm\u00fc\u015f olunur, tarihin sayfalar\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck de olsa kendine bir yer bulur.<\/p>\n\n\n\n

Anlat\u0131mlar\u0131 bizler \u00f6mr\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u015fafa\u011f\u0131ndan itibaren dinlemeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k, \u015fimdi g\u00fcnbat\u0131m\u0131na yakla\u015f\u0131yoruz. Hayallere dal\u0131p ge\u00e7mi\u015fte geziniyor ve zorlu bir bellek \u00e7abas\u0131 g\u00f6stererek k\u0131r\u0131k d\u00f6k\u00fck an\u0131lar\u0131 ve anlat\u0131lanlar\u0131 toplamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Bizimkisi i\u011fneyle kuyu kazma, ama umutluyuz. \u00c7\u00fcnk\u00fc: \u201cS\u00f6ylenmi\u015f kelimeler unutulabilir, ama duygusal bellek silinmez<\/em>.\u201d Bir soy zincirinin bug\u00fcn ya\u015fayan halkalar\u0131ndan biri olan bizler bu kitabi yazarak \u00f6z\u00fcnde ge\u00e7mi\u015fimizin kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 kurtarmak istiyoruz. Yazd\u0131klar\u0131m\u0131z \u00e7ok \u00fcnl\u00fc, \u00f6zg\u00fcl a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 fazla olan bir aileye veya ki\u015fiye ait olmayabilir, ama bu bizim ge\u00e7mi\u015fimizin hik\u00e2yesidir. Unutmayal\u0131m, nihayetinde \u201cherkesin elmas\u0131nda kendi di\u015f izi<\/em>\u201d olur.<\/p>\n\n\n\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 ve nedeni \u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019nden Ergani\u2019ye Uzun bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f<\/strong> kitab\u0131m oldu. 2005\u2019te yay\u0131nlanan bu kitapta baz\u0131 \u015feyleri anlat\u0131rken yeri geldi\u011finde de yer yer Sofibekirler<\/strong> hakk\u0131nda baz\u0131 k\u0131s\u0131tl\u0131 bilgilere ve babam\u0131n amcas\u0131 Zekeriya \u00dcz\u00fclmez\u2019in anlat\u0131mlar\u0131na yer vermi\u015ftim. Bu fitili ate\u015fledi. Bunun \u00fczerine E\u015fref \u00dcz\u00fclmez, Sofibekirlere ait bilgi ve belgeleri toplay\u0131p yazarak bu i\u015fin a\u011f\u0131r i\u015f\u00e7ili\u011fini yapt\u0131. Abdurrahman \u00dcz\u00fclmez ise bir tarih bilim uzman\u0131 olarak yaz\u0131lanlar\u0131, anlat\u0131lanlar\u0131 ve belgeleri anlamland\u0131rmaya, yorumlamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Her iki karde\u015f tarih\u00e7i olarak edindikleri bilgileri belleklerinde kay\u0131tl\u0131 olanlarla birle\u015ftirerek ge\u00e7mi\u015fimizi yazmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Ali Haydar \u00dcz\u00fclmez ise dedemiz Abdullah \u00dcz\u00fclmez\u2019i tan\u0131tmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Sonras\u0131nda E\u015fref\u2019in istemesi \u00fczerine ya\u015fan\u0131lan mek\u00e2n \u00dc\u00e7evler\u2019i ben kaleme ald\u0131m. Bu \u00e7al\u0131\u015fmada bizler ne kadar ba\u015far\u0131l\u0131 olduk bir \u015fey s\u00f6yleyemem, ama Sofibekirlerin torunlar\u0131 olarak elimizdeki bilgi k\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131ndan kendi tarihimizi k\u0131smen de olsa yazmay\u0131 ba\u015fard\u0131k diyebilirim. Haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fumuz kitap eksik de olsa elinizde, ama bizim bu konudaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z hen\u00fcz bitmedi, ara\u015ft\u0131rmam\u0131z devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n

Toplum olarak bizler genellikle kendimizden \u00e7ok ba\u015fkalar\u0131n\u0131 konu\u015fuyoruz, yaz\u0131yoruz ve onlar\u0131n ya\u015fam \u00f6yk\u00fclerini biliyoruz. Krallar\u0131, padi\u015fahlar\u0131, pa\u015falar\u0131, siyasi liderleri, futbolcular\u0131, \u015fark\u0131c\u0131 ve t\u00fcrk\u00fcc\u00fcleri, yazarlar\u0131 sorduklar\u0131nda dilimiz hemen \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr, saatlerce konu\u015fabilir ya da sayfalarca yaz\u0131 yazabiliriz. Ama kendi ailelerimizin ge\u00e7mi\u015fine s\u0131ra geldi\u011finde dut yemi\u015f b\u00fclb\u00fcl oluruz, tek sayfal\u0131k bir yaz\u0131 yazamay\u0131z. Kendimizi, ailemizi, k\u00f6y\u00fcm\u00fcz\u00fc, kasabam\u0131z\u0131, kentimizi bilmeden, tan\u0131madan ya\u015fam\u0131 ve de\u011fi\u015fimi nas\u0131l anlamland\u0131rabiliriz? \u00dcstelik ge\u00e7mi\u015f yaln\u0131z anlat\u0131lanlarla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir; unutulan ve anlat\u0131lmayanlard\u0131r ayn\u0131 zamanda. \u0130\u015fin do\u011frusu, aile b\u00fcy\u00fcklerimiz hayattayken ve hat\u0131rlayabilme durumundayken yazmal\u0131yd\u0131k, ama yazamad\u0131k. Ge\u00e7 kald\u0131k. Ne yapal\u0131m, zarar\u0131n neresinden d\u00f6nersek k\u00e2rd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fma bir soy zincirinin belli bir d\u00f6nemden sonra s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisindeki ak\u0131\u015f\u0131d\u0131r: Kavas Mehmed\u2019den Sofibekir\u2019e ve sonras\u0131nda da \u00dcz\u00fclmez soy isminin al\u0131n\u0131\u015f\u0131n\u0131n ve ge\u00e7mi\u015fimizin flu hik\u00e2yesidir. Kaleme ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 \u015feyleri eksik veya yanl\u0131\u015f hat\u0131rlam\u0131\u015f ve anlatm\u0131\u015f olabiliriz, ama yanl\u0131\u015f ve eksik yazman\u0131n g\u00fcnah\u0131 boynumuza olaca\u011f\u0131n\u0131n bilinciyle yaz\u0131lanlar yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle de \u00f6vg\u00fcden ka\u00e7\u0131n\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131zda hik\u00e2yenin b\u00fct\u00fcnselli\u011fi dikkate al\u0131narak yaz\u0131lar s\u0131ralanm\u0131\u015ft\u0131r: \u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019nden Ergani\u2019ye: Uzun bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f<\/strong> kitab\u0131mda yer alan Sofibekirler\u2019e ait yaz\u0131larla ba\u015fl\u0131yor ve sonras\u0131nda Eski Zamanlarda \u00dc\u00e7evler<\/em><\/strong> yaz\u0131m; Ali Haydar \u00dcz\u00fclmez\u2019in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 Dedem Abdullah \u00dcz\u00fclmez<\/em><\/strong> ba\u015fl\u0131kl\u0131 an\u0131lar\u0131; E\u015fref \u00dcz\u00fclmez\u2019in bir tarih\u00e7i olarak Zekeriya dedesinden ve ba\u015fka akrabalardan duyduklar\u0131n\u0131 akl\u0131nda kalanlarla harmanlad\u0131\u011f\u0131 Aile ve Soyumuzla \u0130lgili<\/strong> Hik\u00e2yeler<\/strong><\/em>; Abdurrahman \u00dcz\u00fclmez\u2019in Kavas Mehmed ve Sofibekiro\u011fullar\u0131<\/em><\/strong> yaz\u0131s\u0131 s\u0131ralan\u0131yor s\u0131ras\u0131yla. \u015eecerelerin temelini E\u015fref att\u0131, sonras\u0131nda birlikte haz\u0131rlad\u0131k. Osmanl\u0131ca belgelerin Latin harflerine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc Abdurrahman ve E\u015fref birlikte yapt\u0131lar. Foto\u011fraflar\u0131 bulmada hepimizin katk\u0131s\u0131 var. Aile olarak devletle zorunlu ili\u015fkilerin d\u0131\u015f\u0131nda pek ili\u015fkimizin olmay\u0131\u015f\u0131 ve bir ta\u015fra kasabas\u0131nda do\u011fup b\u00fcy\u00fcmemiz nedeniyle; 1939 y\u0131l\u0131nda Paris\u2019te icat edilen foto\u011fraf ve foto\u011fraf makinas\u0131n\u0131n g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131m\u0131za \u00e7ok ge\u00e7 girmesi, baz\u0131 akrabalar\u0131m\u0131z\u0131n konuya ilgisiz kalmas\u0131 ve baz\u0131lar\u0131yla da ili\u015fkilerimizin kopuk olmas\u0131 gibi nedenlerle atalar\u0131m\u0131z\u0131n foto\u011fraflar\u0131n\u0131 bulmada zorland\u0131k ve baz\u0131lar\u0131n\u0131 da bulamad\u0131k. \u0130leride bu ve benzeri eksiklikleri a\u015faca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 umuyoruz. Kitab\u0131n sonunda ise de\u011fi\u015fik zamanlarda yazd\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 yaz\u0131lar\u0131n da konuyla alakal\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek ekte sunmay\u0131 uygun g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n hak etti\u011fi ilgiyi bulaca\u011f\u0131n\u0131 umuyor ve bu kitap vesilesiyle ismini bildi\u011fimiz ve bilmedi\u011fimiz ge\u00e7mi\u015fte ya\u015fam\u0131\u015f t\u00fcm aile b\u00fcy\u00fcklerimizi rahmet, sayg\u0131 ve sevgiyle an\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n

M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez
18 \u015eubat 2015
Ayval\u0131k\/Bal\u0131kesir<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

1<\/sup><\/strong> 1) Devlet Bakan\u0131 Prof. Dr. \u015euayip \u00dc\u015eENMEZ taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan (T.C. Ba\u015fbakanl\u0131k Tapu ve Kadastro Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Yabanc\u0131 \u0130\u015fler Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n 29 Haziran 2002 tarih ve B.02.0.0014\/3.00-0694 say\u0131l\u0131) bir genelgede \u201c1924 y\u0131l\u0131 ve \u00f6ncesine ait kay\u0131tlar ile ilgili<\/em>\u201d i\u015flem yap\u0131lmamas\u0131 talimat\u0131 verilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca 2006 y\u0131l\u0131nda, Milli G\u00fcvenlik Konseyi, elektronik ortama aktar\u0131lan tapu kay\u0131tlar\u0131n\u0131n ar\u015fivlere devredilip ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n hizmetine sunulmas\u0131n\u0131 ulusal g\u00fcvenli\u011fe ayk\u0131r\u0131 bularak yasaklam\u0131\u015ft\u0131r. 2) Kitab\u0131n sonunda yer alan EK: 6\u2019daki N\u00fcfus ve Vatanda\u015fl\u0131k \u0130\u015fleri Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn \u015fahs\u0131ma g\u00f6nderdi\u011fi yaz\u0131, nas\u0131l k\u0131rk dereden su getirildi\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

2<\/sup><\/strong> Abbas \u00dcz\u00fclmez\u2019den Sofibekir\u2019in o\u011flu Abbas hakk\u0131nda bilgi ve belge istedim. Abbas; \u201c12 Eyl\u00fcl\u2019de g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131mda kitaplarla birlikte evde var olan ge\u00e7mi\u015fe dair t\u00fcm belgeleri evde arama yapan ve beni g\u00f6zalt\u0131na alanlar ald\u0131lar ve geri vermediler,<\/em>\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131nda bulundu. Darbeler sadece insanlar\u0131n hayat\u0131n\u0131 karartm\u0131yor ki, tarihi de karart\u0131yor. Ne diyelim? Belgelere el koyanlar, iade etmeyenler utans\u0131n!<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

BA\u015eLARKEN<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sevgili dedem, Zekeriya \u00dcz\u00fclmez\u2019e ithaf ederim.<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u201cEndek endek hayli \u015feved,
Katre katre \u015feyli \u015feved\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Biz insanlar ge\u00e7mi\u015fin de\u011ferini zaman ge\u00e7tik\u00e7e anlayabilmekteyiz. Ge\u00e7mi\u015fte ya\u015fayan insanlar, gelecekte ya\u015fayacak insanlara farkl\u0131 ya\u015famsal de\u011ferler ve farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 kazand\u0131rmak i\u00e7in bilgi payla\u015f\u0131m\u0131nda bulunurlar. \u00d6nce bu bilgileri azar azar da olsa biriktirmek, kimsenin akl\u0131na gelmez.<\/p>\n\n\n\n

\u0130\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z b\u00f6lgenin, k\u00fclt\u00fcr seviyesinin telkin etti\u011fi bir tarihi yorumlamak, yorum yapmaya mecbur b\u0131rak\u0131lmak asl\u0131nda \u00e7ok zordur. \u00c7\u00fcnk\u00fc zaman de\u011fi\u015fince, sonu\u00e7lar da de\u011fi\u015fir. Zaman ak\u0131p giderken zamana yeti\u015fmek \u00e7ok zorla\u015f\u0131r. Benim ge\u00e7mi\u015fim zaman i\u00e7erisinde \u00f6n\u00fcme \u00e7\u0131kmaz diyordum ama her yerde kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131kt\u0131. \u00c7ocuklu\u011fumda, ergenlikte, \u00fcniversitede ve i\u015f hayat\u0131mda;<\/p>\n\n\n\n

Zeki babam elimden tutard\u0131, al\u0131r g\u00f6t\u00fcr\u00fcrd\u00fc camilerde peygamberlerin hik\u00e2yelerine,<\/p>\n\n\n\n

Zekeriya dedem elimden tutard\u0131, al\u0131r g\u00f6t\u00fcr\u00fcrd\u00fc b\u00fcy\u00fck ba\u011fdaki hik\u00e2yelerine,<\/p>\n\n\n\n

Zelo (Zeliha) nenem elimden tutard\u0131 ak\u015famlar\u0131, g\u00f6t\u00fcr\u00fcrd\u00fc Z\u00fchre ile Kerem\u2019in hik\u00e2yelerine,<\/p>\n\n\n\n

\u015eado (\u015eadiye) nenem elimden tutard\u0131 \u015fark\u0131lar\u0131yla, \u00c7ad\u0131r payam\u0131n tepesindeki \u00e7aputlar\u0131n hik\u00e2yesine,<\/p>\n\n\n\n

Abdullah dedem elimden tutard\u0131 Hatun D\u00fcz\u00fc\u2019nde; \u00f6k\u00fczlerin, bu\u011fdaylar\u0131n, \u00e7ekirgelerin hik\u00e2yelerine,<\/p>\n\n\n\n

Ve Cuma amcam elimden tutard\u0131, ar\u0131 dam\u0131nda, sar\u0131 ar\u0131n\u0131n, \u00e7i\u00e7eklerin, ballar\u0131n hik\u00e2yelerine zamanla kar\u0131\u015f\u0131rd\u0131m. G\u00fczel hik\u00e2yelerle b\u00fcy\u00fcrken bir de bakt\u0131m ki son zamanlarda \u00e7ok anlat\u0131lan bir hik\u00e2ye bizim hayat\u0131m\u0131z olmu\u015f. \u201c\u00dc\u00e7evli \u00e7ift\u00e7i hik\u00e2yesi\u201d\/ \u201cArkansasl\u0131 \u00e7ift\u00e7i hik\u00e2yesi\u201d   asl\u0131nda bizim ailemizin (s\u00fclalemizin) hik\u00e2yesi de buna benzer. En az\u0131ndan olaylar benim d\u0131\u015f\u0131mda b\u00f6yle geli\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Tarih \u00f6\u011fretmeni veya tarih ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131s\u0131 olmaya karar verdi\u011fimde zaten \u00fcniversite 3. s\u0131n\u0131fa gelmi\u015ftim. Seminer ve tez d\u00f6nemlerimde okuldaki hocalar\u0131m aile tarih\u00e7ili\u011finden bahsetmeye ba\u015flad\u0131lar. Modern tarih\u00e7ili\u011fin bir par\u00e7as\u0131 olan aile tarih\u00e7ili\u011fi ge\u00e7mi\u015fin izlerini aramak i\u00e7in asl\u0131nda g\u00fczel bir \u00e7al\u0131\u015fma olabilirdi. Hocalar\u0131mdan baz\u0131lar\u0131 Diyarbak\u0131r, Ergani, Diyarbak\u0131r Ulu Cami ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fma yapmam\u0131 istediler. O d\u00f6nemde bu fikirlerden ho\u015flanmad\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc ar\u015fiv \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sevmiyordum. Genelde g\u00fcncel ve kavramsal konular daha fazla ilgimi \u00e7ekiyordu. Ar\u015fivlerle ilgili \u00e7al\u0131\u015fan hocalar\u0131mdansa \u00e7a\u011fda\u015f d\u00fcnya ve son d\u00f6nemdeki d\u00fcnya siyasi ak\u0131mlar\u0131 ile ilgili fikirler sunan hocalar\u0131m daha fazla ilgimi \u00e7ekiyordu. Bu y\u00fczden hi\u00e7 soyumun ve ailemin tarihi ile ilgili b\u00f6lgesel \u00e7al\u0131\u015fma yapmad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

Zekeriya dede \u00f6lmeden ondan dinledi\u011fim hik\u00e2yeleri toparlamak ve eksik halkalar\u0131 ona sormak isterdim. Hatta ses kayd\u0131 yapabilseydim ke\u015fke. Foto\u011fraf \u00e7ekmeyi ve \u00f6zellikle \u00dc\u00e7evler\u2019in foto\u011fraflar\u0131n\u0131 \u00e7ekmeyi 1986-1995 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m hik\u00e2yeleri k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck notlar almaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131mda ise art\u0131k dedem vefat etmi\u015fti. \u0130lk \u015fecere olu\u015fturma bu d\u00f6nemde akl\u0131ma geldi. B\u00f6ylelikle ser\u00fcven ba\u015flad\u0131 ama baz\u0131 par\u00e7alar eksik kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n

2000 y\u0131ll\u0131lar\u0131nda babam\u0131n vefat\u0131 ile Abdurrahman a\u011fabeyimle Elaz\u0131\u011f\u2019da yaz tatillerinde g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcrken akl\u0131m\u0131za bir fikir geldi. Beraberce aile ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yapacakt\u0131k. Ben, hik\u00e2ye yazacakt\u0131m, a\u011fabeyim ise ailemizle ilgili biraz daha ara\u015ft\u0131rmaya y\u00f6nelik yaz\u0131lar yazacakt\u0131. M\u00fcsl\u00fcm a\u011fabeyimizin \u201c\u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019nden Ergani\u2019ye Uzun bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u201d(2005) kitab\u0131n\u0131n piyasa \u00e7\u0131kmas\u0131 bizde heyecan uyand\u0131rd\u0131. Sonraki y\u0131llarda M\u00fcsl\u00fcm ve Ali Haydar a\u011fabeylerin fikirleri ile bu proje son d\u00fczl\u00fc\u011fe \u00e7\u0131kt\u0131. Kim bu projenin ucundan az da olsa tuttuysa te\u015fekk\u00fcrlerimi sunar\u0131m. Baz\u0131 akrabalar\u0131m\u0131z\u0131n bu projeden haberleri vard\u0131. Bazen bilgi bazen de foto\u011frafla bize yard\u0131m etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n

Ben de, bizden sonraki gen\u00e7 nesillere bu hik\u00e2ye ve bilgileri arma\u011fan b\u0131rak\u0131yorum. Aile gen\u00e7lerimizden bir tanesi bile bunun devam\u0131n\u0131 yazar ise amac\u0131ma ula\u015fm\u0131\u015f sayar\u0131m kendimi. Bu \u00e7al\u0131\u015fmada bana yard\u0131mlar\u0131n\u0131 esirgemeyen M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez\u2019e, Abdurrahman \u00dcz\u00fclmez\u2019e ve beni sab\u0131rla destekleyen e\u015fime ve \u00e7ocuklar\u0131ma te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/p>\n\n\n\n

E\u015fref \u00dcz\u00fclmez
22 \u015eubat 2015, Samsun<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Kitap metninin tamam\u0131, ilgi duyan okuyucular i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131da PDF olarak bulunmaktad\u0131r:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n