{"id":4743,"date":"2009-05-01T20:11:00","date_gmt":"2009-05-01T20:11:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4743"},"modified":"2025-09-05T17:46:55","modified_gmt":"2025-09-05T17:46:55","slug":"on-bin-yillik-tarihin-tanigi-hilar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4743","title":{"rendered":"On Bin Y\u0131ll\u0131k Tarihin Tan\u0131\u011f\u0131: H\u0130LAR"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez, Arkeoloji ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131, May\u0131s 2009, \u0130stanbul, 159 sayfa.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"559\" height=\"782\" src=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Hilar-On-Kapak-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4745\" style=\"width:838px;height:1172px\" srcset=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Hilar-On-Kapak-1.jpg 559w, https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Hilar-On-Kapak-1-214x300.jpg 214w, https:\/\/www.uzulmez.site\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Hilar-On-Kapak-1-480x671.jpg 480w\" sizes=\"(max-width: 559px) 100vw, 559px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u00d6NS\u00d6Z<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bizler tarihimizle, ge\u00e7mi\u015fimizle \u00e7ok \u00f6v\u00fcn\u00fcr\u00fcz, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z topraklardaki k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131n\u0131n zenginli\u011fiyle gurur duyar\u0131z, ancak; k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n korunmas\u0131, yitirilmemesi, de\u011ferlendirilmesi ve gelecek ku\u015faklara aktar\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli gayreti g\u00f6stermekte de yeterince sorumlu davranmay\u0131z. \u00d6rne\u011fin, Ergani\u2019yi ele alacak olursak, Hilar dahil olmak \u00fczere -daha k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131n\u0131n nicelik ve niteli\u011fini tam olarak ortaya koyan, bir envanter \u00e7\u0131karm\u0131\u015f bile de\u011filiz. Merkez\u00ee ya da yerel birimler bu konuda g\u00f6z doldurucu bir \u00e7al\u0131\u015fma yapmad\u0131, yapm\u0131yor veya yapam\u0131yor. Oysa, d\u00fcnya k\u00fclt\u00fcr miras\u0131n\u0131n evrenselli\u011fini kabul ederek, binlerce y\u0131ldan bu yana gelen k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n yitirilmeden kurtar\u0131lmas\u0131, korunmas\u0131, gelecek ku\u015faklara aktar\u0131lmas\u0131 konusunda hem UNESCO, hem de Malta S\u00f6zle\u015fmeleri\u2019ni imzalayarak T\u00fcrkiye olarak bir sorumluluk \u00fcstlenmi\u015f bulunmaktay\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>Ben, kadim bir yerle\u015fim yeri olan Hilar\u2019\u0131n tarihini yazmaya \u00e7al\u0131\u015farak, ulusal ve uluslararas\u0131 alanda \u00f6nemi olan bu k\u00fclt\u00fcrel varl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131nda, belgelendirilmesinde ve gelecek nesillere aktar\u0131lmas\u0131nda bir katk\u0131m olsun istedim.<\/p>\n\n\n\n<p>Kentlerin, yerle\u015fim yerlerinin kitaplarla bulu\u015ftu\u011funda yeniden ya\u015fam bulaca\u011f\u0131na, yar\u0131nlara kendini ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131na inan\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Yapt\u0131\u011f\u0131m bu \u00e7al\u0131\u015fmada bas\u0131l\u0131 kitaplardan, raporlardan ve \u00e7e\u015fitli metinlerden yararland\u0131m. Bunlar\u0131n yan\u0131nda, Hilar K\u00f6y\u00fc\u2019nde birebir k\u00f6yl\u00fclerle, Ergani ve Diyarbak\u0131r\u2019daki Hilarl\u0131larla ve Ergani merkezinde konuya v\u00e2k\u0131f hem\u015ferilerimle yapt\u0131\u011f\u0131m g\u00f6r\u00fc\u015fme ve konu\u015fmalardan da yararland\u0131m. Ayr\u0131ca, T\u00fcrk\u00e7e hi\u00e7bir kaynakta yer almayan Amerikal\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Ellswort Huntington\u2019un 1903 y\u0131l\u0131nda Hilar\u2019da yapt\u0131\u011f\u0131 inceleme sonucu kaleme ald\u0131\u011f\u0131 \u201cThe Hitit Ruins of Hilar, Asia Minor\u201d yaz\u0131s\u0131n T\u00fcrk\u00e7e \u00e7evrisi ile Hilarl\u0131 \u015eerafettin G\u00fcneli\u2019nin \u201cZa\u011fros Y\u00f6resinde De\u011fi\u015ftirilen Tarihi Yer \u0130simleri\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131s\u0131n\u0131 yararl\u0131 olaca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle kitab\u0131n sonuna ek olarak ald\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu kitab\u0131n yaz\u0131lmas\u0131 konusunda beni te\u015fvik eden ve neden olan, kaynak temininde yard\u0131mlar\u0131n\u0131 esirgemeyen Arkeoloji ve Sanat dergisi sahibi ve yay\u0131n y\u00f6netmeni Sn. Nezih Ba\u015fgelen\u2019e, kitap bas\u0131m a\u015famas\u0131na gelmi\u015fken, \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131 \u00f6nemseyip, yo\u011fun i\u015fler aras\u0131nda zaman yaratarak notlar\u0131m\u0131 titizce okuyup yerinde yapt\u0131\u011f\u0131 uyar\u0131 ve \u00f6nerileriyle kitab\u0131n niteliksel olarak zenginle\u015fmesine; var olan hatalar\u0131n en aza indirilmesine sa\u011flam\u0131\u015f oldu\u011fu katk\u0131lardan dolay\u0131 \u0130stanbul \u00dcniversitesi Edebiyat Fak\u00fcltesi Prehistorya Anabilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Sn. Prof. Dr. Mehmet \u00d6zdo\u011fan hocama, e\u015finin hasta olmas\u0131na ra\u011fmen \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131 okuyup tebriklerini bildiren hocam Prof. Dr Halet \u00c7ambel\u2019e, ayr\u0131ca Dicle \u00dcniversitesi M\u00fchendislik Mimarl\u0131k Fak\u00fcltesi Mimarl\u0131k B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Z\u00fclk\u00fcf G\u00fcneli\u2019ye, Ergani Tarih\u00ee Yerleri, Tarih\u00ee Eserleri ve K\u00fclt\u00fcrel Miraslar\u0131 Koruma ve Ya\u015fatma Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Ali Sarg\u00fcl\u2019e, Abdurrahman \u00dcz\u00fclmez\u2019e, K\u00e2mil S\u00fcmb\u00fcl\u2019e, Hilar K\u00f6y\u00fc\u2019nden Huneyn Kaygusuz\u2019a ve isimlerini daha yazamad\u0131\u011f\u0131m t\u00fcm g\u00fczel insanlara ayr\u0131 ayr\u0131 te\u015fekk\u00fcr ediyorum. Duygular\u0131ma terc\u00fcman oldu\u011fu i\u00e7in, sunu\u015fumu \u0130bn Haldun\u2019dan bir al\u0131nt\u0131yla bitirmek istiyorum:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c<em>Ben, bu gibi b\u00fcy\u00fck bir i\u015fe giri\u015fmek ve yapabilmek i\u00e7in gerekli olan bilgi ve haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131m\u0131n azl\u0131\u011f\u0131n\u0131 itiraf ederek geni\u015f ve derin bilgi sahibi olan y\u00fcksek \u015fahsiyetlerden bu esere m\u00fcsamaha g\u00f6z\u00fc ile de\u011fil de, eksikliklerini meydana koymak \u00fczere tenkid g\u00f6z\u00fc ile bakmalar\u0131n\u0131, bulabildikleri kusurlar\u0131 \u0131slah etmelerini ve ba\u011f\u0131\u015flama g\u00f6z\u00fc ile bakmalar\u0131n\u0131 rica ediyorum. Bilginler aras\u0131nda bilgi, ortak mald\u0131r<\/em>.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Sayg\u0131lar\u0131mla&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>SUNU<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Her \u015feyden \u00f6nce, Say\u0131n M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez Bey\u2019in, yay\u0131nlanmak \u00fczere haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fu ikinci b\u00fcy\u00fck eseri olan \u201c<strong>On Bin Y\u0131ll\u0131k Tarihin Tan\u0131\u011f\u0131 H\u0130LAR\u201d<\/strong> i\u00e7in, bir sunu yazmam konusunda g\u00f6stermi\u015f oldu\u011fu ince d\u00fc\u015f\u00fcncesinden dolay\u0131 kendilerine te\u015fekk\u00fcr etmek istiyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Kendilerini g\u0131yaben bilmeme ra\u011fmen, benim uzun s\u00fcre yurt d\u0131\u015f\u0131nda bulunmam nedeni ile, Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez\u2019le ilk kar\u015f\u0131la\u015fmam\u0131z, 2005 y\u0131l\u0131 May\u0131s ay\u0131 ba\u015f\u0131nda, Erganililer Derne\u011fi\u2019nin, Diyarbak\u0131r\u2019daki bir gecesinde olmu\u015ftu. Gecede, \u201c<strong>\u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019nden Ergani\u2019ye Uzun Bir Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u201d<\/strong> kitab\u0131n\u0131n tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131 yaparken, M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez\u2019le bizzat tan\u0131\u015fma f\u0131rsat\u0131 bulmu\u015ftum. Tam 767 sayfal\u0131k kitab\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde, kitab\u0131 elime al\u0131p dakikalarca incelemi\u015ftim. Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez\u2019in, b\u00fcy\u00fck bir emek ve ciddi \u00e7abas\u0131 sonucu ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 bu eseri yazmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndaki enerji ve sabr\u0131n kaynaklar\u0131 ne olabilirdi gibi sorular kafamdan uzun uzun ge\u00e7mi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6zellikle son elli y\u0131lda h\u0131zla geli\u015fen ileti\u015fim teknolojilerinin, medya organlar\u0131n\u0131n, insanlar\u0131n olmas\u0131 gereken, k\u00fclt\u00fcrel ve e\u011fitim gereksinim d\u00fczeyini y\u00fcceltici ama\u00e7lara g\u00f6re de\u011fil, ticari \u00e7\u0131karlar\u0131n \u00f6n plana yerle\u015ftirildi\u011fi hedefler, ana u\u011fra\u015f alan\u0131 se\u00e7ilerek, insanlar\u0131n \u00fcretkenlik ve yarat\u0131c\u0131l\u0131k becerileri de, adeta bu t\u00fcr bir ko\u015fullanman\u0131n dar \u00e7emberi i\u00e7ine s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. \u00dclkemizde, \u00fcyesi olmak istedi\u011fimiz, Bat\u0131 \u00fclkeleri, hatta Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Asya \u00fclkelerine oranla, y\u0131ll\u0131k ki\u015fi ba\u015f\u0131na d\u00fc\u015fen gazete, periyodik ve kitap yay\u0131nlanmas\u0131 ve okunmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok geride kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z, konuyla ilgilenen \u00e7evreler taraf\u0131ndan bilinen ve s\u0131k s\u0131k dile getirilen bir ger\u00e7ektir. Yay\u0131nlanan bas\u0131l\u0131 medya \u00fcr\u00fcnlerinin i\u00e7eri\u011fi ise, kalite ve d\u00fczey a\u00e7\u0131s\u0131ndan magazin t\u00fcr\u00fc i\u00e7erik a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez, bilinen bu ger\u00e7ekler kar\u015f\u0131s\u0131nda, y\u0131lmadan, gecesini g\u00fcnd\u00fcz\u00fcne katarak, \u00e7ok zor olan bir alanda, te\u015fvik ve deste\u011fin k\u0131t oldu\u011fu bir ortamda, kitap yazmak gibi \u00e7ok ulv\u00ee bir g\u00f6revi yerine getirmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bekli de, Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z D\u00fcnya\u2019daki en \u00f6nemli devrimlerin ilki say\u0131labilecek olan \u201c<strong>Neolitik devrim \/\u0130nsano\u011flunun g\u00f6\u00e7ebe ya\u015famdan yerle\u015fik ya\u015fama ge\u00e7ti\u011fi d\u00f6nem (Cilal\u0131 Ta\u015f Devri<\/strong>)\u201dni ger\u00e7ekle\u015ftiren, \u201c<strong>Verimli Hilal\u201d<\/strong> ku\u015fa\u011f\u0131nda ki (<strong>M\u0131s\u0131r Nil Vadisi\u2019nden ba\u015flayan, \u00dcrd\u00fcn, Filistin, \u0130srail, L\u00fcbnan, Suriye, G\u00fcneydo\u011fu Anadolu\u2019yu i\u00e7ine alarak, Irak, G\u00fcneybat\u0131 \u0130ran\u2019la, Basra K\u00f6rfezi\u2019ne kadar, Mezopotamya\u2019y\u0131 da i\u00e7eren, yakla\u015f\u0131k 450.000 km 2 civar\u0131ndaki b\u00f6lge<\/strong>), bir\u00e7ok prehistorik d\u00f6nem yerle\u015fim yerinin (<strong>Jericho\/Filistin, Tell Aswad\/Suriye, Nevala \u00c7ore\/\u015eanl\u0131 Urfa-Bozova, \u00c7eme Hallan\/Batman, \u00c7ay\u00f6n\u00fc\/Diyarbak\u0131r-Ergani, T\u0131l Huzur\/Ergani, Papaz G\u00f6l\u00fc\/Ergani, \u00c7atalh\u00f6y\u00fck\/Konya-\u00c7umra<\/strong>), \u00f6nc\u00fc kabilelerinin, insano\u011fluna haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 b\u00fcy\u00fck insanl\u0131k tarih\u00ee maceras\u0131n\u0131n ruhunu \u00f6ylesine \u00f6z\u00fcmsemi\u015f ki, yeni kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bu eserindeki enerjiyi ve sabr\u0131, bu \u00f6z\u00fcmseme ile ancak a\u00e7\u0131klayabiliriz diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendileri arkeolog olmamalar\u0131na ra\u011fmen, bir arkeoloji bilim adam\u0131 titizli\u011finde, i\u011fneyle kuyu kazar misali, eserinde, bilimsel yaz\u0131m metoduna ve eti\u011fine uygun bir \u015fekilde, \u00e7ok de\u011fi\u015fik bilimsel ara\u015ft\u0131rma kaynaklar\u0131n\u0131n sentezini, s\u00fcr\u00fckleyici bir roman tad\u0131nda, bizlere, Hilar\u2019\u0131n ve \u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019n\u00fcn, tarih i\u00e7indeki yerini ve ser\u00fcvenini \u00f6\u011frenme f\u0131rsat\u0131 veriyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Hilar ile ilgili olarak verilen bu eserde, Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez\u2019in, kitap i\u00e7in sunu yazma \u00f6nerisinde, beni mutlu eden ve benim i\u00e7in \u00f6nemli olan bir\u00e7ok neden vard\u0131r. Bunlardan birka\u00e7\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki gibi s\u0131ralamak istiyorum:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A<\/strong>-Birinci neden; benim Hilar do\u011fumlu olmamd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B<\/strong>-\u0130kinci neden; \u00c7ay\u00f6n\u00fc kaz\u0131s\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u201cKot a Ber \u00c7em\u201d tarlas\u0131, Babam, Kemal G\u00fcneli\u2019nin tapusunda olan bir tarla olmas\u0131 ve bu tarlay\u0131, \u015fu anda \u0130stanbul \u00dcniversitesi Arkeoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyelerinden, Say\u0131n Prof. Dr. Mehmet \u00d6zdo\u011fan Bey\u2019in, Kaz\u0131 Alan\u0131 sorumlusu iken, 1988 y\u0131l\u0131nda, kendilerinin istedi\u011fi bir y\u00f6ntemle, K\u00fclt\u00fcr Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na hibe \u015feklinde terk etmemdir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>C<\/strong>-\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc neden; 1987 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye genelinde olu\u015fturulan, <strong>K\u00fclt\u00fcr ve Tabiat Varl\u0131klar\u0131n\u0131 Koruma Kurullar\u0131\u2019<\/strong>ndan biri olan ve 11 \u0130li i\u00e7eren, Diyarbak\u0131r Kurulu\u2019nun Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 iken, benim \u00f6nerim ile 1989 y\u0131l\u0131nda, \u015fimdiki, <strong>Hilar Do\u011fal ve Arkeolojik Sit Alan\u0131 <\/strong>karar\u0131n\u0131n, Kuruldan ge\u00e7irilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>D<\/strong>-D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc neden; <strong>Hilar Arkeolojik ve Do\u011fal Sit Alan\u0131 <\/strong>ile ilgili olarak, Diyarbak\u0131r K\u00fclt\u00fcr M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn, temin etti\u011fi bir b\u00fct\u00e7e ile, Sit Alan\u0131n\u0131n d\u00fczenlenmesi konusunda, <strong>Dicle \u00dcniversitesi M\u00fchendislik Mimarl\u0131k Fak\u00fcltesi Mimarl\u0131k B\u00f6l\u00fcm\u00fc <\/strong>olarak, benim ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131mda, Mimarl\u0131k B\u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fcz \u00f6\u011fretim \u00fcyelerinden, \u00fc\u00e7 Yard\u0131mc\u0131 Do\u00e7entle birlikte, bir proje ekibi olarak \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yor olmam\u0131zd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>En k\u0131sa zamanda, Proje Ekibimiz taraf\u0131ndan bitirilmi\u015f olacak olan, Hilar Sit Alan\u0131 D\u00fczenleme Projesi, Sit Alan\u0131 i\u00e7inde kalan ve temizlenme i\u015flemleri, 2007 y\u0131l\u0131, ilk \u00e7eyre\u011finde bitecek olan ma\u011faralar\u0131n aras\u0131ndaki; y\u00fcr\u00fcme yollar\u0131, seyir teraslar\u0131, turistik g\u00fczerg\u00e2hlar, sat\u0131\u015f noktalar\u0131, k\u00f6y i\u00e7i yol kaplamas\u0131 ve ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131, w.c. ve fosseptik, noktalar\u0131 gibi d\u00fczenlemeler i\u00e7erecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ay\u00f6n\u00fc Kaz\u0131s\u0131\u2019n\u0131n yerinin tespitinde ve kaz\u0131y\u0131 y\u00fcr\u00fcten ekibin i\u00e7inde yer alan, ba\u015fta Chicago \u00dcniversitesi, Do\u011fu Enstit\u00fcs\u00fc profes\u00f6rlerinden Robert J.Braidwood, \u0130stanbul \u00dcniversitesi Prehistorya Anabilim Dal\u0131 profes\u00f6rlerinden Halet \u00c7ambel ve sonradan kaz\u0131 sorumlulu\u011funu y\u00fcklenen Prof. Dr. Mehmet \u00d6zdo\u011fan\u2019\u0131n, 1964 y\u0131l\u0131nda ba\u015flatt\u0131klar\u0131 kaz\u0131lar ne yaz\u0131k ki 1991 y\u0131l\u0131ndan beri, yani 16 y\u0131ldan beri yap\u0131lmamaktad\u0131r. Aradan ge\u00e7en bunca y\u0131ldan sonra kaz\u0131 ekibi elemanlar\u0131 de\u011fi\u015fmi\u015f olabilirler. \u015eu andaki Kaz\u0131 Ekibi elemanlar\u0131 (varsa ve kimlerden olu\u015fuyorsa), e\u011fer \u00c7ay\u00f6n\u00fc H\u00f6y\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn, Neolitik D\u00f6nemin \u00f6nemli yerle\u015fim yerlerinden biri oldu\u011funa inan\u0131yorlarsa ki buna bizce \u015f\u00fcphe yoktur, en k\u0131sa zamanda kaz\u0131lar\u0131n ba\u015flat\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli prosed\u00fcrleri yerine getirerek kaz\u0131lar\u0131n yeniden ba\u015flat\u0131lmas\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirirler ve \u00f6nemli bir bilimsel misyonu yerine getirerek konuya ilgi duyan t\u00fcm \u00e7evreleri de mutlu ederler.<\/p>\n\n\n\n<p>Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez\u2019in, Hilar ile ilgili verdi\u011fi bu eserler, bence \u00c7ay\u00f6n\u00fc kaz\u0131s\u0131 ekibinin yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar kadar \u00f6nemli bir \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Say\u0131n \u00dcz\u00fclmez\u2019in bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ve eserlerinin, \u00c7ay\u00f6n\u00fc ve Hilar\u2019\u0131n, Prehistoria (Tarih \u00d6ncesi), d\u00f6nemin, \u00f6nemli bir yerle\u015fim yeri, ve insano\u011flunun evriminin \u00f6nemli bir nirengi noktas\u0131 olu\u015fturdu\u011funu destekleyen g\u00f6r\u00fc\u015f ve d\u00fc\u015f\u00fcncelere, yeni bir kaynak te\u015fkil edecektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Say\u0131n M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez\u2019e, insanl\u0131\u011f\u0131n sosyal, k\u00fclt\u00fcrel ve ekonomik geli\u015fiminin b\u00fcy\u00fck ser\u00fcveninin kaynaklar\u0131na inen, b\u00fcy\u00fck \u00f6zveri ve bir o kadar da, bilgi, birikim ve sab\u0131r gerektiren \u00e7abalar\u0131n\u0131n sonucunda ortaya koydu\u011fu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan dolay\u0131, te\u015fekk\u00fcr ediyor ve kendilerini sayg\u0131 ile kutluyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>12.02.2007 -Diyarbak\u0131r<br>Prof. Dr. Z\u00fclk\u00fcf G\u00dcNEL\u0130<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong>\u0130\u00c7\u0130NDEK\u0130LER<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6ns\u00f6z<br>Sunu<br><strong>Birinci B\u00f6l\u00fcm<\/strong>:<br>Hilar K\u00f6y\u00fc Hakk\u0131nda K\u0131sa Bilgiler<br>\u0130<strong>kinci B\u00f6l\u00fcm<\/strong>:<br>Hilar\u2019\u0131n Tarihi<br>2.1. Hilar\u2019\u0131n Konumu<br>2.2. Hilar\u2019\u0131n Yerle\u015fim Yeri Olarak Se\u00e7ilmesinin Nedenleri<br>2.3. Tarih Nedir, Tarihi Kimler Yazar ve Ne Yapmal\u0131y\u0131z?<br>2.4. Hilar Ad\u0131n\u0131n K\u00f6keni ve Anlam\u0131<br>2.5. \u201c<em>\u00c7ay\u00f6n\u00fc K\u00fclt\u00fcr\u00fc<\/em>\u201d ve Hilar\u2019\u0131n Tarihi<br>2.5.1. Tarih \u00d6ncesi Uygarl\u0131klara Genel Bir Bak\u0131\u015f<br>2.5.2. Bir Projeyle Ortaya \u00c7\u0131kan Tarih: \u00c7ay\u00f6n\u00fc<br>2.5.3. \u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019n\u00fcn Uygarl\u0131k Tarihi A\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00d6nemi<br>2.5.4. \u00c7ay\u00f6n\u00fc\u2019ndeki Ya\u015fam\u0131n Temel \u00d6zellikleri<br>a) Ne \u0130le Beslenirlerdi?<br>b) Ne T\u00fcr Evlerde Ya\u015farlard\u0131?<br>c) Nas\u0131l Konu\u015fuyorlard\u0131?<br>\u00e7) Kad\u0131n-Erkek \u0130li\u015fkileri, A\u015fk ve Evlilik Nas\u0131ld\u0131?<br>d) Aile Yap\u0131lar\u0131 Nas\u0131ld\u0131?<br>e) Dinsel \u0130nan\u00e7lar\u0131 Var m\u0131yd\u0131?<br>f) Heykelciklerin S\u0131rr\u0131?<br>g) Aralar\u0131nda S\u0131n\u0131fsal Bir Ayr\u0131\u015fma Var m\u0131yd\u0131?<br>\u011f) \u201c<em>M\u00fclkiyet<\/em>\u201d Durumu Nas\u0131ld\u0131?<br>h) \u201c<em>Sermiyan<\/em>\u201ddan Sermayeye Nas\u0131l Ge\u00e7ildi?<br>i) Evlerinde Ne T\u00fcr E\u015fyalar\u0131 Kullan\u0131rlard\u0131?<br>\u0131) Kendilerini S\u00fcslerler miydiler?<br>j) Neden Boncuklar\u0131 \u00c7ok \u00d6nemsemi\u015flerdi?<br>k) Kullan\u0131lan E\u015fyalar\u0131n Bezeni\u015fi (S\u00fcsleni\u015fi) Nas\u0131ld\u0131?<br>l) Bedensel \u00d6zellikleri Nas\u0131ld\u0131?<br>m) Hangi T\u00fcr Hastal\u0131klardan Muztariptiler?<br>n) \u00d6m\u00fcrlerinin K\u0131sa Olu\u015funun Nedeni?<br>o) \u201c<em>\u00d6l\u00fcme<\/em>\u201d Bak\u0131\u015flar\u0131<br>2.5.5. \u00c7ay\u00f6n\u00fc veya Neolitik D\u00f6nemle \u0130lgili Son S\u00f6z<br>2.6. Neolitik D\u00f6nem\/\u00c7ay\u00f6n\u00fc Sonras\u0131 Hilar<br>2.7. B\u00fcy\u00fck Mezopotamya\u2019n\u0131n Ortaya \u00c7\u0131k\u0131\u015f\u0131<br>2.8. Kentlerin Ortaya \u00c7\u0131k\u0131\u015f\u0131<br>2.9. Merkezile\u015fmi\u015f Politik Toplumlar\u0131n Do\u011fu\u015fu<br>2.10. Hilar\u2019da H\u00fck\u00fcm S\u00fcrm\u00fc\u015f Uygarl\u0131klar\/Devletler<br><strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc B\u00f6l\u00fcm<\/strong>:<br>Ergani Ovas\u0131\u2019nda \u00c7ay\u00f6n\u00fc D\u0131\u015f\u0131ndaki Di\u011fer Eski Yerle\u015fim Yerleri<br><strong>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc B\u00f6l\u00fcm<\/strong>:<br>Hilar Ma\u011faralar\u0131 ve Tarih\u00ee Eserler<br>4.1. \u0130lk S\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131m\u0131z, \u0130lk Yuvam\u0131z: Ma\u011faralar<br>4.2. Ma\u011faralar\u0131n Kutsall\u0131\u011f\u0131 ve Sabi\u00eeler<br>4.3. Hilar Kayal\u0131klar\u0131 ve Eski \u0130nan\u00e7larda Kaya K\u00fclt\u00fc<br>4.4. Hilar Ma\u011faralar\u0131 ve Di\u011fer Tarih\u00ee Eserler<br>4.5. Ma\u011faralar\u0131n, Mezarlar\u0131n\u2026 Tahribinin Nedenleri<br>4.6. Sonu\u00e7 ve \u00d6nerilerim<br>Ekler:<br>Ek 1: \u201c<em>K\u00fc\u00e7\u00fck Asya, Hilar\u2019daki Hitit Kal\u0131nt\u0131lar\u0131<\/em>\u201d -Ellsworth Huntington<br>Ek 2: \u201c<em>Za\u011fros Y\u00f6resinde De\u011fi\u015ftirilen Tarihi Yer \u0130simleri<\/em>\u201d -\u015eerafettin G\u00fcneli<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcsl\u00fcm \u00dcz\u00fclmez, Arkeoloji ve Sanat Yay\u0131nlar\u0131, May\u0131s 2009, \u0130stanbul, 159 sayfa. \u00d6NS\u00d6Z Bizler tarihimizle, ge\u00e7mi\u015fimizle \u00e7ok \u00f6v\u00fcn\u00fcr\u00fcz, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z topraklardaki k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131n\u0131n zenginli\u011fiyle gurur duyar\u0131z, ancak; k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n korunmas\u0131, yitirilmemesi, de\u011ferlendirilmesi ve gelecek ku\u015faklara aktar\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli gayreti g\u00f6stermekte de yeterince sorumlu davranmay\u0131z. \u00d6rne\u011fin, Ergani\u2019yi ele alacak olursak, Hilar dahil olmak \u00fczere -daha k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131n\u0131n nicelik ve niteli\u011fini tam olarak ortaya koyan, bir envanter \u00e7\u0131karm\u0131\u015f bile de\u011filiz. Merkez\u00ee ya da yerel birimler bu konuda g\u00f6z doldurucu bir \u00e7al\u0131\u015fma yapmad\u0131, yapm\u0131yor veya yapam\u0131yor. Oysa, d\u00fcnya k\u00fclt\u00fcr miras\u0131n\u0131n evrenselli\u011fini kabul ederek, binlerce y\u0131ldan bu yana gelen k\u00fclt\u00fcr varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n yitirilmeden kurtar\u0131lmas\u0131, korunmas\u0131, gelecek ku\u015faklara<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1071],"tags":[],"class_list":["post-4743","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kitaplar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4743","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4743"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4743\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8188,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4743\/revisions\/8188"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}