\u015eeyleri kavrad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bunlar\u0131 bellekte kay\u0131t alt\u0131na al\u0131r, kavramsalla\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z. Sahip oldu\u011fumuz bu kavramlar sayesinde de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ve hareket ederiz. Kavramlar\u0131n nicelik, nitelik ve enerji seviyeleri ise d\u00fc\u015f\u00fcnce ve hareketimizin \u00e7ap\u0131n\u0131 ve derinli\u011fini belirler.<\/p>\n\n\n\n
Do\u011fa yasalar\u0131na ayk\u0131r\u0131, nesne ve hareketleri tan\u0131mlamayan i\u00e7i bo\u015f tan\u0131ms\u0131z kavramlara sahip bir insan\u0131n matematik\u00e7i, m\u00fchendis ve bilgisayarc\u0131 olmas\u0131 \u00e7ok zordur. B\u00f6ylesi kavramlara fazla sahip olan biri olsa olsa imam veya ilahiyat\u00e7\u0131 olur. Say\u0131, boyut, renk gibi \u00f6zellikleri tan\u0131mlanm\u0131\u015f tan\u0131ml\u0131 kavramlara sahip olan birinin ise imam ya da ilahiyat\u00e7\u0131 olmas\u0131ndan daha \u00e7ok matematik\u00e7i, m\u00fchendis ve bilgisayarc\u0131 olmas\u0131 b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
\u015eunu anlatmak istiyorum. \u015eayet belle\u011fimizde \u201cteknoloji<\/em>\u201d, \u201cbilgisaya<\/em>r\u201d ve \u201cyaz\u0131l\u0131m<\/em>\u201d gibi s\u00f6zc\u00fckler birer kavrama d\u00f6n\u00fc\u015fmemi\u015f ve bellekte kay\u0131tl\u0131 de\u011filse, teknolojik geli\u015fmeyi anlamam\u0131z ve katk\u0131 sunmam\u0131z, bu konularda verimli bir \u00e7al\u0131\u015fma yapmam\u0131z s\u00f6z konusu olamaz.<\/p>\n\n\n\n Matbaa ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z topraklara icad\u0131ndan ancak 600 y\u0131l sonra girdi. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde teknolojinin \u00fcstel geli\u015fimini, yan\u0131 \u00e7ok h\u0131zl\u0131 geli\u015fmesini dikkate ald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, benzer gecikmeyi bilgisayar\u0131n geli\u015fi i\u00e7in de s\u00f6yleyebiliriz. \u00d6rne\u011fin, T\u00fcrkiye\u2019de televizyon 1971 y\u0131l\u0131nda siyah-beyaz banttan yay\u0131na ba\u015flad\u0131. Ve o d\u00f6nem gazete ve dergilerden bilgisayar hakk\u0131nda bazen az da olsa yaz\u0131lar okuyordum ama bilgisayar\u0131n kendisi \u00c7in Seddi kadar bana uzakt\u0131. Bilgisayar denilen \u015feyle pratikte ilk somut kar\u015f\u0131la\u015fmam 1984 y\u0131l\u0131nda Diyarbak\u0131r 5 No\u2019lu Cezaevi\u2019nden \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra \u0130stanbul\u2019a g\u00f6\u00e7 etti\u011fimde oldu. Kimyasal maddelerin ithalat ve ihracat\u0131n\u0131 yapan bir firmaya kimya m\u00fchendisi olarak i\u015fe girmek i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131m ba\u015fvuruda, firma yetkilisi: Seri daktilo yaz\u0131p yazamad\u0131\u011f\u0131m\u0131, yabanc\u0131 dil bilip bilmedi\u011fimi, faks ve bilgisayar kullan\u0131p kullanamad\u0131\u011f\u0131m\u0131 sordu\u011funda \u201cbilgisayar\u201d kar\u015f\u0131ma bir engel olarak \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. O zaman cevap olarak; \u201cM\u00fchendis mi ar\u0131yorsunuz, yoksa ofis elaman\u0131 m\u0131<\/em>\u201d diye kendimi a\u011f\u0131rdan alarak soruya soruyla cevap vermi\u015ftim. Sorumlu: \u201cOlur mu, biz ithalat ve ihracat yapan bir firmay\u0131z. Bunlar olmadan ticareti nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015ftirebiliriz<\/em>?\u201d diyerek hakl\u0131 bir a\u00e7\u0131klamada bulunmu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n Bilgisayar\u0131 fiziksel olarak g\u00f6rmem ancak 1985 y\u0131l\u0131nda \u0130stanbul Avc\u0131lar\u2019da bir kimya fabrikas\u0131nda m\u00fchendis olarak i\u015fe ba\u015flad\u0131\u011f\u0131mda oldu. Yahudi olan patronumun fabrikadaki \u00f6zel odas\u0131nda ki\u015fisel bir bilgisayar\u0131 vard\u0131. Bilgisayar\u0131 sadece kendisi kullan\u0131rd\u0131, kimse dokunmazd\u0131. Hammadde giri\u015fleri, \u00fcretim miktar\u0131 ve sat\u0131\u015flar, stok durumu, personel giderleri ve di\u011fer masraflar\u0131 bilgisayara g\u00fcnl\u00fck olarak kendisi i\u015flerdi. Bilgisayara \u015fahsen dokunmam ise 1990 y\u0131l\u0131nda 10 ve 13 ya\u015flar\u0131ndaki iki o\u011fluma Commodore 64<\/em><\/strong> diye isimlendirilen bir bilgisayar\u0131 almamla oldu. Bilgisayar\u0131 yo\u011fun kullanmam da ancak 1990\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n ortalar\u0131nda \u0130BB \u00c7evre Koruma ve Kontrol M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019nde teknik eleman olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken \u015fahs\u0131ma zimmetli olarak verilen bilgisayar sayesinde ger\u00e7ekle\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Oysa ABD\u2019de 1970\u2019lerin ba\u015f\u0131nda daha \u00f6nceden kurulmu\u015f olan Silikon Vadisi\u2019nde zeki, yarat\u0131c\u0131, ayk\u0131r\u0131 ve \u00f6zg\u00fcveni y\u00fcksek iyi donan\u0131ml\u0131 liderlik vasf\u0131 olan \u00e7al\u0131\u015fkan bir\u00e7ok gen\u00e7 bilgisayar teknolojisiyle yat\u0131p kalkarak \u00e7ok boyutlu yo\u011fun bir \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7erisindedir. Yine, 1970\u2019te Life<\/strong> dergisi Shaky<\/em><\/strong> adl\u0131 robotu t\u00fcm d\u00fcnyaya tan\u0131tm\u0131\u015ft\u0131. T\u00fcrkiye\u2019de ise o tarihlerde \u00fcniversitede okuyan benim ku\u015fa\u011f\u0131m\u0131n b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funlu\u011fu bilgisayar\u0131n ismini bile hen\u00fcz duymam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n Bizlerin bu durumdan habersiz olu\u015fumuzu teknolojik geli\u015fmelerle ilgilenmeyip de devrimci m\u00fccadele ile u\u011fra\u015fmam\u0131za ba\u011flanmamal\u0131. Yarat\u0131c\u0131 fikirler \u00e7o\u011funlukla muhalif devrimcilerden \u00e7\u0131kar. Silikon Vadisi\u2019nde bu \u201cfaaliyetlerin \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapanlar\u0131n \u00e7o\u011fu, altm\u0131\u015fl\u0131 y\u0131llar\u0131n kar\u015f\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00e7ocuklar\u0131<\/em>\u201d hippi ve solcu devrimcilerdi (s.17). Bizlerin b\u00f6ylesi bir geli\u015fmeden bihaber olu\u015fumuzun nedeni devrimci bir duru\u015fumuzun olu\u015fundan de\u011fil, \u00fclkeler aras\u0131ndaki geli\u015fmi\u015flik d\u00fczeyi ile alakal\u0131.<\/p>\n\n\n\n Teknoloji devrimin \u00f6zellikle ABD ve Silikon Vadisi\u2019nde ger\u00e7ekle\u015fmesi de tesad\u00fcfi de\u011fildir. Vadi\u2019nin temeli, Sovyetler Birli\u011fi ile giri\u015filen uzay ve savunma\/ silahlanma yar\u0131\u015f\u0131 ve So\u011fuk Sava\u015f nedeniyle devlet destekli muazzam b\u00fct\u00e7elerle askeri-end\u00fcstri komplekslerinin kurulmas\u0131 ve desteklenmesine dayanmaktad\u0131r. 1957\u2019de \u201cAmerikan devleti elektronik i\u015fine giri\u015fmi\u015f ve vadinin ilk ve belki de en b\u00fcy\u00fck risk sermayesi yat\u0131r\u0131mc\u0131s\u0131<\/em>\u201d (s.30) olmu\u015f ve deste\u011fini durmadan s\u00fcrekli artm\u0131\u015ft\u0131r. NASA\u2019n\u0131n 1971 b\u00fct\u00e7esi, 1966 ABD b\u00fct\u00e7esinin yar\u0131s\u0131na denk geli\u015fi buna en iyi kan\u0131tt\u0131r (s.121). K\u0131sacas\u0131, maddi ve psikolojik ko\u015fullar\u0131n uygun olmas\u0131 sebebiyle teknolojik devrim ABD\u2019de ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Bu devrimin olu\u015fum evrelerini ve arka plandaki di\u011fer \u015feyleri KOD: Silikon Vadisi\u2019nin K\u0131sa Tarihi(*)<\/sup><\/strong> kitab\u0131n\u0131 okudu\u011fumuzda daha iyi g\u00f6rebiliriz. An\u0131lan kitapta biraz Amerikan kapitalizmi ve serbest piyasa ekonomisinin \u00f6vg\u00fcs\u00fc yap\u0131lsa da, kitap ileri teknoloji sekt\u00f6r\u00fcndeki geli\u015fimi t\u00fcm y\u00f6nleriyle anlatan kapsaml\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fma olmas\u0131 nedeniyle \u00f6nemli: \u201cCalifornia eyaletindeki k\u00fc\u00e7\u00fck, ye\u015fillikler i\u00e7indeki bir vadinin yetmi\u015f y\u0131ll\u0131k \u00f6yk\u00fcs\u00fc<\/em>\u201d (s.15), yani Silikon Vadisi\u2019nin Microsoft, IBM, Apple gibi devlerinin tarihsel kronolojide nas\u0131l ba\u015far\u0131l\u0131 birer \u00f6rnek olduklar\u0131 ve sonras\u0131nda da nas\u0131l \u201ck\u00e2inat\u0131n h\u00e2kimleri<\/em>\u201d olduklar\u0131 anlat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n S\u00f6z konusu kitab\u0131 Margaret O\u2019Mara kaleme alm\u0131\u015f. Kendisi Washington \u00dcniversitesi\u2019nde tarih profes\u00f6r\u00fc olup, ABD siyaset tarihi, y\u00fcksek teknoloji ekonomisinin y\u00fckseli\u015fi ve ikisi aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131 \u00fczerine yo\u011funla\u015fan ve Bill Clinton d\u00f6neminde Beyaz Saray\u2019da \u00e7al\u0131\u015fan biri. Silikon Vadisi\u2019nin \u201cmodern Amerikan tarihinin seyrinde k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc bir sayfa de\u011fil, tam merkezindeki bir olgu<\/em>\u201d(s.21) oldu\u011funu iddia ederken, Silikon Vadisi \u201cAmerikan ileri teknoloji sekt\u00f6r\u00fcyle e\u015f anlaml\u0131 s\u00f6z \u00f6be\u011fine nas\u0131l d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc?<\/em>\u201d (s.134) sorusuna yan\u0131t aramaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Yazar, KOD: Silikon Vadisi\u2019nin K\u0131sa Tarihi<\/strong> \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda Vadi\u2019nin geli\u015fim s\u00fcreci hakk\u0131nda detayl\u0131 bilgiler vermenin yan\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli tespitler de yap\u0131yor. \u0130ki al\u0131nt\u0131yla yazar\u0131n \u00f6nemli tespitlerinden birka\u00e7\u0131n\u0131 aktar\u0131p sonras\u0131nda izninizle bir soru sormak istiyorum:<\/p>\n\n\n\n \u201c\u00dc\u00e7 milyar ak\u0131ll\u0131 telefon. \u0130ki milyar sosyal medya kullan\u0131c\u0131s\u0131. \u0130ki trilyon dolarl\u0131k \u015firketler. San Francisco\u2019nun en y\u00fcksek g\u00f6kdeleni, Seattle\u2019\u0131n en b\u00fcy\u00fck i\u015fvereni, yery\u00fcz\u00fcndeki en pahal\u0131 kurumsal yerle\u015fkelerin d\u00f6rd\u00fc. \u0130nsanl\u0131k tarihinin en varl\u0131kl\u0131 ki\u015fileri.<\/em><\/p>\n\n\n\n Yirmi birinci y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci on y\u0131l\u0131n\u0131n sonlar\u0131 i\u00e7in Amerika\u2019n\u0131n en b\u00fcy\u00fck teknoloji \u015firketlerinin koydu\u011fu hedefler hayal g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc zorluyor. Bu yetmezmi\u015f gibi Apple, Amazon, Facebook, Google\/ Alphabet ve Microsoft\u2019tan olu\u015fan B\u00fcy\u00fck Be\u015fli\u2019nin de\u011feri, \u0130ngiltere ekonomisinden bile b\u00fcy\u00fck. (…) Onlarca y\u0131ld\u0131r y\u00fcksek siyasete kar\u015f\u0131 sergilenen mesafeli duru\u015fun ard\u0131ndan, Amerika\u2019n\u0131n Bat\u0131 k\u0131y\u0131s\u0131ndaki ofislerde yaz\u0131lan zarif bilgisayar kodlar\u0131, siyasi sistemin her k\u00f6\u015fesine s\u0131zmaya ba\u015flad\u0131 ve bu kodlar, \u00e7evrimi\u00e7i reklamc\u0131l\u0131k kadar, siyasi kutupla\u015fman\u0131n tohumlar\u0131n\u0131 ekmek i\u00e7in de yaz\u0131l\u0131yor<\/em>.\u201d (s.13)<\/p>\n\n\n\n \u201cG\u00f6r\u00fcn\u00fcrde \u00e7ok bildik bu \u00f6yk\u00fcde bir ba\u015fka s\u00fcrpriz daha ya\u015fand\u0131. \u0130leri teknoloji devrimi, kolektif bir \u00e7aban\u0131n yan\u0131 s\u0131ra bireysel dehan\u0131n da bir sonucuydu. Teknoloji alan\u0131nda uzmanl\u0131\u011f\u0131 bulunmayan nice isim, bu \u00f6yk\u00fcde \u00f6nemli roller \u00fcstlendi. Ba\u015far\u0131, yaln\u0131zca en \u00e7ok satan biyografilerin ve en \u00e7ok izlenen Hollywood filmlerinin ba\u015frol oyuncular\u0131 de\u011fil, gayretli ve heyecanl\u0131 binlerce oyuncu sayesinde geldi. Bunlar\u0131n baz\u0131lar\u0131 m\u00fckemmel birer m\u00fchendisti. Di\u011ferleri pazarlama, hukuk, finans ve operasyon alan\u0131nda parlak beyinli kimselerdi. \u0130\u00e7lerinden \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc zengin oldu, onlardan \u00e7ok daha fazlas\u0131 olamad\u0131.<\/em> <\/em>Kuzey California\u2019n\u0131n ho\u015f ve huzurlu bir k\u00f6\u015fesinde, siyasi ve finansal g\u00fc\u00e7lerin merkezlerinden uzakta faaliyet g\u00f6sterirken, giri\u015fimcilik evreninde bir Galapagos (Kurba\u011fa adas\u0131-m.\u00fc.) yaratt\u0131lar. Bu iklimde yeni t\u00fcr \u015firketlerin yuvas\u0131 oldular, farkl\u0131 kurum k\u00fclt\u00fcrlerinin geli\u015fmesine ve belli bir doz marjinalli\u011fe, ka\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa tolerans g\u00f6sterdiler. \u00dclkenin veya d\u00fcnyan\u0131n ba\u015fka yerlerinden gelmi\u015f ki\u015filerin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 oldu\u011fu, zeki insanlarla dolu bir yerdi oras\u0131. Bilindik \u015feyleri geride b\u0131rakmaya ve bilinmeyenin kollar\u0131na at\u0131lmaya haz\u0131rd\u0131lar. Bir defas\u0131nda eski t\u00fcfek bir teknoloji uzman\u0131yla konu\u015furken bana, hayretini gizlemeden, \u2018T\u00fcm ezikler buraya geldiler ama mucizevi bir \u015fekilde hepsi de ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u2019 demi\u015fti<\/em>.\u201d (s.20)<\/p>\n\n\n\n Soru: Peki, baz\u0131 insanlar neden daha ba\u015far\u0131l\u0131 oluyor?<\/p>\n\n\n\n Yan\u0131t: Gelecek yaz\u0131da.<\/p>\n\n\n\n \u00a0(*)<\/sup> Margaret O\u2019Mara, KOD: Silikon Vadisi’nin K\u0131sa Tarihi, T\u00fcrkiye Teknoloji Geli\u015ftirme Vakf\u0131, \u00c7ev: Levent G\u00f6ktem, Haz\u0131rlayan: Optimis Yay\u0131n Grubu, 2022, \u0130stanbul, 608 sayfa. (Not: Kitap parayla sat\u0131lm\u0131yor, TTGV baz\u0131 \u015fah\u0131slara hediye olarak veriyor.)<\/em><\/p>\n\n\n\n 12 Aral\u0131k 2022 tarihinde:<\/p>\n\n\n\n https:\/\/www.tigrishaber.com\/bilgisayarla-tanismam-ve-kainatin-hakimleri-6099yy.htm \u015eeyleri kavrad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bunlar\u0131 bellekte kay\u0131t alt\u0131na al\u0131r, kavramsalla\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z. Sahip oldu\u011fumuz bu kavramlar sayesinde de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ve hareket ederiz. Kavramlar\u0131n nicelik, nitelik ve enerji seviyeleri ise d\u00fc\u015f\u00fcnce ve hareketimizin \u00e7ap\u0131n\u0131 ve derinli\u011fini belirler. Do\u011fa yasalar\u0131na ayk\u0131r\u0131, nesne ve hareketleri tan\u0131mlamayan i\u00e7i bo\u015f tan\u0131ms\u0131z kavramlara sahip bir insan\u0131n matematik\u00e7i, m\u00fchendis ve bilgisayarc\u0131 olmas\u0131 \u00e7ok zordur. B\u00f6ylesi kavramlara fazla sahip olan biri olsa olsa imam veya ilahiyat\u00e7\u0131 olur. Say\u0131, boyut, renk gibi \u00f6zellikleri tan\u0131mlanm\u0131\u015f tan\u0131ml\u0131 kavramlara sahip olan birinin ise imam ya da ilahiyat\u00e7\u0131 olmas\u0131ndan daha \u00e7ok matematik\u00e7i, m\u00fchendis ve bilgisayarc\u0131 olmas\u0131 b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kt\u0131r. \u015eunu anlatmak istiyorum. \u015eayet belle\u011fimizde \u201cteknoloji\u201d, \u201cbilgisayar\u201d ve<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3901],"tags":[187,341,342,346,343,344,339,345,201],"class_list":["post-3994","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim","tag-abd","tag-bilgisayar","tag-buyuk-besli","tag-commodore-64","tag-ibb","tag-kod-silikon-vadisinin-kisa-tarihi","tag-margaret-omara","tag-silikon-vadisi","tag-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3994","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3994"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3994\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6704,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3994\/revisions\/6704"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3994"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3994"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uzulmez.site\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3994"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
https:\/\/ruhanews.com\/kose-yazisi\/771\/bilgisayarla-tanismam-ve-kinatin-hkimleri.html
https:\/\/www.gaphaberleri.com\/kose-yazisi\/1015\/bilgisayarla-tanismam-ve-kinatin-hkimleri.html
http:\/\/kovarabir.com\/muslum-uzulmez-bilgisayarla-tanismam-ve-kainatin-hakimleri\/
https:\/\/www.erganihaber.net\/kose-yazisi\/1421\/bilgisayarla-tanismam-ve-kinatin-hkimleri.html<\/p>\n\n\n