{"id":4713,"date":"2013-07-09T05:43:00","date_gmt":"2013-07-09T05:43:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4713"},"modified":"2023-05-12T05:57:01","modified_gmt":"2023-05-12T05:57:01","slug":"bir-kin-romani-jar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4713","title":{"rendered":"Bir Kin Roman\u0131: JAR"},"content":{"rendered":"\n<p>\u201c<em>Bir insan bir birey olarak sadece kendi ki\u015fisel hayat\u0131n\u0131 ya\u015famaz. Ayn\u0131 zamanda, bilin\u00e7li ya da bilin\u00e7siz, kendi d\u00f6nemini ve \u00e7a\u011fda\u015flar\u0131n\u0131n hayat\u0131n\u0131 da ya\u015far.<\/em>\u201d \u2013<em>Thomas Mann<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Roman okumay\u0131 severim. \u00c7ocuklu\u011fumdan beri okurum. \u0130lk okudu\u011fum roman Ya\u015far Kemal\u2019in \u0130nce Memed roman\u0131d\u0131r. Okudu\u011fumda beni m\u00fcthi\u015f etkilemi\u015fti. Roman okumay\u0131 sevmemin nedeni belki de \u0130nce Memed ve Ya\u015far Kemal\u2019den \u00f6t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Okudu\u011fum romanlar\u0131n \u0130nce Memed roman\u0131 gibi kurgusu, anlat\u0131m\u0131, betimlemeleri, mesaj\u0131 do\u011fru ve duru oldu\u011funda, okurken beni i\u00e7ine \u00e7ekti\u011finde ya da s\u00fcr\u00fckledi\u011finde okuman\u0131n zevkine var\u0131r\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>Yeni elime ge\u00e7en <strong>Jar<\/strong> roman\u0131n\u0131 da keyif alarak, okuman\u0131n zevkine vararak okudum.<\/p>\n\n\n\n<p>Kemal Varol, <strong>Jar<\/strong> adl\u0131 roman\u0131nda 12 Eyl\u00fcl darbesinin ya da yolunu yitirmi\u015f, z\u0131vanadan \u00e7\u0131km\u0131\u015f y\u0131llar\u0131n toplumsal yan\u0131n\u0131 zaman, mek\u00e2n, g\u00f6rsellik e\u015fli\u011finde farkl\u0131 insan karakterlerini ger\u00e7eklikten uzakla\u015fmadan ortak bir temada, kin illetini kendi \u00f6zg\u00fcn bak\u0131\u015f\u0131yla yorumlarken T\u00fcrkiye\u2019nin yak\u0131n tarihine de farkl\u0131 bir pencereden bak\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Sanc\u0131l\u0131 s\u00fcre\u00e7ler yazarlara herkesten daha fazla iyi g\u00f6rme, iyi i\u015fitme, iyi duyumsama gibi farkl\u0131 duyarl\u0131l\u0131klar kazand\u0131r\u0131r. Y\u00fcreklerinin derinliklerinden s\u00f6zc\u00fckleri \u00e7\u0131kart\u0131rlar ve bunlar\u0131 bir bir ak\u0131l s\u00fczgecinden s\u00fczerek ve ba\u011f\u0131rmadan, yerinde ve zaman\u0131nda resmeder gibi kullan\u0131rlar. Bazen de olaylar\u0131n \u00f6rg\u00fcs\u00fc i\u00e7inde s\u00f6zc\u00fcklerle birlikte imgeleri devreye sokarlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Kemal Varol\u2019un bu duygularla <strong>Jar<\/strong> roman\u0131nda kahramanlar\u0131n\u0131, mek\u00e2nlar\u0131, i\u00e7inden tarihin ge\u00e7ti\u011fi co\u011frafyay\u0131 ve darbelerin y\u0131k\u0131m\u0131n\u0131 s\u00f6zc\u00fcklerin g\u00fcc\u00fcne y\u00fcrekten inanan biri olarak kaleme alm\u0131\u015f oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Roman 14 b\u00f6l\u00fcmden olu\u015fuyor ve her b\u00f6l\u00fcm sanki kendi ba\u015f\u0131na bir hik\u00e2yeymi\u015f gibi \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f. Hik\u00e2yeleri anlatanlar \u201c<em>yalana binlerce yalan<\/em>\u201d kat\u0131yor, ama yaz\u0131lanlar\u0131n \u00e7o\u011fu ger\u00e7ek ya\u015famdan al\u0131nm\u0131\u015f. Bir Erganili olarak buna kefil olabilirim.<\/p>\n\n\n\n<p>Ger\u00e7i yazar\u0131m\u0131z hayali Arkanya kasabas\u0131ndan bize hik\u00e2yeler anlat\u0131yor. Olsun. Anlat\u0131lan yer Makam Da\u011f\u0131yla, Z\u00fclk\u00fcf Peygamberin T\u00fcrbesiyle, Papaz G\u00f6l\u00fcyle, \u0130stasyon Caddesiyle, Haf\u0131z Z\u00fclk\u00fcf\u2019\u00fcyle, Belediye Park\u0131yla, \u015ean Sinemas\u0131yla, yumurta topuk ve sivri burun ayakkab\u0131yla gezinen insanlar\u0131yla a\u015fik\u00e2r bir bi\u00e7imde Diyarbak\u0131r iline ba\u011fl\u0131 Ergani il\u00e7esidir. Zaten Arkania Ergani\u2019nin eski isimlerinden biridir.<\/p>\n\n\n\n<p>Mek\u00e2n kadar roman\u0131n ismi de ilgin\u00e7 ve anlaml\u0131d\u0131r. Jar, K\u00fcrt\u00e7e s\u00f6zl\u00fckte \u201c<em>zavall\u0131, yoksul<\/em>\u201d anlam\u0131na geliyor. Kemal Varol kendisiyle yap\u0131lan bir r\u00f6portajda; \u201c<em>Jar, evet, K\u00fcrt\u00e7e s\u00f6zl\u00fckte \u201czavall\u0131, yoksul\u201d anlamlar\u0131na sahip. Ama benim ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m y\u00f6rede, K\u00fcrt\u00e7e jahr (zehir) kelimesi g\u00fcndelik dilde d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme u\u011frayarak \u201cjar\u201d \u015feklinde s\u00f6yleniyor. Bu sebeple, kelimenin s\u00f6zl\u00fck anlam\u0131ndan ziyade g\u00fcndelik dildeki kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 tercih ettim. Romandaki b\u00fct\u00fcn kahramanlar\u0131n kinle zehirlendiklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek bu isim bana makul geldi. Hepsinin d\u0131\u015far\u0131dan ald\u0131klar\u0131 yaralar kadar i\u00e7lerinde saklad\u0131klar\u0131 zehir kitab\u0131n ad\u0131na ta\u015f\u0131nd\u0131 san\u0131r\u0131m. Bir de, T\u00fcrk\u00e7e yaz\u0131yor olmama kar\u015f\u0131n anadilim K\u00fcrt\u00e7eye hep bir g\u00f6n\u00fcl borcum var. Bu borcumu en az\u0131ndan kitab\u0131n ad\u0131na ta\u015f\u0131yarak \u00f6demek istedim belki de<\/em>\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131nda bulunmu\u015ftur. (<strong>Kitap Zaman\u0131<\/strong>, Tarih: 04\/05\/2011, Say\u0131: 64.)<\/p>\n\n\n\n<p>Arkanya, Makam Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n eteklerine kuruludur. Makam Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda ise \u00c7iya Re\u015f, resmi kay\u0131tlardaki ad\u0131yla Karacada\u011f yer al\u0131r. Bu her iki da\u011f\u0131n r\u00fczg\u00e2r\u0131 \u00e7ok sert eser. K\u0131\u015f\u0131n so\u011fu\u011fu dondurur, yaz\u0131n s\u0131ca\u011f\u0131 kavurur. Bu co\u011frafyada politik m\u00fccadelede sert olmu\u015ftur her zaman. Darbe olunca insanlar\u0131n solu\u011fu kesilir. Kasaba i\u00e7ine \u00e7ekilir, hatta hissizle\u015fir. Kasabada ya\u015fayanlar \u00e7ok zor durumda kal\u0131r ve \u00e7aresizle\u015fir. \u201c<em>Darbe silindir gibi<\/em>\u201d \u00fczerlerinden ge\u00e7er. \u00c7\u00fcr\u00fcme ba\u015flar. \u201c<em>Ak\u015fam daha g\u00fcne\u015f batmadan kasaban\u0131n \u00fczerine \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc, b\u00fct\u00fcn akl\u0131 ba\u015f\u0131nda adamlar\u0131n i\u015fkencelerde \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, i\u00e7erden sa\u011f salim \u00e7\u0131kanlar\u0131n bir daha geri gelmemek \u00fczere s\u0131n\u0131r\u0131 ge\u00e7ip kapa\u011f\u0131 yurtd\u0131\u015f\u0131na att\u0131\u011f\u0131, geriye yanm\u0131\u015flar, i\u015fe yaramazlar ve delilerin kald\u0131\u011f\u0131, kahve meyhanelerinde hep kederli \u015fark\u0131lar\u0131n \u00e7al\u0131nd\u0131\u011f\u0131, gecenin bir karabasan gibi b\u00fct\u00fcn sokaklar\u0131n\u0131 sard\u0131\u011f\u0131 Arkanya, do\u011frusu onlar\u0131 fazlas\u0131yla sar\u0131p sarmalam\u0131\u015f ama sararken biraz fazla s\u0131kt\u0131\u011f\u0131ndan onlar\u0131 nefes alamaz hale getirmi\u015fti.<\/em>\u201d (s.205-206.) \u0130\u015fte b\u00f6ylesi bir ortamda, kimselerin tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131, Rahats\u0131z K\u00e2mil ve \u0130\u00e7li Halil, kasabada, \u201c<em>g\u00f6zlerindeki damarlar kanla dolmu\u015f<\/em>\u201d, \u201c<em>y\u00fcreklerindeki cerahati s\u00f6k\u00fcp atamam\u0131\u015f iki ya\u015fl\u0131 adam<\/em>\u201d iki ayr\u0131 meyhanenin bah\u00e7esine kurulup \u201c<em>kindar g\u00f6zlerle<\/em>\u201d birbirlerine bakmaya ba\u015flar ve bu sab\u0131rs\u0131z, \u00f6fke dolu iki adam\u0131n hik\u00e2yesi giderek onlar\u0131 izleyenlerin hik\u00e2yesiyle bulu\u015fur.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c<em>Allah\u2019\u0131n onca kelimesi sal\u0131n\u0131p dururken onlar yuttuklar\u0131 harfleri nefret kokan bir nefese d\u00f6k<\/em>\u201derler. (s.9, 12.)<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131sacas\u0131, \u201c<strong><em>Jar<\/em><\/strong><em>, kin duygusunun insan ve toplum \u00fczerindeki izini s\u00fcrerken, benzersiz bir kasaba portresi sunuyor. Uzaklara gidemeyen, kaybetmi\u015f, yara alm\u0131\u015f, kendi hat\u0131ralar\u0131yla ya\u015famaya yazg\u0131l\u0131 kahramanlar\u0131n i\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131ndaki \u00e7alkant\u0131lar, ad\u0131m ad\u0131m yakla\u015fan bir \u015fiddetin g\u00fcndelik hayatta nas\u0131l mayaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. \u00d6fke ve \u015fiddetin pen\u00e7esine d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f bir toplumun ruh halini resmediyor<\/em>.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Romanda olaylar\u0131n Kazablanka Meyhanesi ve Duble Meyhanesi gibi mek\u00e2nlar\u0131n i\u00e7inde ya da \u00e7evresinde geli\u015fmesi, Arkanya\u2019n\u0131n i\u00e7ki, rak\u0131 ve anason kokmas\u0131, kasabada Rak\u0131 Fabrikas\u0131\u2019n\u0131n kurulu bulunmas\u0131 (ger\u00e7ekte fabrika Ergani\u2019de de\u011fil, Diyarbak\u0131r\u2019dad\u0131r.), Feryat ve Riki isimli k\u00f6peklere bile yazar\u0131m\u0131z\u0131n rak\u0131 i\u00e7irtmesi hi\u00e7te tesad\u00fcf\u00ee de\u011fildir. 12 Eyl\u00fcl darbesi ve sonras\u0131ndaki iktidarlar\u0131n politik anlay\u0131\u015flar\u0131 sonucu Arkanya ve t\u00fcm T\u00fcrkiye meyhane ve birahaneler cenneti yap\u0131lmad\u0131 m\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Jar<\/strong>, bir kin roman\u0131. Romanda insanl\u0131k tarihi kadar eski olan kin duygusu irdelenirken ayn\u0131 zamanda 12 Eyl\u00fcl darbesi sonras\u0131nda bir ta\u015fra kasabas\u0131nda K\u00fcrtlerin ya\u015fam\u0131, ama \u00e7o\u011funlukla h\u00fcz\u00fcnleri, ac\u0131lar\u0131 ve \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015fl\u00fc\u011f\u00fc dillendirilmi\u015f. Dili yal\u0131n ve ak\u0131c\u0131, okuyan\u0131 yormuyor. Kurgusu dinamik. Tarihe iz b\u0131rakmayan, yenilenlerin, s\u0131radan insanlar\u0131n ya\u015famlar\u0131 anlat\u0131lm\u0131\u015f. <strong>Jar<\/strong>, ger\u00e7ekli\u011fin kurguyla, d\u00fc\u015fle i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7ti\u011fi bir roman.<\/p>\n\n\n\n<p>Kemal Varol bu ilk roman\u0131yla yazarl\u0131k kariyerine parlak bir ad\u0131m atm\u0131\u015f, kutluyorum.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>K\u00fcnyesi<\/em><\/strong><em>:<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Kemal Varol, <strong>Jar<\/strong>, Sel Yay\u0131nc\u0131l\u0131k\/Roman, 2011-\u0130stanbul, 245 Sayfa.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size\"><em><strong>9 Temmuz 2013 tarihinde ve sonras\u0131nda<\/strong>:<br>http:\/\/www.gelawej.net de,<br>http:\/\/www.insanokur.org da,<br>http:\/\/www.sivildusunce.com da,<br>http:\/\/www.gonulsitesi.net de,<br>http:\/\/www.erganihaber.net de yay\u0131mland\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n<div class=\"taxonomy-post_tag wp-block-post-terms\"><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=arkania\" rel=\"tag\">Arkania<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=belediye-parki\" rel=\"tag\">Belediye Park\u0131<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=hafiz-zulkuf\" rel=\"tag\">Haf\u0131z Z\u00fclk\u00fcf<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=istasyon-caddesi\" rel=\"tag\">\u0130stasyon Caddesi<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=jar\" rel=\"tag\">Jar<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=kazablanka-meyhanesi-ve-duble-meyhanesi\" rel=\"tag\">Kazablanka Meyhanesi ve Duble Meyhanesi<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=kemal-varol\" rel=\"tag\">kemal varol<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=makam-dagi\" rel=\"tag\">makam da\u011f\u0131<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=papaz-golu\" rel=\"tag\">Papaz G\u00f6l\u00fc<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=san-sinemasi\" rel=\"tag\">\u015ean Sinemas\u0131<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=sivri-burun-ayakkabi\" rel=\"tag\">sivri burun ayakkab\u0131<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=yumurta-topuk\" rel=\"tag\">yumurta topuk<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=zulkuf-peygamberin-turbesi\" rel=\"tag\">Z\u00fclk\u00fcf Peygamberin T\u00fcrbesi<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cBir insan bir birey olarak sadece kendi ki\u015fisel hayat\u0131n\u0131 ya\u015famaz. Ayn\u0131 zamanda, bilin\u00e7li ya da bilin\u00e7siz, kendi d\u00f6nemini ve \u00e7a\u011fda\u015flar\u0131n\u0131n hayat\u0131n\u0131 da ya\u015far.\u201d \u2013Thomas Mann Roman okumay\u0131 severim. \u00c7ocuklu\u011fumdan beri okurum. \u0130lk okudu\u011fum roman Ya\u015far Kemal\u2019in \u0130nce Memed roman\u0131d\u0131r. Okudu\u011fumda beni m\u00fcthi\u015f etkilemi\u015fti. Roman okumay\u0131 sevmemin nedeni belki de \u0130nce Memed ve Ya\u015far Kemal\u2019den \u00f6t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Okudu\u011fum romanlar\u0131n \u0130nce Memed roman\u0131 gibi kurgusu, anlat\u0131m\u0131, betimlemeleri, mesaj\u0131 do\u011fru ve duru oldu\u011funda, okurken beni i\u00e7ine \u00e7ekti\u011finde ya da s\u00fcr\u00fckledi\u011finde okuman\u0131n zevkine var\u0131r\u0131m. Yeni elime ge\u00e7en Jar roman\u0131n\u0131 da keyif alarak, okuman\u0131n zevkine vararak okudum. Kemal Varol, Jar adl\u0131 roman\u0131nda 12 Eyl\u00fcl darbesinin ya<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1197],"tags":[1879,1873,1877,1872,1870,1878,1727,1595,1874,1875,1880,1876,1871],"class_list":["post-4713","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kultur","tag-arkania","tag-belediye-parki","tag-hafiz-zulkuf","tag-istasyon-caddesi","tag-jar","tag-kazablanka-meyhanesi-ve-duble-meyhanesi","tag-kemal-varol","tag-makam-dagi","tag-papaz-golu","tag-san-sinemasi","tag-sivri-burun-ayakkabi","tag-yumurta-topuk","tag-zulkuf-peygamberin-turbesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4713","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4713"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4713\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4714,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4713\/revisions\/4714"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4713"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4713"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4713"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}