{"id":4050,"date":"2021-11-24T20:16:00","date_gmt":"2021-11-24T20:16:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4050"},"modified":"2023-06-19T09:44:16","modified_gmt":"2023-06-19T09:44:16","slug":"dusunmenin-dusunulmesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uzulmez.site\/?p=4050","title":{"rendered":"D\u00fc\u015f\u00fcnmenin D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesi"},"content":{"rendered":"\n<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta <strong><em>D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc<\/em><\/strong> kutland\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>UNESCO, felsefenin \u00f6nemine dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in 2002 y\u0131l\u0131nda her y\u0131l Kas\u0131m ay\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc Per\u015fembe g\u00fcn\u00fcn\u00fc D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc olarak kabul etti. O tarihten beri her y\u0131l d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitli merkezlerinde felsefe g\u00fcn\u00fc kutlanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de felsefe g\u00fcn\u00fc kutlamalar\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair bir \u015fey duymad\u0131m, yaz\u0131lm\u0131\u015f bir iki yaz\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir \u015fey g\u00f6rmedim. Bu durumu felsefi fukaral\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n bir g\u00f6stergesi olarak g\u00f6rebilir miyiz, bilmiyorum.<\/p>\n\n\n\n<p>Felsefe kavramlarla d\u00fc\u015f\u00fcnmedir; bir sepet dolusu laf yapmad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu laflar tabi \u201claf olsun torba dolsun\u201d diye sepetlerde toplanmaz, t\u00fcm\u00fc ak\u0131l s\u00fczgecinden ge\u00e7irilerek sepete doldurulur. Bundan dolay\u0131 sepette yanl\u0131\u015f da olsa gereksiz laf \u00e7ok az bulunur.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ok eski zamanlardan beri d\u00e2hiler, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler aral\u0131ks\u0131z bi\u00e7imde felsefeyle u\u011fra\u015f\u0131p durmu\u015flard\u0131r. Neden? Evreni, d\u00fcnyay\u0131, do\u011fay\u0131, insanlar\u0131n ya\u015fam ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131, cisimleri, cisimlerin hareketlerini ve hareket aral\u0131klar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in. Bu \u00e7al\u0131\u015fanlara Aristoteles\u2019i, Platon\u2019u, Epikuros\u2019u, Farabi\u2019yi, \u0130bn R\u00fc\u015fd\u2019\u00fc, Kant\u2019\u0131, Descartes\u2019i, Hegel\u2019i, Marx\u2019\u0131, Heisenberg\u2019i \u00f6rnek verebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaten felsefe \u00e7ok eskiden b\u00fct\u00fcn bilimlerin merkeziydi\/kendisiydi, sonradan sosyal bilimler ve fen bilimleri diye iki dala ayr\u0131ld\u0131 ve daha sonra bunlar da kendi aras\u0131nda ayr\u0131\u015ft\u0131lar: Matematik, fizik, kimya, t\u0131p, tarih, edebiyat, sosyoloji, psikoloji gibi&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Felsefe olmadan bilim olmaz; felsefe spek\u00fclatif bilgi yolu ile olmu\u015f ve olacak olanlar\u0131 anlamaya \u00e7al\u0131\u015fmakt\u0131r: D\u00fc\u015f\u00fcnmenin d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlar felsefeyle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr tarihle yarg\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Diyalektik d\u00fc\u015f\u00fcnce y\u00f6nteminin kurucusu Hegel, arzunun s\u0131n\u0131rl\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcncenin s\u0131n\u0131rs\u0131z oldu\u011funu s\u00f6yler. (G. W. F. Hegel, Tarihte Ak\u0131l, Kabalac\u0131 Yay\u0131nevi, s.112)<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fc\u015f\u00fcncenin s\u0131n\u0131rs\u0131z olu\u015fundan dolay\u0131; d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler, bilim insanlar\u0131, siyaset bilimciler, ekonomistler, siyaset\u00e7iler ve daha bir\u00e7ok unvan sahibi -d\u00fc\u015f\u00fcncelerine kat\u0131lal\u0131m veya kat\u0131lmayal\u0131m- pek \u00e7ok \u015fey s\u00f6ylerler. Bazen de g\u00fcl\u00fcnecek \u015feylerle veya \u201c<em>sahibinin sesi<\/em>\u201d olarak sa\u00e7malad\u0131klar\u0131 da olur.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0131n\u0131rs\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcnceler i\u00e7erisinde, \u00e7ok iddial\u0131 baz\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerin \u00f6ne s\u00fcrd\u00fckleri toplumsal ve siyasal d\u00fc\u015f\u00fcncelerin\/ programlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmemesinin nedeni, \u201c<em>zaman\u0131n bunlar\u0131n do\u011fru ve iyi bildikleri \u015feylere de\u011fer vermemesidir.<\/em>\u201d(s.107)<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eayet b\u00f6yleyse, zaman\u0131n \u201c<em>do\u011fru ve iyi bildi\u011fi<\/em>\u201d \u015feyleri nas\u0131l bilece\u011fiz? Zaman\u0131n ruhunu nas\u0131l anlayaca\u011f\u0131z?<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun tek yolu felsefi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp do\u011fru sorular sormadan ge\u00e7er: Sorular\u0131 do\u011fru sordu\u011fumuzda do\u011fru yan\u0131tlar al\u0131r\u0131z.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6rne\u011fin, D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc nedeniyle Esra \u00c7ift\u00e7i\u2019nin <strong><em>Art\u0131 Ger\u00e7ek<\/em><\/strong> web sitesinde sundu\u011fu \u201c\u2018<strong><em><a href=\"https:\/\/artigercek.com\/dosya\/doga-ocunu-alir-ifadesi-engels-e-aittir-186563h\" data-type=\"URL\" data-id=\"https:\/\/artigercek.com\/dosya\/doga-ocunu-alir-ifadesi-engels-e-aittir-186563h\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Do\u011fa \u00d6c\u00fcn\u00fc Al\u0131r\u2019 \u0130fadesi Engels\u2019e Aittir<\/a><\/em><\/strong>\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 dosyada (18.11.2021), Dicle \u00dcniversitesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Fatih K\u00f6k\u2019\u00fcn sordu\u011fu sorular\u0131 bizler de kendimize sorabiliriz:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c<em>D\u00fcnyadaki bu gelir adaletsizli\u011fi ve emek s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fc nas\u0131l bitebilir? Halklar nas\u0131l oluyor da d\u00fcnyan\u0131n g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnde hala sava\u015ft\u0131r\u0131labiliyor? Mars\u2019a gitme hayalleri kurdu\u011fumuz bir \u00e7a\u011fda y\u00fcz binlerce insan nas\u0131l oluyor da a\u00e7l\u0131ktan \u00f6lebiliyor? Biz felsefeciler neden hala \u2018beyazlar\u0131n\u2019 sordu\u011fu sorular\u0131 moda biliyoruz. Akl\u0131n ve vicdan\u0131n kusmas\u0131 gereken bir \u00e7a\u011fda<\/em>&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Ve istersek bu sorulara \u00e7ok daha g\u00fcncel olanlar\u0131 da ekleyebiliriz:<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsan\u0131m\u0131z neden d\u00fc\u015f\u00fcnmekten korkup, ka\u00e7\u0131yor ya da kolaya, ezbere\/prati\u011fe y\u00f6neliyor? Yeni nesil olarak adland\u0131r\u0131lan (Z) ku\u015fa\u011f\u0131n\u0131n felsefeye ilgisi nedir? Bu ku\u015fak ba\u015f d\u00f6nd\u00fcr\u00fcc\u00fc teknolojiden ba\u015f\u0131n\u0131 kald\u0131r\u0131p, zaman ay\u0131r\u0131p felsefe okuyor mu?<\/p>\n\n\n\n<p>Sorulacak soru \u00e7ok. Felsefe rehberimiz oldu\u011funda sorulan sorulara do\u011fru yan\u0131tlar verebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cG\u00fcnler devlet alaca\u011f\u0131, y\u0131llar bir kadehcik buzlu rak\u0131\u201d gibi ge\u00e7se de, bizler felsefeyle ilgilenmeye, d\u00fcnya ve hayat hakk\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnmeye devam edelim, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeyecek olanlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnelim.<\/p>\n\n\n\n<p>Laf\u0131n\u0131z ve g\u00fcl\u00fcmsemeniz bol, felsefeniz \u00e7ok olsun.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:30px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size\">24 Kas\u0131m 2021 tarihinde ve sonras\u0131nda:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size\">https:\/\/www.gaphaberleri.com\/kose-yazisi\/874\/dusunmenin-dusunulmesi.html<br>https:\/\/www.ruhanews.com\/kose-yazisi\/624\/dusunmenin-dusunulmesi.html<br>https:\/\/www.erganihaber.net\/kose-yazisi\/1403\/dusunmenin-dusunulmesi.html<br>https:\/\/www.3uncugoz.com\/dusunmenin-dusunulmesi\/<\/p>\n\n\n<div class=\"taxonomy-post_tag wp-block-post-terms\"><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=diyalektik\" rel=\"tag\">diyalektik<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=dunya-felsefe-gunu\" rel=\"tag\">d\u00fcnya felsefe g\u00fcn\u00fc<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=dusunce\" rel=\"tag\">d\u00fc\u015f\u00fcnce<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=dusunmek\" rel=\"tag\">d\u00fc\u015f\u00fcnmek<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=dusunur\" rel=\"tag\">d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=felsefe\" rel=\"tag\">felsefe<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=hegel\" rel=\"tag\">hegel<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=zaman\" rel=\"tag\">zaman<\/a><span class=\"wp-block-post-terms__separator\">, <\/span><a href=\"https:\/\/www.uzulmez.site\/?tag=zamanin-ruhu\" rel=\"tag\">zaman\u0131n ruhu<\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc kutland\u0131. UNESCO, felsefenin \u00f6nemine dikkat \u00e7ekmek i\u00e7in 2002 y\u0131l\u0131nda her y\u0131l Kas\u0131m ay\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc Per\u015fembe g\u00fcn\u00fcn\u00fc D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc olarak kabul etti. O tarihten beri her y\u0131l d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitli merkezlerinde felsefe g\u00fcn\u00fc kutlanmaktad\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de felsefe g\u00fcn\u00fc kutlamalar\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair bir \u015fey duymad\u0131m, yaz\u0131lm\u0131\u015f bir iki yaz\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir \u015fey g\u00f6rmedim. Bu durumu felsefi fukaral\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n bir g\u00f6stergesi olarak g\u00f6rebilir miyiz, bilmiyorum. Felsefe kavramlarla d\u00fc\u015f\u00fcnmedir; bir sepet dolusu laf yapmad\u0131r. Bu laflar tabi \u201claf olsun torba dolsun\u201d diye sepetlerde toplanmaz, t\u00fcm\u00fc ak\u0131l s\u00fczgecinden ge\u00e7irilerek sepete doldurulur. Bundan dolay\u0131 sepette yanl\u0131\u015f da olsa gereksiz laf \u00e7ok az bulunur.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3901],"tags":[464,460,211,462,461,203,459,463,465],"class_list":["post-4050","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim","tag-diyalektik","tag-dunya-felsefe-gunu","tag-dusunce","tag-dusunmek","tag-dusunur","tag-felsefe","tag-hegel","tag-zaman","tag-zamanin-ruhu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4050","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4050"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4050\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4051,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4050\/revisions\/4051"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}